
İçindekiler 14
- Kısa Cevap
- Bu Durumda mısınız?
- Danışma, Dava Takibinden Ayrı Bir Hukuki Yardımdır
- Dava Dışı Hukuki Yardımlarda Tarife
- Tarife Tabanı ile Baroların Tavsiye Çizelgesi Arasındaki Fark
- Ücret, Avukatlık Sözleşmesinin Zorunlu Unsurudur
- Ücretin Alt Sınırı: Tarife Tabanı
- Sözleşmenin Kapsamı ve İspatı
- Tarifede Sayılmayan İşler
- Tarifeyi Kim Hazırlar?
- Ödeme Gücü Yoksa: Adli Yardım
- Danışma Ücreti ile Vekalet Ücretini Karıştırmayın
- Sık Yapılan Hatalar
- Özet
Kısa Cevap
Avukat danışma ücreti önce taraflar arasındaki anlaşmaya, anlaşma yoksa Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenir. Yürürlükteki tarifede büroda sözlü danışma ilk bir saate kadar 4.000,00 TL, çağrı üzerine gidilen yerde ve yazılı danışma ise 7.000,00 TL’dir. Bunlar asgari tutarlardır: tarifenin altında ücret kararlaştırılamaz (Av.K. m.164).
Bu Durumda mısınız?
- Bir avukatla görüşmeye gideceksiniz ve görüşmenin ücretli olup olmadığını merak ediyorsunuz.
- Dava açmadan yalnızca hukuki görüş almak istiyor, bunun maliyetini soruyorsunuz.
- Avukata dilekçe veya ihtarname yazdıracaksınız.
- Bir sözleşme hazırlatmak istiyor, tarifedeki karşılığını öğrenmek istiyorsunuz.
- Danışma aldınız ama ücret konuşulmadı; sonradan ücret istenip istenemeyeceğini soruyorsunuz.
Somut tutar işin kapsamına ve süresine göre değişir, bu nedenle durumunuzu bir avukatla değerlendirin.
Danışma, Dava Takibinden Ayrı Bir Hukuki Yardımdır
Avukatlık hizmeti yalnızca dava takibinden ibaret değildir. Tarife, dava ve takiplerin dışındaki hukuki yardımları ayrı bir bölümde düzenler: sözlü ve yazılı danışma, dilekçe yazımı, ihtarname düzenlenmesi, sözleşme hazırlanması ve arabuluculukta taraf vekilliği bu bölümdedir.
Bu ayrım pratikte önemlidir: bir saatlik görüş almakla bir davayı sonuna kadar takip ettirmek farklı ücret rejimlerine tabidir.
Dava Dışı Hukuki Yardımlarda Tarife
Aşağıdaki tutarlar, 04.11.2025 tarihli ve 33067 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin Birinci Kısım Birinci Bölümünde (“Dava ve Takiplerin Dışındaki Hukuki Yardımlarda Ödenecek Ücret”) yer almaktadır.
| Hukuki yardım | Ücret |
|---|---|
| Büroda sözlü danışma (ilk bir saate kadar) | 4.000,00 TL |
| — takip eden her saat için | 1.800,00 TL |
| Çağrı üzerine gidilen yerde sözlü danışma (ilk bir saate kadar) | 7.000,00 TL |
| — takip eden her saat için | 3.500,00 TL |
| Yazılı danışma (ilk bir saate kadar) | 7.000,00 TL |
| — takip eden her saat için | 3.500,00 TL |
| Her türlü dilekçe yazılması, ihbarname, ihtarname, protesto düzenlenmesi | 6.000,00 TL |
| Kira sözleşmesi ve benzeri belgelerin hazırlanması | 8.000,00 TL |
| Tüzük, yönetmelik, miras sözleşmesi, vasiyetname, vakıf senedi ve benzeri belgeler | 32.000,00 TL |
| Şirket ana sözleşmesi, şirket devir ve birleşmesi vb. ticari sözleşmeler | 21.000,00 TL |
| Arabuluculuk faaliyetinin anlaşmazlıkla sonuçlanması hâlinde taraf vekilleri için | 8.000,00 TL |
Üç noktanın altı çizilmelidir. Birincisi, bunlar asgari tutarlardır; işin kapsamına göre daha yüksek ücret kararlaştırılabilir. İkincisi, danışma ücretleri saat esaslıdır ve ilk saatten sonrası ayrıca hesaplanır. Üçüncüsü, tarife her yıl yenilenir; güncel tutar için yürürlükteki tarifeye bakılmalıdır.
Tarife Tabanı ile Baroların Tavsiye Çizelgesi Arasındaki Fark
Uygulamada en çok şaşırtan nokta budur: Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi bir tabandır, piyasa göstergesi değildir. Barolar, kendi bölgeleri için ayrıca tavsiye niteliğinde ücret çizelgeleri yayımlar ve bu çizelgelerdeki tutarlar tarifedeki tabandan belirgin biçimde yüksek olabilir.
Aşağıdaki tablo, aynı hizmet kalemi için 18 baronun tavsiye çizelgesini bağlayıcı tarifeyle yan yana koyuyor:
| Kaynak | Büroda sözlü danışma | Birim |
|---|---|---|
| Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi (bağlayıcı taban) | 4.000,00 TL | ilk bir saate kadar |
| Sakarya Barosu | 8.000,00 TL | ilk 1 saat |
| Trabzon Barosu | 10.625 TL | ilk bir saat |
| Tekirdağ Barosu | 10.800,00 TL | ilk bir saat |
| Mersin Barosu | 10.900 TL | bir saate kadar |
| Kocaeli Barosu | 11.000,00 TL | ilk 1 saate kadar |
| Antep Barosu | 12.000,00 TL | ilk 1 saat |
| Manisa Barosu | 13.500 TL | bir saate kadar |
| İstanbul Barosu | 14.500 TL | ilk bir saat |
| Denizli Barosu | 15.000 TL | 1 saate kadar |
| İstanbul 2 No’lu Baro | 15.000,00 TL | ilk bir saat |
| Muğla Barosu | 15.000,00 TL | ilk bir saat |
| Adana Barosu | 17.000,00 TL | bir saate kadar |
| Konya Barosu | 17.500,00 TL | bir saate kadar |
| Şanlıurfa Barosu | 17.500,00 TL | ilk bir saat |
| Ankara 2 No’lu Baro | 17.600,00 TL | ilk 1 saat |
| Ankara Barosu | 18.760,00 TL | bir saate kadar |
| İzmir Barosu | 20.000,00 TL | ilk bir saat |
| Antalya Barosu | 3.500,00 TL | ilk 30 dakika |
Çizelgelerin tamamı ilgili baro yönetim kurulu kararıyla tavsiye niteliğinde duyurulmuştur ve çoğu 01.01.2026–31.12.2026 dönemi içindir.
Tablodaki tutarlar birebir karşılaştırılabilir değildir. Antalya Barosu çizelgesi ilk 30 dakika esaslıdır; diğerleri ilk bir saat üzerinden hesaplar. Ek süre kuralı da farklılaşır: bazı barolar bir saati aşan her saat için, bazıları her 15 dakikalık dilim için ek ücret öngörür. Bu nedenle iki çizelgeyi karşılaştırırken tutarın yanında birimine de bakılmalıdır.
Saat esaslı 17 çizelgede tablo şu manzarayı veriyor: en düşük tavsiye tutarı 8.000,00 TL (Sakarya), en yüksek 20.000,00 TL (İzmir), ortanca 15.000,00 TL. Yani saat esaslı baroların tamamı tarifedeki 4.000,00 TL’lik tabanın üzerinde bir rakam tavsiye etmektedir. En düşüğü tabanın iki katı, en yükseği beş katı.
Aradaki farkın hukuki anlamı nettir:
- Bağlayıcı olan yalnızca Avukatlık Asgari Ücret Tarifesidir. Avukatlık Kanunu m.164 yalnız bu tarifeyi alt sınır olarak tanır; tarifenin altında ücret kararlaştırılamaz.
- Baro çizelgeleri tavsiyedir. Baro yönetim kurulunun kararıyla meslektaşlara duyurulur; taraflar için bağlayıcı bir alt veya üst sınır oluşturmaz ve tarifenin yerine geçmez.
- Bu nedenle bir avukatın ücreti, tarifedeki taban ile serbestçe kararlaştırılan tutar arasında yer alır; baro çizelgesi bu aralıkta yalnızca bir yönlendirici referanstır.
Ayrıca çizelgeler kendi içinde de farklılaşır: bazı barolar ilk saatten sonrasını saat yerine 15 dakikalık dilimler hâlinde hesaplar ve tutarların KDV hariç olduğunu ayrıca belirtir. Bu nedenle bir tutarı karşılaştırırken hangi baronun çizelgesi olduğuna, geçerlilik tarihine ve KDV’nin dahil olup olmadığına bakmak gerekir.
Ücret, Avukatlık Sözleşmesinin Zorunlu Unsurudur
Avukatlık sözleşmesi, genel vekâlet sözleşmesinden bu noktada ayrılır. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu farkı şöyle ortaya koyar:
“Ancak genel bir vekâlet sözleşmesinden farklı olarak 1136 sayılı Avukatlık Kanunu gereğince “ücret”, sözleşmenin zorunlu unsurudur. Avukat bu sözleşme ile hukuki yardımda bulunmayı, müvekkil ise yapılan hukuki yardım karşılığında bir ücret ödemeyi üstlenmektedir. Ücretin sözleşme ile belirlenmesi zorunlu olmayıp işin görülmesinden önce veya sonra kararlaştırılması mümkündür. Yanlar arasında ücret konusunda yazılı veya sözlü bir sözleşmenin yapılmaması hâlinde ücret, Avukatlık Kanunu ve Avukatlık Asgâri Ücret Tarifesine göre belirlenir
(Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, E. 2022/918, K. 2023/486, T. 17.05.2023 — bozma)
Bu pasajdan üç sonuç çıkar:
- Ücret zorunlu unsurdur — avukatlık hizmeti kural olarak karşılıksız değildir.
- Ücretin sözleşmeyle önceden belirlenmesi zorunlu değildir; iş görülmeden önce de sonra da kararlaştırılabilir.
- Hiç kararlaştırılmamışsa boşluk tarifeyle doldurulur — yani “konuşmadık” demek ücretsizlik anlamına gelmez.
Ücretin Alt Sınırı: Tarife Tabanı
Serbestçe belirleme, aşağı yönde sınırsız değildir:
1136 sayılı Avukatlık Kanunu m.164 — Avukatlık ücreti
Avukatlık asgarî ücret tarifesi altında vekâlet ücreti kararlaştırılamaz. Ücretsiz dava alınması halinde, durum baro yönetim kuruluna bildirilir.
Bu hüküm iki yönlüdür: tarifenin altında ücret kararlaştırılamaz; işin tümüyle ücretsiz görülmesi ise yasak değildir ama baro yönetim kuruluna bildirilmesi gerekir.
Sözleşmenin Kapsamı ve İspatı
1136 sayılı Avukatlık Kanunu m.163 — Avukatlık sözleşmesinin kapsamı
Avukatlık sözleşmesi serbestçe düzenlenir. Avukatlık sözleşmesinin belli bir hukukî yardımı ve meblâğı yahut değeri kapsaması gerekir. Yazılı olmayan anlaşmalar, genel hükümlere göre ispatlanır.
Danışma gibi tek seferlik hizmetlerde yazılı sözleşme çoğu zaman yapılmaz. Bu, hizmetin ücretsiz olduğu anlamına gelmez; yalnızca uyuşmazlık hâlinde ispat genel hükümlere göre yapılır ve ücret tarifeye göre belirlenir.
Tarifede Sayılmayan İşler
Her hukuki yardım tarifede kalem kalem sayılmış değildir. Kanun koyucu bu boşluğu doldurmuştur:
Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin “Tarifede yazılı olmayan işlerde ücret” başlıklı 20. maddesi, tarifede yazılı olmayan hukuki yardımlar için işin niteliği göz önünde tutularak tarifedeki benzeri işlere göre ücret belirleneceğini öngörür.
Yani tarifede karşılığı bulunmayan bir iş için ücretsizlik değil, kıyas yoluyla belirleme söz konusudur.
Tarifeyi Kim Hazırlar?
Tutarların nereden geldiğini bilmek, her yıl neden değiştiğini de açıklar:
1136 sayılı Avukatlık Kanunu m.168 — Avukatlık ücret tarifesinin hazırlanması:
Baronun yönetim kurulları, her yıl Eylül ayı içerisinde, yargı yerlerindeki işlemler ile diğer işlemlerden alınacak avukatlık ücretinin asgarî hadlerini gösteren birer tarife hazırlayarak Türkiye Barolar Birliğine gönderirler.
Baroların teklifleri Türkiye Barolar Birliği tarafından değerlendirilir, hazırlanan tarife Adalet Bakanlığına gönderilir ve kanunda öngörülen süreç sonunda kesinleşir. Barolar ayrıca kendi bölgeleri için tavsiye niteliğinde ücret çizelgeleri yayımlayabilir; bunlar bağlayıcı olan asgari ücret tarifesinden farklıdır ve onun yerine geçmez.
Ödeme Gücü Yoksa: Adli Yardım
Ücret ödeyemeyecek durumda olanlar hukuki yardımdan tümüyle mahrum kalmaz. Kendisi ve ailesinin geçimini önemli ölçüde zor duruma düşürmeksizin gerekli giderleri kısmen veya tamamen ödeme gücünden yoksun olanlar, taleplerinin açıkça dayanaktan yoksun olmaması kaydıyla adli yardımdan yararlanabilir (HMK m.334). Adli yardım, gerektiğinde ücreti sonradan ödenmek üzere avukat temini de sağlayabilir (HMK m.335). Ayrıca barolar bünyesinde adli yardım büroları bulunur; başvuru koşulları ilgili baroya göre değişir.
Adli yardımın dört ayrı yolu, başvuru usulleri ve ertelenen giderlerin sonradan tahsili için bkz. Avukata Sor: Hazırlık, Ücret ve Adli Yardım
Danışma Ücreti ile Vekalet Ücretini Karıştırmayın
Danışma ücreti, dava ve takip dışındaki bir hukuki yardımın karşılığıdır. Bir davanın takibi için ödenecek ücret ise ayrıdır ve aranızdaki ücret sözleşmesine ya da tarifenin ilgili bölümüne göre belirlenir. Mahkemenin dava sonunda kaybeden taraf aleyhine hükmettiği karşı vekalet ücreti ise üçüncü ve bambaşka bir kalemdir.
- Sözleşmenin şartları ve sınırları için bkz. Avukatlık Ücret Sözleşmesi
- Kaybeden tarafın ödeyeceği ücret için bkz. Dava Kaybedilirse Avukatlık Ücretini Kim Öder?
Sık Yapılan Hatalar
- “Ücret konuşmadık, o hâlde ücretsizdir” sanmak. Ücret avukatlık sözleşmesinin zorunlu unsurudur; kararlaştırılmamışsa tarife uygulanır.
- Danışmayı dava ücretiyle karıştırmak. İkisi tarifenin farklı bölümlerinde düzenlenir.
- İlk saatten sonrasını hesaba katmamak. Danışma ücretleri saat esaslıdır.
- Tarifeyi tavan sanmak. Tarife asgari tutarları gösterir; alt sınırdır, üst sınır değildir.
- Baro tavsiye çizelgesini bağlayıcı tarife sanmak. Bağlayıcı olan, Resmî Gazete’de yayımlanan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesidir.
- Geçmiş yılın tarifesine bakmak. Tarife her yıl yenilenir.
Özet
- Danışma ücreti önce anlaşmaya, anlaşma yoksa Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenir.
- Yürürlükteki tarifede büroda sözlü danışma ilk saat 4.000,00 TL; çağrı üzerine ve yazılı danışma 7.000,00 TL’dir.
- Ücret, avukatlık sözleşmesinin zorunlu unsurudur; önce veya sonra kararlaştırılabilir (HGK, E. 2022/918, K. 2023/486).
- Tarifenin altında ücret kararlaştırılamaz; ücretsiz iş baro yönetim kuruluna bildirilir (Av.K. m.164).
- Tarifede sayılmayan işlerde benzer işlere kıyasla ücret belirlenir (AAÜT m.20).
- Ödeme gücü olmayanlar için adli yardım yolu vardır (HMK m.334-335).
Sıkça Sorulan Sorular
Avukat danışma ücreti neye göre belirlenir?
Öncelikle avukat ile iş sahibi arasındaki anlaşmaya göre belirlenir. Anlaşma yoksa Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi devreye girer. Tarifenin Birinci Kısım Birinci Bölümü, dava ve takiplerin dışındaki hukuki yardımlar için ödenecek asgari ücretleri kalem kalem gösterir.
Büroda sözlü danışma ücreti ne kadar?
04.11.2025 tarihli ve 33067 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre büroda sözlü danışma ilk bir saate kadar 4.000,00 TL, takip eden her saat için 1.800,00 TL'dir. Bu bir asgari tutardır; tarifenin altında ücret kararlaştırılamaz.
Avukatın büro dışına gelmesi hâlinde danışma ücreti değişir mi?
Evet. Aynı tarifeye göre çağrı üzerine gidilen yerde sözlü danışma ilk bir saate kadar 7.000,00 TL, takip eden her saat için 3.500,00 TL olarak belirlenmiştir.
Yazılı danışma ücreti ne kadar?
Yazılı danışma için ilk bir saate kadar 7.000,00 TL, takip eden her saat için 3.500,00 TL öngörülmüştür (Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi, Birinci Kısım Birinci Bölüm).
Avukata dilekçe veya ihtarname yazdırmanın ücreti nedir?
Tarifede her türlü dilekçe yazılması ile ihbarname, ihtarname ve protesto düzenlenmesi için 6.000,00 TL öngörülmüştür. Bu, dava takibinden ayrı bir hukuki yardım kalemidir.
Sözleşme hazırlatmanın tarifedeki karşılığı nedir?
Kira sözleşmesi ve benzeri belgeler için 8.000,00 TL; tüzük, yönetmelik, miras sözleşmesi, vasiyetname ve vakıf senedi gibi belgeler için 32.000,00 TL; şirket ana sözleşmesi ile şirket devir ve birleşmesi gibi ticari işlere ilişkin sözleşmeler için 21.000,00 TL öngörülmüştür.
Ücret konusunda hiç konuşmadık, avukat sonradan ücret isteyebilir mi?
Evet. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, avukatlık sözleşmesinde ücretin zorunlu unsur olduğunu, ancak ücretin sözleşmeyle belirlenmesinin zorunlu olmadığını ve işin görülmesinden önce veya sonra kararlaştırılabileceğini belirtmiştir (E. 2022/918, K. 2023/486). Anlaşma yoksa ücret, Avukatlık Kanunu ve tarifeye göre belirlenir.
Tarifede sayılmayan bir iş için ücret nasıl hesaplanır?
Tarifede yazılı olmayan hukuki yardımlar için, işin niteliği göz önünde tutularak tarifedeki benzer işlere göre ücret belirlenir (Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi m.20).
Avukat tarifenin altında danışma ücreti alabilir mi?
Alamaz. Avukatlık asgari ücret tarifesi altında vekalet ücreti kararlaştırılamaz. İşin ücretsiz görülmesi hâlinde ise durumun baro yönetim kuruluna bildirilmesi gerekir (Avukatlık Kanunu m.164).
Ücretsiz hukuki danışma almanın yolu var mı?
Yargılama giderlerini karşılama gücü bulunmayanlar için adli yardım kurumu öngörülmüştür; adli yardım gerektiğinde ücreti sonradan ödenmek üzere avukat temini de sağlayabilir (HMK m.334-335). Ayrıca barolar bünyesinde adli yardım büroları bulunur; başvuru koşulları ilgili baroya göre değişir.
Arabuluculuk görüşmesinde taraf vekilliği ücreti tarifede var mı?
Vardır. Arabuluculuk faaliyetinin anlaşmazlık ile sonuçlanması hâlinde taraf vekilleri için 8.000,00 TL öngörülmüştür (Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi, Birinci Kısım Birinci Bölüm).
Danışma ücreti ile dava vekalet ücreti aynı şey mi?
Değildir. Danışma, dava ve takip dışındaki bir hukuki yardımdır ve tarifenin ayrı bir bölümünde düzenlenir. Dava takibi için ödenecek ücret ise tarifenin dava türlerine ilişkin bölümlerine ve varsa aranızdaki ücret sözleşmesine göre belirlenir.
Tarife her yıl değişir mi?
Evet. Baro yönetim kurulları her yıl Eylül ayında asgari ücret tarifelerini hazırlayıp Türkiye Barolar Birliğine gönderir; Birlik tarafından hazırlanan tarife Adalet Bakanlığına iletilir ve kesinleşir (Avukatlık Kanunu m.168). Bu nedenle güncel tutarlar için yürürlükteki tarifeye bakılmalıdır.