Askılı dosya klasörleri

İdare Hukuku

Disiplin Cezası Sicilden Ne Zaman Silinir? 5 ve 10 Yıl

12 dk okumaYayımlanma:Son güncelleme:Yazan Av. Halit Süha Bahçeci

Disiplin cezası sicilden, yani memurun özlük dosyasından, uyarma ve kınama cezalarında uygulanmasından 5 yıl, aylıktan kesme ve kademe ilerlemesinin durdurulması cezalarında 10 yıl sonra silinebilir. Disiplin cezasının silinmesi kendiliğinden olmaz: memur süre dolduktan sonra atamaya yetkili amire başvurur ve amir, aradaki dönemdeki davranışlarını talebi haklı kılacak nitelikte görürse kabul eder (657 sayılı Devlet Memurları Kanunu m.133). Devlet memurluğundan çıkarma cezası bu yolun dışındadır. Disiplin cezasının silinmesi talebi reddedilirse ret işlemine karşı altmış gün içinde iptal davası açılabilir; bu süre içinde Kamu Denetçiliği Kurumuna başvurmak dava açma süresini durdurur.

1. Disiplin Cezası Sicile İşler mi?

Disiplin cezası memurun özlük dosyasına işlenir; günlük dilde “memur sicili” denen kayıt bu özlük dosyasıdır. Kanun bunu silinme hükmünün ilk cümlesi olarak koyar ve ceza türü arasında ayrım yapmaz: uyarma da kınama da dosyaya girer (657 sayılı Kanun m.133). Kanun, işleme için ayrıca kesinleşme şartı saymaz. Disiplin cezaları verildiği tarihten itibaren hüküm ifade eder ve derhal uygulanır (m.132); uyarma, kınama ve aylıktan kesmeye karşı disiplin kuruluna, kademe ilerlemesinin durdurulmasına karşı yüksek disiplin kuruluna tebliğden itibaren yedi gün içinde itiraz edilebilir, süresinde itiraz edilmeyen ceza kesinleşir (m.135). İtiraz yolu için: Disiplin Cezasına İtiraz: 7 Günlük Süre ve Dava Yolu.

1.1. Kınama Cezası Sicile İşler mi?

Kınama cezası sicile işler. Kınama 657 sayılı Kanun m.125’te sayılan disiplin cezalarından biridir ve m.133’teki “disiplin cezaları memurun özlük dosyasına işlenir” kuralı onu da kapsar. Kınama cezasının silinmesi, uyarmada olduğu gibi, cezanın uygulanmasından 5 yıl sonra istenebilir (Devlet Memurları Disiplin Yönetmeliği m.40/1-a). Okul ve yurt disiplin cezaları ise öğrencilere uygulanan ayrı mevzuata tabidir; bu yazı memur disiplin cezalarını anlatır.

1.2. Disiplin Cezası Adli Sicile İşler mi?

Disiplin cezası adli sicile işlemez; “sicil” sözcüğü iki ayrı kaydı anlatır. Adli sicile Türk mahkemelerince verilmiş ve kesinleşmiş mahkûmiyet hükümleri ve bunlara bağlı kararlar kaydedilir (5352 sayılı Adli Sicil Kanunu m.4/1). Disiplin amiri veya disiplin kurulunun verdiği ceza bir mahkeme hükmü değildir, bu sayımda yer almaz ve memurun özlük dosyasına işlenir (657 sayılı Kanun m.133). Bu yüzden iki kaydın silinmesi de ayrı usule bağlıdır: özlük dosyasındaki disiplin cezası atamaya yetkili amire başvurularak, adli sicil kaydı ise Adli Sicil Kanunu’ndaki şartlarla silinir. Adli sicil için: Adli Sicil (Sabıka) Kaydı Nasıl Silinir?

2. Disiplin Cezası Kaç Yılda Silinir?

Disiplin cezası, türüne göre 5 veya 10 yıl sonra silinme talebine konu olur. Süre, cezanın uygulanma tarihinden başlar ve dolması yalnız başvuru hakkını doğurur (657 sayılı Kanun m.133; Devlet Memurları Disiplin Yönetmeliği m.40/1).

Disip­lin cezasıSilinme talebi için geçmesi gereken süreSürenin baş­lan­gıcıEk aşama
Uyarma5 yılCezanın uygu­lanma tarihiYok
Kınama5 yılCezanın uygu­lanma tarihiYok
Aylık­tan kesme10 yılCezanın uygu­lanma tarihi (veriliş tari­hini izleyen ay başı)Yok
Kademe iler­le­me­si­nin dur­du­rul­ması10 yılCezanın uygu­lanma tarihiDisip­lin kurulu müta­la­ası
Devlet memur­lu­ğun­dan çıkarmaSilin­mezYokYok

2.1. Kınama Cezası Kaç Yılda Silinir?

Kınama cezası, uygulanmasından 5 yıl geçtikten sonra silinme talebine konu olur (657 sayılı Kanun m.133; Yönetmelik m.40/1-a). Kınama cezasının silinmesi için 5 yılın dolması yetmez; memurun atamaya yetkili amire yazılı başvuru yapması ve amirin bu 5 yıl içindeki davranışları talebi haklı kılacak nitelikte görmesi gerekir (Yönetmelik m.40/2).

2.2. Uyarma (Uyarı) Cezası Ne Zaman Silinir?

Uyarma cezası, kınama ile aynı sürede, uygulanmasından 5 yıl sonra silinme talebine konu olur (Yönetmelik m.40/1-a). Kanundaki adı “uyarma”dır; uygulamada “uyarı cezası” diye de anılır. Uyarma, memura görevinde ve davranışlarında daha dikkatli olması gerektiğinin yazıyla bildirilmesidir (657 sayılı Kanun m.125/A) ve en hafif disiplin cezası olmasına rağmen o da özlük dosyasına işlenir.

2.3. Disiplin Cezası Silinme Süresi Hangi Tarihten Başlar?

Disiplin cezasının silinme süresi cezanın verildiği değil uygulandığı tarihten başlar (657 sayılı Kanun m.133; Yönetmelik m.40/1). Disiplin cezaları verildiği tarihten itibaren derhal uygulanır; ancak aylıktan kesme cezası, veriliş tarihini takip eden ay başında uygulanır (m.132). Bu nedenle aylıktan kesmede iki tarih arasında bir aya kadar fark olabilir ve 10 yıllık süre ay başından hesaplanmalıdır. Süre dolmadan yapılan başvuru kanundaki şartı karşılamaz; başvurudan önce cezanın uygulanma tarihi kurumdan veya özlük dosyasından teyit edilmelidir.

3. Disiplin Cezası Kendiliğinden Silinir mi?

Disiplin cezası süre dolunca kendiliğinden silinmez. Silinme için iki şart birlikte aranır: memurun başvurusu ve atamaya yetkili amirin olumlu değerlendirmesi.

Birinci şart, başvurudur. Kanun ve Yönetmelik, memurun “atamaya yetkili amire başvurarak” cezanın silinmesini isteyebileceğini veya talep edebileceğini düzenler (657 sayılı Kanun m.133; Yönetmelik m.40/1). Süre dolduğunda idare kendiliğinden bir işlem yapmaz; memur talep etmedikçe ceza özlük dosyasında kalır.

İkinci şart, aradaki davranışların değerlendirilmesidir. Memurun süre içindeki davranışları isteğini haklı kılacak nitelikte görülürse isteğin yerine getirilmesine karar verilir ve bu karar özlük dosyasına işlenir (657 sayılı Kanun m.133). Yönetmelik bu değerlendirmeyi atamaya yetkili amire verir; amir davranışları talebi haklı kılacak nitelikte görmesi hâlinde kabule karar verebilir (m.40/2). Bu nedenle disiplin cezasının silinmesi dilekçesinde yalnız sürenin dolduğunu yazmak yetmez. Aradaki dönemde başka disiplin cezası alınmadığı, varsa takdirname, ödül veya başarı belgeleri dilekçeye eklenir; değerlendirilecek olgular bunlardır.

4. Disiplin Cezasının Silinmesi İçin Başvuru Nereye ve Nasıl Yapılır?

Disiplin cezasının silinmesi için başvuru, atamaya yetkili amire yazılı dilekçeyle yapılır (657 sayılı Kanun m.133; Yönetmelik m.40/1). Kurumunuzda atamaya yetkili amirin kim olduğu kurumun teşkilat ve personel mevzuatından belirlenir; dilekçe genellikle kurumun personel veya insan kaynakları birimi aracılığıyla bu makama sunulur.

Başka bir kamu idaresine atanan memurun daha önce görev yaptığı kurumlarda aldığı disiplin cezaları ve soruşturma dosyaları yeni kuruma gönderilir (Devlet Memurları Disiplin Yönetmeliği m.34/2). Kurum değiştirmek cezayı dosyadan çıkarmaz; disiplin cezasının silinmesi başvurusu, halen görev yapılan kurumdaki atamaya yetkili amire yöneltilir.

Her ceza için süre ayrı hesaplanır, çünkü süre her cezanın kendi uygulanma tarihinden işler (m.40/1). Aynı dosyada süresi dolmuş birden fazla ceza varsa dilekçede her biri türü, veriliş ve uygulanma tarihiyle ayrı ayrı gösterilir; süresi dolmamış ceza talebe eklenmez.

4.1. Kademe İlerlemesinin Durdurulması Cezasında Disiplin Kurulu Mütalaası

Kademe ilerlemesinin durdurulması cezasının silinmesinde atamaya yetkili amir tek başına karar vermez; önce ilgili disiplin kurulunun mütalaası alınır, sonra amir aradaki davranışları değerlendirir (657 sayılı Kanun m.133; Yönetmelik m.40/3). Disiplin kurulunun yetkilerini sayan hüküm de bu görevi ayrıca belirtir: kurul, kademe ilerlemesinin durdurulması cezasının özlük dosyasından çıkarılması talepleri hakkında mütalaa vermeye yetkilidir (Yönetmelik m.14/1-c). Uyarma, kınama ve aylıktan kesmede bu aşama yoktur. Kurulların yapısı için: Disiplin Kurulu ve Yüksek Disiplin Kurulu: Kimlerden Oluşur, Ne Karar Verir.

5. Disiplin Cezası Silinmesi (Sildirme) Dilekçe Örneği

Disiplin cezası silinmesi dilekçe örneği aşağıdadır; uygulamada “disiplin cezası sildirme dilekçesi” diye de aranan bu dilekçe, atamaya yetkili amire verilen silinme talebidir. Köşeli parantezli alanlar kendi bilgilerinizle doldurulur; her satırın dayanağı parantez içinde gösterilmiştir. Uyarma ve kınama için 5 yıl, aylıktan kesme ve kademe ilerlemesinin durdurulması için 10 yıl seçeneği işaretlenir.

[............] BAKANLIĞINA / VALİLİĞİNE / BAŞKANLIĞINA
(Atamaya yetkili amir: 657 sayılı Kanun m.133)

Başvuran   : [Ad Soyad], [T.C. kimlik no], [Unvan], [Görev yeri]
Konu       : Disiplin cezasının özlük dosyasından silinmesi talebi

Açıklamalar:
1. Hakkımda [yetkili disiplin amiri / disiplin kurulu] tarafından
   [../../20..] tarihli ve [.....] sayılı kararla
   [uyarma / kınama / aylıktan kesme / kademe ilerlemesinin
   durdurulması] cezası verilmiş, ceza [../../20..] tarihinde
   uygulanmıştır.
2. Cezanın uygulanma tarihinden itibaren [5 / 10] yıllık süre
   [../../20..] tarihinde dolmuştur.
   (657 sayılı Kanun m.133; Disiplin Yönetmeliği m.40/1)
3. Bu süre içinde başka bir disiplin cezası almadım. Görevimi
   [..........] ile sürdürdüm; [takdirname / başarı belgesi /
   ödül] ekte sunulmuştur. (Yönetmelik m.40/2: süre içindeki
   davranışlar)
4. [Yalnız kademe ilerlemesinin durdurulmasında:] Talebim
   hakkında ilgili disiplin kurulunun mütalaasının alınmasını
   arz ederim. (Yönetmelik m.40/3)

Talep      : Yukarıda belirtilen disiplin cezasının özlük
             dosyamdan silinmesine karar verilmesini ve kararın
             özlük dosyama işlenmesini saygılarımla arz ederim.
             (657 sayılı Kanun m.133)

Ekler      : 1. Ceza kararı veya tebliğ belgesi örneği
             2. [Takdirname / başarı belgesi / ödül yazısı]

[Tarih]                                   [Ad Soyad, İmza]

Dilekçede cezanın uygulanma tarihi yazılır; veriliş tarihi ayrıca belirtilebilir ama süre hesabı uygulanma tarihine göre yapılır. Dilekçenin kurum kaydına girdiği tarih ve sayı saklanmalıdır; ret veya cevapsızlık hâlinde dava ve Kamu Denetçiliği Kurumu süreleri bu tarihe göre hesaplanır.

6. Devlet Memurluğundan Çıkarma Cezası Silinir mi?

Devlet memurluğundan çıkarma cezası özlük dosyasından silinmez. 657 sayılı Kanun m.133 silinme imkânını yalnız “Devlet memurluğundan çıkarma cezasından başka bir disiplin cezasına çarptırılmış olan memur” için tanır. Yönetmelik de silinebilecek cezaları uyarma, kınama, aylıktan kesme ve kademe ilerlemesinin durdurulması olarak tek tek sayar ve çıkarma cezasını bu sayıma almaz (Yönetmelik m.40/1). Bu cezada dosyadan çıkarma talebi m.133’e dayandırılamaz. Bir af kanunu çıkarsa, cezanın af kapsamında olup olmadığı o kanunun kendi hükümleri ve istisnalarıyla ayrıca değerlendirilir: Memur Disiplin Affı Nedir? 5525 Sayılı Kanun ve Güncel Durum.

7. Disiplin Cezasının Silinmesi, İptali, Zamanaşımı ve Affı Arasındaki Fark

Disiplin cezasının silinmesi, cezanın hukuka uygun verildiği kabul edilerek belirli süre sonra kaydın özlük dosyasından çıkarılmasıdır. Cezanın iptali, zamanaşımı ve af ise başka sonuçlara, başka mercilere ve başka sürelere bağlıdır. Dördünü birbirine karıştırmak, yanlış merciye başvuruya veya sürenin kaçırılmasına yol açar.

YolNe sağlarNereyeSüre ve başlangıcıDayanak
SilinmeCezanın kaydı dosyadan çıkar; cezanın hukuka uygunluğu tartışılmazAtamaya yetkili amirUygu­lan­ma­dan 5 veya 10 yıl sonra657 m.133; Yönetmelik m.40
İtirazCeza hafif­le­ti­le­bi­lir veya tamamen kal­dı­rı­la­bi­lirDisiplin kurulu / yüksek disiplin kuruluTebliğden itibaren 7 gün657 m.135
İptal davasıCeza hukuka aykırı olduğu için ortadan kalkarİdare mahkemesiYazılı bildirimi izleyen günden 60 günİYUK m.7
Zamanaşımıİdarenin ceza verme yetkisi düşerAyrı başvuru yolu değildir; itiraz ve davada ileri sürülürFiilin öğre­nil­me­sin­den 1 veya 6 ay; fiilden 2 yıl657 m.127
AfAf kanununun kap­sa­mın­daki cezalar için kanunun öngördüğü sonuçAf kanununa göreAf kanununa göreİlgili af kanunu

7.1. İptal Edilen Disiplin Cezası İçin 5 veya 10 Yıl Beklenir mi?

İptal edilen disiplin cezası için m.133’teki 5 veya 10 yıllık silinme süresi beklenmez, çünkü silinme ile iptal ayrı yollardır. Kesinleşmiş disiplin cezaları yargı kararlarının gerektirdiği durumlarda başka bir idari işlemle ortadan kaldırılabilir (Devlet Memurları Disiplin Yönetmeliği m.34/1); idare de mahkemenin esasa ilişkin kararının gereğine göre gecikmeksizin ve kararın idareye tebliğinden başlayarak en geç otuz gün içinde işlem tesis etmekle yükümlüdür (2577 sayılı İYUK m.28/1). Bu durumda dayanak m.133 başvurusu değil, iptal kararının uygulanmasıdır.

İptal kararı, fiil hakkında yeniden ceza verilemeyeceği anlamına her zaman gelmez. 23 Ocak 2026 tarihli 7573 sayılı Kanunla değişen 657 sayılı Kanun m.127’ye göre disiplin cezasının yargı kararıyla iptal edilmesi hâlinde, kararın idareye ulaştığı tarihten itibaren kalan zamanaşımı süresi içinde; zamanaşımı süresi dolmuş veya altı aydan az kalmışsa en geç altı ay içinde, karar gerekçesi dikkate alınarak yeniden disiplin cezası tesis edilebilir. İptal kararından sonra idarenin yeni bir işlem yapıp yapmadığı bu süre boyunca izlenmelidir.

7.2. Disiplin Cezasında Zamanaşımı ile Silinme Süresi Farkı

Disiplin cezasında zamanaşımı, cezanın verilip verilemeyeceğiyle ilgilidir; silinme süresi ise verilmiş cezanın dosyada ne zaman sonra çıkarılabileceğiyle. Fiilin öğrenildiği tarihten itibaren uyarma, kınama, aylıktan kesme ve kademe ilerlemesinin durdurulmasında bir ay, memurluktan çıkarmada altı ay içinde soruşturmaya başlanmazsa; ayrıca fiilin işlendiği tarihten itibaren iki yıl içinde ceza verilmezse ceza verme yetkisi zamanaşımına uğrar (657 sayılı Kanun m.127). Bu süreler geçtikten sonra verilen ceza hukuka aykırılık iddiasıyla itiraza ve davaya konu olur. Zamanaşımı, verilmiş ve uygulanmış bir cezanın 5 veya 10 yıl dolmadan silinmesini sağlamaz. “Kınama cezasının zamanaşımı sebebiyle silinmesi” ifadesi bu iki kurumu birleştirir; silinmenin tek dayanağı m.133’tür.

8. Disiplin Cezasının Silinmesi Tekerrürü ve Atanma Yasağını Nasıl Etkiler?

Disiplin cezasının silinme süresi aynı zamanda tekerrürün ölçüsüdür; atanma yasağı ise silinmeden bağımsız kendi süresine tabidir.

8.1. Disiplin Cezasında Tekerrür ve Silinme Süresi

Disiplin cezası verilmesine sebep olmuş bir fiil veya hâlin, cezaların özlük dosyasından silinmesine ilişkin süre içinde tekrarında bir derece ağır ceza uygulanır (657 sayılı Kanun m.125). Aynı derecede cezayı gerektiren ama ayrı fiil veya hâller nedeniyle verilen disiplin cezalarının üçüncü uygulamasında da bir derece ağır ceza verilir (m.125). Örneğin uyarma cezası alan memur beş yıl içinde aynı fiili tekrarlarsa bir derece ağır ceza (kınama) uygulanır. Bu süre dolduktan sonraki tekrar tekerrür hükmüne dayandırılamaz. Yeni bir soruşturmada eski bir ceza tekerrür gerekçesi yapılıyorsa ilk kontrol edilecek nokta, o cezanın silinme süresinin dolup dolmadığıdır. Savunmada bu itirazın nasıl yazılacağı için: Memur Savunma Dilekçesi Örneği: Disiplin Soruşturması.

8.2. Disiplin Cezası Silinse de Atanma Yasağı Kendi Süresini Doldurur

Aylıktan kesme cezası alanlar 5 yıl, kademe ilerlemesinin durdurulması cezası alanlar 10 yıl boyunca daire başkanı ve daha üstü kadrolara, bölge ve il teşkilatlarının en üst yönetici kadrolarına, düzenleyici ve denetleyici kurumların başkanlık ve üyeliklerine, vali ve büyükelçi kadrolarına atanamaz (657 sayılı Kanun m.132). Bu yasak kanundan doğar ve silinme talebinin kabulüne bağlı değildir. Aynı sürelerle bu kişiler disiplin kurullarında ve yüksek disiplin kurullarında da görevlendirilemez (Devlet Memurları Disiplin Yönetmeliği m.19/2). Uyarma ve kınama bu iki hükümde sayılmaz.

9. Disiplin Cezası Silinme Talebi Reddedilirse: Dava ve Kamu Denetçiliği Kurumu

Disiplin cezası silinme talebinin reddi bir idari işlemdir ve iptal davasına konu olur. Memurun önünde iki yol vardır: idare mahkemesinde iptal davası veya dava açma süresi içinde Kamu Denetçiliği Kurumuna başvuru. İkisinin süreleri ve başlangıçları farklıdır.

İptal davası. İdare mahkemelerinde dava açma süresi altmış gündür ve yazılı bildirimin yapıldığı tarihi izleyen günden başlar (2577 sayılı İYUK m.7). Sözlü olarak “talebiniz uygun görülmedi” denmesi süreyi başlatmaz. Silinme işleminde idarenin takdiri, memurun süre içindeki davranışlarının değerlendirilmesine bağlıdır (Yönetmelik m.40/2); davada ret işleminin bu değerlendirmeye hangi olgularla dayandığı ve dilekçeye eklenen belgelerin dikkate alınıp alınmadığı incelenir. Genel süre kuralları için: İdari Davada Dava Açma Süresi: 60 Gün Kuralı.

Cevap verilmezse. İdareye yapılan başvuruya otuz gün içinde cevap verilmezse istek reddedilmiş sayılır ve dava açma süresi otuz günün bittiği tarihten itibaren işler (İYUK m.10/2). Otuz gün içinde kesin olmayan bir cevap verilirse memur bunu ret sayarak dava açabilir ya da kesin cevabı bekleyebilir; bekleme süresi başvuru tarihinden itibaren dört ayı geçemez (m.10/2). Cevapsız kalan disiplin cezası silinme başvurusunda cevabı beklemek, dava süresinin kaçırılmasına yol açabilir.

Kamu Denetçiliği Kurumu. Ret işlemine karşı Kamu Denetçiliği Kurumuna da başvurulabilir. Başvuru, idarenin cevabının tebliğinden, idare altmış gün içinde cevap vermezse bu sürenin bitmesinden itibaren altı ay içinde yapılır (6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu m.17/7). Dava açma süresi içinde yapılan başvuru, işlemeye başlamış dava açma süresini durdurur (m.17/8). Kurum başvuruyu reddederse durmuş olan dava açma süresi gerekçeli ret kararının tebliğinden itibaren kaldığı yerden işler; Kurum altı ay içinde sonuçlandıramazsa da süre kaldığı yerden işlemeye başlar (m.21). Yargı organlarında görülmekte olan veya karara bağlanmış uyuşmazlıklara ilişkin başvurular incelenmez (m.17/3-b); bu yüzden dava açıldıktan sonra Kurum yolu kapanır. Başvurunun usulü için: Kamu Denetçiliği Kurumuna Başvuru: Şartlar ve Süreler.

İki yolun süreleri aynı tarihten başlamaz. Dava süresi yazılı bildirimi izleyen günden altmış gün, Kurum başvurusu ise cevabın tebliğinden altı aydır. Kurum başvurusu dava süresini ancak dava açma süresi içinde yapılmışsa durdurur; altmış gün geçtikten sonra yapılan Kurum başvurusu, kaçmış dava süresini geri getirmez. Davanın sonucu, idarenin değerlendirmeye esas aldığı olgulara ve dosyadaki belgelere bağlı olduğundan somut durum bir avukata inceletilmelidir.

10. Disiplin Cezasının Silinmesi: Polis ve Akademik Personel

Disiplin cezasının silinmesi polis ve akademik personelde 657 sayılı Kanun’daki sürelerle aynı eksende, ama ayrı kanunlarla düzenlenir.

Emniyet ve diğer kolluk personeli. Devlet memurluğundan çıkarma ya da meslekten çıkarma cezalarından başka bir disiplin cezası alanlar, uyarma ve kınama cezalarının uygulanmasından başlayarak beş yıl, diğer cezaların uygulanmasından başlayarak on yıl geçtikten sonra atamaya yetkili amire başvurarak cezalarının özlük dosyasından silinmesini isteyebilir; bu süre içindeki davranışları isteğini haklı kılacak nitelikte görülürse ceza silinir (7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun m.7/5). 657’den farkı, meslekten çıkarma cezasının da silinme dışında bırakılmasıdır. Kolluk disiplin cezaları için: Polis Disiplin Cezaları: 7068 Sayılı Kanun ve Hangi Metin Uygulanır.

Yükseköğretim personeli. Disiplin cezaları ilgililerin özlük dosyalarında saklanır. Uyarma ve kınama cezalarının uygulanmasından itibaren beş yıl; aylıktan veya ücretten kesme, kademe ilerlemesinin durdurulması ve birden fazla ücretten kesme cezalarının uygulanmasından itibaren on yıl sonra atamaya yetkili amire başvurularak cezaların özlük dosyasından silinmesi talep edilebilir; ilgilinin bu süreler içindeki davranışları isteğini haklı kılacak nitelikte görülürse talep yerine getirilir (2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu m.53/G).

İlgili yazılar: Memur Disiplin Cezaları: 657’ye Göre 5 Ceza Türü ve Sonuçları · Disiplin Cezasına İtiraz Dilekçesi Örneği ve İptal Davası · Disiplin Cezasına İtiraz: 7 Günlük Süre ve Dava Yolu · Memur Disiplin Affı Nedir? 5525 Sayılı Kanun ve Güncel Durum · İdari Soruşturma Nedir? Aşamaları, Savunma ve Zamanaşımı

Sıkça Sorulan Sorular

Disiplin cezası sicile işler mi?

Evet. 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu m.133 disiplin cezalarının memurun özlük dosyasına işleneceğini açıkça düzenler; günlük dilde "sicil" denen kayıt bu özlük dosyasıdır. Ceza, silinme talebi kabul edilene kadar dosyada kalır.

Kınama cezası sicile işler mi?

Evet. Kınama da 657 sayılı Kanun m.125'te sayılan disiplin cezalarından biridir ve m.133 uyarınca özlük dosyasına işlenir. Uygulanmasından 5 yıl sonra atamaya yetkili amire başvurularak silinmesi istenebilir.

Disiplin cezası kaç yıl sonra silinir?

Uyarma ve kınama cezalarında uygulanmasından 5 yıl, aylıktan kesme ve kademe ilerlemesinin durdurulması cezalarında 10 yıl sonra silinme istenebilir (657 sayılı Kanun m.133; Devlet Memurları Disiplin Yönetmeliği m.40/1). Süre cezanın veriliş değil uygulanma tarihinden işler.

Süre dolunca disiplin cezası kendiliğinden silinir mi?

Hayır. Silinme memurun atamaya yetkili amire başvurmasına bağlıdır. Amir, memurun bu süre içindeki davranışlarını talebi haklı kılacak nitelikte görürse kabul eder (657 sayılı Kanun m.133; Yönetmelik m.40/2). Süre dolmadan yapılan başvuru da kanundaki şartı karşılamaz.

Devlet memurluğundan çıkarma cezası silinir mi?

Hayır. 657 sayılı Kanun m.133 silinme imkânını yalnız Devlet memurluğundan çıkarma cezasından başka bir disiplin cezası alan memura tanır; Yönetmelik m.40/1 de silinebilecek cezaları uyarma, kınama, aylıktan kesme ve kademe ilerlemesinin durdurulması olarak sayar. Bu ceza için dosyadan çıkarma talebi m.133'e dayandırılamaz; bir af kanunu çıkarsa kapsamı o kanunun kendi hükümlerine göre ayrıca değerlendirilir.

Disiplin cezası silinmesi için başvuru nereye yapılır?

Atamaya yetkili amire yazılı dilekçeyle yapılır (657 sayılı Kanun m.133; Yönetmelik m.40/1). Başka bir kuruma atandıysanız önceki kurumda verilen cezalar ve soruşturma dosyaları yeni kurumunuza gönderilir (Yönetmelik m.34/2); başvuru halen görev yaptığınız kurumdaki atamaya yetkili amire yöneltilir.

Kademe ilerlemesinin durdurulması cezasının silinmesinde ek şart var mı?

Evet. Bu cezanın özlük dosyasından çıkarılması talebinde ayrıca ilgili disiplin kurulunun mütalaası alınır, sonra atamaya yetkili amir karar verir (657 sayılı Kanun m.133; Yönetmelik m.40/3 ve m.14/1-c).

Disiplin cezası silinme talebim reddedilirse ne yapabilirim?

Ret de bir idari işlemdir ve iptal davasına konu olur. İdare mahkemesinde dava açma süresi altmış gündür ve yazılı bildirimin yapıldığı tarihi izleyen günden başlar (2577 sayılı İYUK m.7). Başvurunuza otuz gün içinde cevap verilmezse istek reddedilmiş sayılır ve dava açma süresi bu otuz günün bittiği tarihten işler (İYUK m.10/2). Dava açma süresi içinde Kamu Denetçiliği Kurumuna başvurmak işlemeye başlamış dava açma süresini durdurur (6328 sayılı Kanun m.17/8).

Kesinleşen bir disiplin cezası nasıl kaldırılır?

Kesinleşmiş disiplin cezaları kanuni düzenleme ile yargı kararlarının gerektirdiği durumlar hariç başka bir idari işlemle geri alınamaz, değiştirilemez veya ortadan kaldırılamaz (Devlet Memurları Disiplin Yönetmeliği m.34/1). Cezayı ortadan kaldıran yol iptal davasıdır; özlük dosyasından silinme ise cezanın hukuka uygunluğunu tartışmaz, yalnız belirli süre sonra kaydın dosyadan çıkarılmasını sağlar.

Disiplin cezalarında 2 yıllık zamanaşımı silinme süresi midir?

Hayır. İki yıllık süre, disiplin cezasını gerektiren fiilin işlendiği tarihten itibaren ceza verme yetkisinin zamanaşımına uğradığı süredir (657 sayılı Kanun m.127). Verilmiş ve uygulanmış bir cezanın özlük dosyasından silinmesi ise m.133'teki 5 ve 10 yıllık sürelere ve başvuruya bağlıdır.

Disiplin cezası adli sicile işler mi?

Adli Sicil Kanunu adli sicile kaydedilecek olanları Türk mahkemelerince verilmiş ve kesinleşmiş mahkûmiyet hükümleri ile bunlara bağlı kararlar olarak sayar (5352 sayılı Kanun m.4/1). Disiplin amiri veya kurulunca verilen disiplin cezası bu sayımda yer almaz; özlük dosyasına işlenir (657 sayılı Kanun m.133).

Silinen disiplin cezası tamamen iz bırakmadan kaybolur mu?

Kanun, silinme talebinin kabulüne ilişkin kararın da özlük dosyasına işleneceğini düzenler (657 sayılı Kanun m.133; Yönetmelik m.40/2). Silinme kararı cezanın dosyadan çıkarıldığını gösteren bir kayıt olarak dosyada yer alır.

Disiplin cezası silinince tekerrür de ortadan kalkar mı?

Tekerrürün ölçüsü, cezaların özlük dosyasından silinmesine ilişkin süredir. Disiplin cezasına sebep olmuş bir fiil bu süre içinde tekrarlanırsa bir derece ağır ceza uygulanır (657 sayılı Kanun m.125); süre dolduktan sonraki tekrar bu hükme dayandırılamaz.

Disiplin cezası silinince atanma yasağı da kalkar mı?

Hayır, bunlar ayrı düzenlemelerdir. 657 sayılı Kanun m.132 aylıktan kesme cezası alanlar için 5 yıl, kademe ilerlemesinin durdurulması cezası alanlar için 10 yıl süreyle belirli üst kadrolara atanma yasağı öngörür. Bu yasak silinme talebinden bağımsız olarak kendi süresine tabidir.

Kınama cezası alan memur müdür olabilir mi?

657 sayılı Kanun m.132 üst kadrolara atanma yasağını yalnız aylıktan kesme ve kademe ilerlemesinin durdurulması cezaları için öngörür; kınama bu hükümde sayılmaz. Görevde yükselme ve yöneticilik görevlendirmesi için kurumun kendi mevzuatında ayrıca şart bulunup bulunmadığı o mevzuattan kontrol edilmelidir.

Memuriyetten ayrılınca disiplin cezası silinir mi?

Memuriyetin sona ermesi 657 sayılı Kanun m.133'te silinme sebebi olarak sayılmaz; kanun yalnız süre, başvuru ve amirin değerlendirmesi yolunu düzenler. Soruşturma sürerken memuriyeti sona erenlerin soruşturmaları tamamlanır ve bu kişiler memuriyete dönerse verilmiş olan ceza uygulanır (Devlet Memurları Disiplin Yönetmeliği m.34/3).

Polis ve öğretim elemanlarında disiplin cezası kaç yılda silinir?

Emniyet ve diğer kolluk personelinde uyarma ve kınamada 5, diğer cezalarda 10 yıl sonra silinme istenebilir; Devlet memurluğundan çıkarma ve meslekten çıkarma cezaları bu imkânın dışındadır (7068 sayılı Kanun m.7/5). Yükseköğretim personelinde uyarma ve kınamada 5, aylıktan veya ücretten kesme, kademe ilerlemesinin durdurulması ve birden fazla ücretten kesmede 10 yıl sonra silinme talep edilebilir (2547 sayılı Kanun m.53/G).

Yazar

Av. Halit Süha Bahçeci

Avukat

LinkedIn

Bahçeci Hukuk Bürosu bünyesinde ceza, gayrimenkul, iş, aile, idare, ticaret ve yabancılar hukuku alanlarında hukuki danışmanlık ve dava takibi yürütür. Çalışmaları sözleşmelerin hazırlanmasını, idari başvuruların yapılmasını ve uyuşmazlıklarda hukuki temsili de kapsar.

Yayın Politikası

İlgili çalışma alanı: İdare Hukuku

← Tüm makaleler
AraWhatsApp