TCK 220 — Suç İşlemek Amacıyla Örgüt Kurma ve Örgüt Üyeliği

Kısa Cevap

TCK 220, suç işlemek amacıyla örgüt kurma suçunu düzenler. Örgüt kuran veya yönetene 5 yıldan 10 yıla, örgüte üye olana 2 yıldan 5 yıla kadar hapis verilir. Örgütün varlığı için en az üç kişi, aralarında hiyerarşik bağ ve amaç suçları işlemeye elverişlilik aranır. Maddenin “örgüt adına suç işleme” fıkrası Anayasa Mahkemesi tarafından iptal edilmiştir.

Bu Durumda mısınız?

• Hakkınızda “suç işlemek amacıyla kurulan örgüte üye olma” iddiasıyla soruşturma açıldı; dosyada size ait somut bir eylem değil, başkalarının beyanları ve iletişim kayıtları var.
• Bir işletmede çalışıyordunuz veya bir kişiyle ticari ilişkiniz vardı; o kişi hakkında örgüt soruşturması başlayınca siz de “örgüte yardım” ile suçlandınız.
• Birkaç arkadaşınızla birlikte tek bir suç işlediniz ve savcılık bunu “örgüt” olarak niteledi. Oysa aranızda ne süreklilik ne hiyerarşi var.
• Hakkınızda “örgüt üyesi olmamakla birlikte örgüt adına suç işleme”den kurulmuş bir mahkûmiyet var ve dosya hâlâ derdest.
• Örgütten ayrılmak istiyorsunuz veya kendiliğinden teslim olmayı düşünüyorsunuz; etkin pişmanlık hükümlerinden nasıl yararlanacağınızı bilmiyorsunuz.

Bu başlıklardan biri sizin durumunuzsa, dosyanızın somut koşullarını bir avukatla değerlendirmeniz gerekir. Aşağıdaki bilgi genel niteliktedir.

Suç Örgütü Nedir, Şartları Nelerdir?

Suç örgütü, kanunun suç saydığı fiilleri işlemek amacıyla, üye sayısı ile araç ve gereç bakımından bu suçları işlemeye elverişli biçimde kurulmuş, hiyerarşik ve sürekli bir yapıdır. Bir araya gelen her grup örgüt değildir. Kanun ve Yargıtay bunun için ayrı ayrı aranan şartlar koyar.

Yargıtay Ceza Genel Kurulu, TCK 220 anlamında bir örgütün varlığı için aranan şartları maddeler hâlinde sayar:

“Ceza Genel Kurulunun istikrar bulunan ve süregelen kararlarında da belirtildiği üzere, TCK’nın 220. maddesi anlamında bir örgütten bahsedilebilmesi için, a) Üye sayısının en az üç veya daha fazla kişi olması gerekmektedir.”

(Yargıtay Ceza Genel Kurulu, E. 2018/332, K. 2023/629, T. 29.11.2023)

Üç kişi kuralı

Kanun bunu açıkça yazar: “Ancak, örgütün varlığı için üye sayısının en az üç kişi olması gerekir.” (TCK 220/1, son cümle). İki kişi bir araya gelmişse (ne kadar planlı olursa olsun) TCK 220 anlamında örgüt yoktur.

Hiyerarşik bağ

Aynı kararda Genel Kurul, hiyerarşinin gevşek olabileceğini ama hiç olmamasının örgütü ortadan kaldıracağını belirtir:

“b) Üyeler arasında gevşek de olsa hiyerarşik bir bağ bulunmalıdır. Örgütün varlığı için soyut bir birleşme yeterli olmayıp, örgüt yapılanmasına bağlı olarak gevşek veya sıkı bir hiyerarşik ilişki olmalıdır.”

(Yargıtay Ceza Genel Kurulu, E. 2018/332, K. 2023/629, T. 29.11.2023)

Süreklilik

Örgüt, tek bir suç için kurulmuş geçici bir birliktelik değildir:

“d) Örgüt niteliği itibarıyla devamlılığı gerektirdiğinden, kişilerin belli bir suçu işlemek veya bir suç işlemek için bir araya gelmesi halinde örgütten değil, ancak iştirak iradesinden söz edilebilecektir.”

(Yargıtay Ceza Genel Kurulu, E. 2018/332, K. 2023/629, T. 29.11.2023)

Elverişlilik

Yapının, amaçladığı suçları gerçekten işleyebilecek durumda olması gerekir:

“e) Amaçlanan suçları işlemeye elverişli üye, araç ve gerece sahip olunması gerekmektedir.”

(Yargıtay Ceza Genel Kurulu, E. 2018/332, K. 2023/629, T. 29.11.2023)

Suç işlenmiş olması şart değildir

Örgütün kurulmuş olması tek başına suçtur; henüz hiçbir amaç suç işlenmemiş olsa bile:

“c) Suç işlemek amacı etrafında fiili bir birleşme yeterli olup örgütün varlığının kabulü için suç işlenmesine gerek bulunmadığı gibi işlenmesi amaçlanan suçların konu ve mağdur itibarıyla somutlaştırılması mümkün olmakla birlikte, zorunluluk arz etmemektedir.”

(Yargıtay Ceza Genel Kurulu, E. 2018/332, K. 2023/629, T. 29.11.2023)

Örgüt üyeliği için ne aranır?

Üyelik, örgüte “sempati duymak” değildir. Genel Kurul üyeliği şöyle tanımlar:

“Örgüt üyesi, örgüt amacını benimseyen, örgütün hiyerarşik yapısına dahil olan ve bu suretle verilecek görevleri yerine getirmeye hazır olmak üzere kendi iradesini örgüt iradesine terk eden kişidir.”

(Yargıtay 3. Ceza Dairesi, E. 2022/37889, K. 2026/114, T. 06.01.2026)

Ve üyeliğin belirleyici ölçütünü organik bağ olarak koyar:

“Organik bağ, canlı, geçişken, etkin, faili emir ve talimat almaya açık tutan ve hiyerarşik konumunu tespit eden bağ olup, üyeliğin en önemli unsurudur.”

(Yargıtay 3. Ceza Dairesi, E. 2022/37889, K. 2026/114, T. 06.01.2026)

Bu bağın dışında kalan davranışlar üyelik sayılmaz:

“Örgüte sadece sempati duymak ya da örgütün amaçlarını, değerlerini, ideolojisini benimsemek, buna ilişkin yayınları okumak, bulundurmak, örgüt liderine saygı duymak gibi eylemler örgüt üyeliği için yeterli değildir”

(Yargıtay 3. Ceza Dairesi, E. 2022/37889, K. 2026/114, T. 06.01.2026)

Üyeliğin fiilî ölçütü ise süreklilik, çeşitlilik ve yoğunluktur — Yargıtay bunu 2026 tarihli güncel kararlarında da aynen uygular:

“Silahlı örgüte üyelik suçunun oluşabilmesi için örgütle organik bağ kurulması ve kural olarak süreklilik, çeşitlilik ve yoğunluk gerektiren eylem ve faaliyetlerin bulunması aranmaktadır.”

(Yargıtay 3. Ceza Dairesi, E. 2022/37889, K. 2026/114, T. 06.01.2026)

Dayandığı Kanun Maddeleri

Aşağıdaki metinler yürürlükteki kanun metninden birebir alınmıştır.

TCK m.220 — Suç işlemek amacıyla örgüt kurma

“(1) Kanunun suç saydığı fiilleri işlemek amacıyla örgüt kuranlar veya yönetenler, örgütün yapısı, sahip bulunduğu üye sayısı ile araç ve gereç bakımından amaç suçları işlemeye elverişli olması halinde, beş yıldan on yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. Ancak, örgütün varlığı için üye sayısının en az üç kişi olması gerekir.

(2) Suç işlemek amacıyla kurulmuş olan örgüte üye olanlar, iki yıldan beş yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.

(3) Örgütün silahlı olması halinde, yukarıdaki fıkralara göre verilecek ceza yarısı oranında artırılır.

(4) Örgütün faaliyeti çerçevesinde suç işlenmesi halinde, ayrıca bu suçlardan dolayı da cezaya hükmolunur.

(5) (Ek cümle:24/12/2025-7571/20 md.) Örgütün faaliyeti çerçevesinde işlenen suçlarda çocukların araç olarak kullanılması halinde, örgüt yöneticilerine yukarıdaki fıkralara göre verilecek ceza yarısından bir katına kadar artırılır. Örgüt yöneticileri, örgütün faaliyeti çerçevesinde işlenen bütün suçlardan dolayı ayrıca fail olarak cezalandırılır.

(6) (Değişik:2/3/2024-7499/10 md.) (İptal fıkra: Anayasa Mahkemesinin 5/11/2024 Tarihli ve E.:2024/81, K.:2024/189 Sayılı Kararı ile)

(7) (Değişik: 2/7/2012 – 6352/85 md.) Örgüt içindeki hiyerarşik yapıya dahil olmamakla birlikte, örgüte bilerek ve isteyerek yardım eden kişi, örgüt üyesi olarak cezalandırılır. Örgüt üyeliğinden dolayı verilecek ceza, yapılan yardımın niteliğine göre üçte birine kadar indirilebilir.

(8) Örgütün cebir, şiddet veya tehdit içeren yöntemlerini meşru gösterecek veya övecek ya da bu yöntemlere başvurmayı teşvik edecek şekilde propagandasını yapan kişi, bir yıldan üç yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. Bu suçun basın ve yayın yolu ile işlenmesi halinde, verilecek ceza yarı oranında artırılır.”

Dikkat edilmesi gereken iki nokta, kanun metninin kendisinden okunmaktadır:

1. Altıncı fıkra boştur. Metinde yalnızca iptal kaydı vardır; hüküm yoktur.
2. Beşinci fıkraya 24.12.2025 tarihli 7571 sayılı Kanun’un 20. maddesiyle yeni bir cümle eklenmiştir. Örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenen suçlarda çocukların araç olarak kullanılması, örgüt yöneticileri için ağırlaştırıcı sebep hâline getirilmiştir.

Hangi Tarihteki Kanun Uygulanır? — Örgüt Adına Suç İşleme Fıkrası İptal Edildi

Bu, TCK 220 hakkında bugün bilinmesi gereken en önemli konudur ve internetteki pek çok kaynak hâlâ eski hâli anlatmaktadır.

“Örgüte üye olmamakla birlikte örgüt adına suç işleme” fiili, uzun yıllar TCK 220/6’da düzenlenmişti. Bu hüküm bugün yürürlükte değildir. Süreç şöyle işlemiştir:

Sıra	Ne oldu	Tarih	Yürürlük
1	Anayasa Mahkemesi TCK 220/6’yı iptal etti (E. 2023/132, K. 2023/183)	26.10.2023	08.04.2024 (Resmî Gazete 08.12.2023, sayı 32393 + 4 ay)
2	Yasama, iptal yürürlüğe girmeden 220/6’yı yeniden yazdı (7499 s.K. m.10) ve TCK 314/3’ü ekledi (m.11)	02.03.2024	—
3	Anayasa Mahkemesi yeni hükümleri de iptal etti — hem 220/6 hem 314/3 (E. 2024/81, K. 2024/189)	05.11.2024	09.07.2025 (Resmî Gazete 09.01.2025, sayı 32777 + 6 ay)
4	Yasama yerine yeni bir hüküm koymadı.	—	Fıkra boş kaldı

Yani aynı düzenleme iki kez iptal edilmiştir. Anayasa Mahkemesi’nin ikinci iptal kararı, hukuksal boşluğun kamu yararını ihlal edeceği gerekçesiyle altı ay ertelenmiş ve 9 Temmuz 2025 tarihinde yürürlüğe girmiştir.

Peki derdest dosyalarda ne oluyor?

Burada iki anayasal kural karşı karşıya gelir: Anayasa m.153/5’e göre iptal kararları geriye yürümez. Buna karşılık Anayasa m.38 ve TCK m.2, kanunun suç saymadığı bir fiilden kimseye ceza verilemeyeceğini düzenler; TCK m.7/2 ise suçun işlendiği zaman yürürlükte bulunan kanun ile sonradan yürürlüğe giren kanunun hükümleri farklı ise failin lehine olan kanunun uygulanacağını hükme bağlar.

Yargıtay 3. Ceza Dairesi bu gerilimi 2026 tarihli kararında açıkça çözmüştür. Daire, örgüt adına suç işleme suçundan kurulan mahkûmiyeti bozarken şu ölçütü koyar:

“yasa koyucu tarafından iptal edilen kanun hükümleri bakımından yeni bir yasal düzenleme ihdas edilmediği, Anayasa’nın 38’inci maddesi ile TCK’nın 2. ve 7. maddelerinde yer alan düzenlemeler bir bütün olarak değerlendirildiğinde, kanunun açıkça suç saymadığı bir fiil için kimseye ceza verilemeyeceği gözetilerek Anayasa’nın 38. ve CMK’nın 223/2-a maddeleri gereğince sanığın beraatine karar verilmesi gerektiğinin gözetilmesi lüzumu”

(Yargıtay 3. Ceza Dairesi, E. 2021/4577, K. 2026/161, T. 05.01.2026)

Bu karar oy birliğiyle ve tebliğnameye aykırı olarak (yani Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı’nın görüşünün aksine) verilmiştir. CMK m.223/2-a, “yüklenen fiilin kanunda suç olarak tanımlanmamış olması” hâlinde beraat kararı verileceğini düzenler.

Sınır: Bu, her dosyada beraatle sonuçlanacağı anlamına gelmez. Beraat, yalnızca iptal edilen fıkralara dayanan mahkûmiyetler bakımından söz konusudur. Aynı kişi hakkında örgüt üyeliği (TCK 220/2 veya 314/2), yardım (TCK 220/7) veya işlenen amaç suçtan ayrı bir mahkûmiyet varsa, onlar ayakta kalır ve ayrıca değerlendirilir. Dosyanızın hangi maddeye dayandığını mutlaka kontrol ettirin.

TCK 220 Cezası — Fıkra Fıkra Tablo

Fıkra	Fiil	Ceza
220/1	Suç örgütü kurma veya yönetme	5 yıldan 10 yıla kadar hapis
220/2	Suç örgütüne üye olma	2 yıldan 5 yıla kadar hapis
220/3	Örgütün silahlı olması	Yukarıdaki cezalar yarısı oranında artırılır
220/4	Örgüt faaliyeti çerçevesinde suç işlenmesi	Ayrıca o suçlardan da cezaya hükmolunur
220/5	Yönetici sorumluluğu · çocukların araç olarak kullanılması (Ek cümle: 24.12.2025 – 7571 s.K.)	Yöneticiler işlenen bütün suçlardan ayrıca fail olarak sorumlu; çocuk araç olarak kullanılmışsa yöneticinin cezası yarısından bir katına kadar artırılır
220/6	Örgüt adına suç işleme	İPTAL — AYM E. 2024/81, K. 2024/189; 09.07.2025’ten itibaren yürürlükte değil
220/7	Örgüte bilerek ve isteyerek yardım	Örgüt üyesi gibi cezalandırılır; ceza yardımın niteliğine göre üçte birine kadar indirilebilir
220/8	Örgüt propagandası	1 yıldan 3 yıla kadar hapis; basın-yayın yoluyla işlenirse yarı oranında artırılır

Örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenen amaç suçlar ayrıca cezalandırılır (TCK 220/4). Bunlara örnek olarak dolandırıcılık ve yağma suçları verilebilir. Örgüt cezası bu suçları yutmaz; ikisi ayrı ayrı hükmolunur.

Bu cezalara ayrıca TCK m.53 uyarınca belli hakları kullanmaktan yoksun bırakılma güvenlik tedbiri eşlik eder. Ayrıca TCK m.58/9, örgüt mensubu suçlular hakkında mükerrirlere özgü infaz rejiminin uygulanmasına hükmedileceğini düzenler.

Örgüt Üyeliği ile Örgüte Yardım (TCK 220/7) Farkı

Pratikte en çok tartışılan ayrım budur. Kanun, yardım edeni ayrı bir suç olarak değil, örgüt üyesi gibi cezalandırır, ama cezada indirim imkânı tanır (TCK 220/7).

Ayrım noktası hiyerarşiye dahil olup olmamaktır: yardım eden kişi örgütün hiyerarşik yapısının dışındadır. Ancak yardım fiilleri yoğunlaşırsa nitelik değişir:

“Ancak yardım teşkil eden faaliyetlerde devamlılık, çeşitlilik veya yoğunluk var ise örgüt üyesi olarak da kabul edilebilecektir.”

(Yargıtay 3. Ceza Dairesi, E. 2022/37889, K. 2026/114, T. 06.01.2026)

Yani tek seferlik, sınırlı bir destek yardım; süreklilik ve çeşitlilik gösteren destek ise üyelik olarak nitelendirilebilir. Savunmanın odağı çoğu zaman tam olarak buradadır.

Örgüt ile İştirak Farkı

Birden fazla kişinin birlikte suç işlemesi, tek başına “örgüt” demek değildir. Yargıtay bu sınırı nettir:

“d) Örgüt niteliği itibarıyla devamlılığı gerektirdiğinden, kişilerin belirli bir suçu işlemek veya bir suç işlemek için bir araya gelmesi halinde, örgütten değil ancak iştirak iradesinden söz edilebilecektir.”

(Yargıtay Ceza Genel Kurulu, E. 2012/6-1490, K. 2013/59, T. 19.02.2013)

Belirli bir suçu işlemek için bir araya gelinmişse iştirak (TCK m.37 vd.) hükümleri uygulanır; TCK 220 uygulanmaz. Örgüt iddiasına karşı savunmanın ilk sorusu bu olmalıdır: süreklilik var mı, yoksa tek bir olay mı?

TCK 220 ile TCK 314 (Silahlı Örgüt) Farkı

TCK 220 genel suç örgütünü, TCK 314 ise silahlı örgütü düzenler. Fark, örgütün amacındadır: TCK 314, Kanun’un İkinci Kitap Dördüncü Kısmının dördüncü ve beşinci bölümlerindeki suçları (devletin güvenliğine ve anayasal düzene karşı suçlar) işlemek amacıyla kurulan silahlı örgütleri kapsar.

	TCK 220	TCK 314
Kurma / yönetme	5–10 yıl	10–15 yıl
Üye olma	2–5 yıl	5–10 yıl
İlişki	Genel hüküm	TCK 314/4: “Suç işlemek amacıyla örgüt kurma suçuna ilişkin diğer hükümler, bu suç açısından aynen uygulanır.”

Terör örgütü ise 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu m.7 uyarınca TCK m.314 hükümlerine göre cezalandırılır ve 3713 m.5 gereği cezalar yarı oranında artırılır.

Önemli: TCK 314’ün üçüncü fıkrası da (7499 sayılı Kanun’la eklenen “örgüt adına suç işleme” hükmü) aynı Anayasa Mahkemesi kararıyla iptal edilmiştir. İptal edilen 314/3’tür; 314/2 (silahlı örgüt üyeliği) yürürlüktedir. Bazı kaynaklar bu iki fıkrayı karıştırmaktadır.

Etkin Pişmanlık (TCK 221)

TCK 221, örgüt suçlarında ayrı bir etkin pişmanlık rejimi kurar. Kanun metninden birebir:

TCK m.221 — Etkin pişmanlık (5237 sayılı Türk Ceza Kanunu, yürürlükteki metin):

“(1) Suç işlemek amacıyla örgüt kurma suçu nedeniyle soruşturmaya başlanmadan ve örgütün amacı doğrultusunda suç işlenmeden önce, örgütü dağıtan veya verdiği bilgilerle örgütün dağılmasını sağlayan kurucu veya yöneticiler hakkında cezaya hükmolunmaz.

(2) Örgüt üyesinin, örgütün faaliyeti çerçevesinde herhangi bir suçun işlenişine iştirak etmeksizin, gönüllü olarak örgütten ayrıldığını ilgili makamlara bildirmesi halinde, hakkında cezaya hükmolunmaz.

(3) Örgütün faaliyeti çerçevesinde herhangi bir suçun işlenişine iştirak etmeden yakalanan örgüt üyesinin, pişmanlık duyarak örgütün dağılmasını veya mensuplarının yakalanmasını sağlamaya elverişli bilgi vermesi halinde, hakkında cezaya hükmolunmaz.

(4) Suç işlemek amacıyla örgüt kuran, yöneten veya örgüte üye olan ya da üye olmamakla birlikte örgüt adına suç işleyen veya örgüte bilerek ve isteyerek yardım eden kişinin, gönüllü olarak teslim olup, örgütün yapısı ve faaliyeti çerçevesinde işlenen suçlarla ilgili bilgi vermesi halinde, hakkında örgüt kurmak, yönetmek veya örgüte üye olmak suçundan dolayı cezaya hükmolunmaz. Kişinin bu bilgileri yakalandıktan sonra vermesi halinde, hakkında bu suçtan dolayı verilecek cezada üçte birden dörtte üçe kadar indirim yapılır.

(5) Etkin pişmanlıktan yararlanan kişiler hakkında bir yıl süreyle denetimli serbestlik tedbirine hükmolunur. Denetimli serbestlik tedbirinin süresi üç yıla kadar uzatılabilir.

(6) (Ek: 6/12/2006 – 5560/8 md.) Kişi hakkında, bu maddedeki etkin pişmanlık hükümleri birden fazla uygulanmaz.”

İki noktaya dikkat: etkin pişmanlık birden fazla kez uygulanmaz (m.221/6) ve yararlanan kişi hakkında denetimli serbestlik tedbirine hükmolunur (m.221/5).

Ayrıca dikkat çekici bir ayrıntı: TCK 221/4 hâlâ “üye olmamakla birlikte örgüt adına suç işleyen” ibaresini taşımaktadır — oysa bu suçu kuran fıkra iptal edilmiştir. Kanun metni bu yönden henüz düzeltilmemiştir.

Görevli Mahkeme, Şikâyet ve Zamanaşımı

Görevli mahkeme. Görev, 5235 sayılı Kanun m.12 ile belirlenir. Bu madde, ağır ceza mahkemelerini “Türk Ceza Kanununun İkinci Kitap Dördüncü Kısmının Dört, Beş, Altı ve Yedinci Bölümünde tanımlanan suçlar”, “3713 sayılı Terörle Mücadele Kanununun kapsamına giren suçlar” ile “on yıldan fazla hapis cezalarını gerektiren suçlar” bakımından görevli kılar.

• TCK 314 (silahlı örgüt): İkinci Kitap Dördüncü Kısmın beşinci bölümünde yer alır ve 3713 kapsamındadır → ağır ceza mahkemesi görevlidir.
• TCK 220: Görev, somut isnada bağlıdır. Silahlılık artırımı (220/3) ve örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenen amaç suçlar (220/4) cezanın üst sınırını yükseltir. İncelediğimiz dosyaların tamamında ilk derece mahkemesi ağır ceza mahkemesidir (örn. Yargıtay 11. Ceza Dairesi, E. 2022/9660, K. 2022/20849, T. 21.12.2022; Yargıtay 15. Ceza Dairesi, E. 2019/4704, K. 2019/7712, T. 09.07.2019). Yine de görevi dosyanızdaki somut isnat belirler.

Şikâyet. TCK 220’de şikâyet aranacağına dair bir hüküm yoktur; suç re’sen soruşturulur. Şikâyetten vazgeçme davayı düşürmez.

Uzlaştırma. CMK m.253/1, uzlaştırmayı şikâyete bağlı suçlar ile maddede tek tek sayılan suçlarla sınırlar. TCK 220 bu kapsamda değildir → uzlaştırma uygulanmaz.

HAGB — 1 Ekim 2026’da kanuni dayanağı kalkıyor. CMK m.231/5 (2.3.2024 tarihli 7499 s.K. ile değişik), hükmün açıklanmasının geri bırakılmasını iki yıl veya daha az süreli hapis cezalarıyla sınırlar. Örgüt üyeliğinin alt sınırı iki yıl olduğundan, HAGB ancak somut olarak hükmolunan cezanın bu sınırı aşmaması hâlinde gündeme gelebilir.

Ancak Anayasa Mahkemesi, CMK m.231’in HAGB’yi düzenleyen fıkralarını iptal etmiştir (E. 2024/98, K. 2025/149, T. 10.07.2025). İptal kararı 1 Ekim 2026 tarihinde yürürlüğe girecektir. Bu tarihe kadar yasama yeni bir düzenleme yapmazsa, HAGB’nin kanuni dayanağı ortadan kalkar. Ayrıntısı için: HAGB nedir, kaldırıldı mı?

(Ayrıca: 3713 sayılı Kanun’un HAGB yasağını düzenleyen 13. maddesi 2012 yılında yürürlükten kaldırılmıştır; bazı kaynaklar hâlâ bu mülga hükmü esas almaktadır.)

Zamanaşımı. TCK m.66/4 uyarınca dava zamanaşımı, suçun üst sınırına göre belirlenir:

• 220/1 (üst sınır 10 yıl) → TCK m.66/1-d: 15 yıl
• 220/2 (üst sınır 5 yıl) → TCK m.66/1-e: 8 yıl

TCK m.66/3 gereğince, dosyadaki delillere göre daha ağır cezayı gerektiren nitelikli haller (örneğin silahlılık) de zamanaşımının hesabında dikkate alınır. Bu, süreleri uzatabilir.

Adım Adım Ne Yapmalısınız?

1. İddianameyi/hükmü açın ve hangi fıkraya dayandığına bakın. 220/1 mi (kurma-yönetme), 220/2 mi (üyelik), 220/7 mi (yardım)? Bunlar tamamen farklı suçlardır.
2. 220/6 veya 314/3 yazıyorsa derhal avukatınıza bildirin. Bu fıkralar iptal edilmiştir; dosyanız yukarıdaki 2026 tarihli Yargıtay içtihadı kapsamında değerlendirilmelidir.
3. Üç kişi şartını kontrol edin. Dosyada örgüt olduğu iddia edilen yapıda gerçekten üç kişi var mı?
4. Süreklilik var mı, tek olay mı? Tek bir suç için bir araya gelinmişse örgüt değil, iştirak söz konusudur.
5. Hiyerarşi somut olarak gösterilmiş mi? “Aynı işte çalışmak” veya “tanışıklık” hiyerarşi değildir.
6. Size atfedilen eylemler süreklilik, çeşitlilik ve yoğunluk taşıyor mu? Taşımıyorsa üyelik değil, olsa olsa yardım gündeme gelir.
7. Etkin pişmanlık şartlarını değerlendirin (TCK 221) — ama bunun bir kez uygulanabileceğini ve sonuçlarını avukatınızla konuşmadan adım atmayın.

Sık Yapılan Hatalar

• “Örgüt üyeliğiyle yardımı aynı sanmak.” Yardım (220/7) hiyerarşinin dışındadır ve cezada üçte bire kadar indirim imkânı taşır. Savunmanın çoğu zaman en verimli hattı budur.
• İptal edilmiş fıkrayı hâlâ canlı hukuk sanmak. İnternetteki birçok makale 220/6’yı yürürlükteymiş gibi anlatmaya devam etmektedir. Ölçtüğümüz kaynakların bir kısmı, iptalden sonra dahi bu fıkranın cezasını listelemektedir.
• İptal edileni 314/2 sanmak. İptal edilen 314/3’tür. Silahlı örgüt üyeliği (314/2) yürürlüktedir.
• Eski ceza rakamlarına güvenmek. TCK 220/1 için “4 yıldan 8 yıla” veya 220/2 için “2 yıldan 4 yıla” yazan kaynaklar aşılmış bir metni yeniden üretmektedir. Yürürlükteki metin 5–10 ve 2–5 yıldır.
• Sempatiyi üyelik saymak. Yargıtay, yayın okumak veya lidere saygı duymak gibi davranışların üyelik için yeterli olmadığını açıkça belirtmiştir.
• Örgüt suçunun amaç suçtan bağımsız olduğunu unutmak. TCK 220/4 uyarınca örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenen suçlardan ayrıca ceza verilir; örgüt cezası onları yutmaz.

Özet

• TCK 220, suç işlemek amacıyla örgüt kurmayı düzenler: kurma/yönetme 5–10 yıl, üyelik 2–5 yıl hapis; örgüt silahlıysa ceza yarı oranında artar.
• Örgütün varlığı için en az üç kişi, gevşek de olsa hiyerarşik bağ, süreklilik ve amaç suçları işlemeye elverişlilik aranır. Belirli bir suç için bir araya gelmek örgüt değil, iştiraktir.
• “Örgüt adına suç işleme” (TCK 220/6) ve karşılığı olan TCK 314/3 iptal edilmiştir. Anayasa Mahkemesi aynı düzenlemeyi iki kez iptal etti (K. 2023/183 ve K. 2024/189); ikinci iptal 9 Temmuz 2025’te yürürlüğe girdi ve yasama yerine yeni bir hüküm koymadı.
• Yargıtay, bu fıkralara dayanan mahkûmiyetlerde CMK m.223/2-a uyarınca beraat kararı verilmesi gerektiğine hükmetmiştir (3. CD, E. 2021/4577, K. 2026/161).
• Üyelik ≠ yardım. Yardımda hiyerarşiye dahil olma yoktur ve ceza üçte birine kadar indirilebilir (TCK 220/7); ancak yardım devamlılık, çeşitlilik veya yoğunluk kazanırsa üyeliğe dönüşebilir.
• TCK 221 etkin pişmanlık rejimi ayrıca uygulanır; ancak birden fazla kez uygulanmaz ve denetimli serbestlik tedbirine hükmolunur.
• 24.12.2025 tarihli 7571 sayılı Kanun, TCK 220/5’e yeni bir cümle ekleyerek örgüt faaliyetinde çocukların araç olarak kullanılmasını yöneticiler bakımından ağırlaştırıcı sebep hâline getirmiştir.

İlgili yazılar: TCK 53 — Belli Hakları Kullanmaktan Yoksun Bırakılma (Hak Yoksunluğu) · Tekerrür Ne Demek? Suçta Tekerrür ve Mükerrirlere Özgü İnfaz Rejimi (TCK 58) · Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması (HAGB) Nedir? Şartları ve Denetim Süresi · Dolandırıcılık Suçu ve Cezası — TCK 157-159 · Yağma (Gasp) Suçu ve Cezası — TCK 148-149-150