İnfaz Hesaplama Programı (Detaylı Yatar Hesaplama)

Yatar hesaplama tablosu: kaç yıl ceza alan ne kadar yatar?

Yatar hesaplama tablosu, kaç yıl ceza alan kişinin ne kadar yatacağını, yani genel kurala tabi bir suçtan kesinleşmiş hapis cezasında cezaevinde fiilen geçecek süreyi gösterir. Genel kuralda koşullu salıverilme için cezanın yarısının kurumda iyi hâlle geçirilmesi gerekir (5275 sayılı Kanun m.107/2). Bu sürenin son bir yılı talep hâlinde denetimli serbestlikle dışarıda geçirilebilir (m.105/A-1). Tablodaki fiilî yatar bu iki kalemin farkıdır; suç 4/6/2025 ve sonrasında işlendiyse kısa cezalarda kurumda geçmesi gereken sürenin onda biri alt sınır olarak uygulanır.

Tablo, bu sayfadaki infaz hesaplama programının motoruyla üretilmiştir; aynı bilgileri araca girerseniz aynı sonucu alırsınız. Bu ceza hesaplama tablosunun varsayımları: cezaevine giriş 1 Ocak 2026, mahsup yok, iyi hâl var, tekerrür ve özel durum yok. Süreler gün olarak verilir, çünkü infaz hesabında bir ay otuz gün sayılırken yıl resmî takvime göre hesaplanır (TCK m.61/6); parantez içindeki karşılık yaklaşıktır. Ceza on yılın altındaysa kapalı kurumda geçecek asgari süre bir ay, on yıl ve üzerindeyse toplam cezanın onda biridir; her iki durumda koşullu salıverilme tarihine yedi yıl veya daha az süre kalmış olmalıdır (Açık Ceza İnfaz Kurumlarına Ayrılma Yönetmeliği m.6/1-a). Kasıtlı suçtan toplam üç yıl veya daha az ceza, istisnalar dışında doğrudan açık kurumda başlar (5275 m.14/2-a).

1 yıl ceza alan ne kadar yatar?

1 yıl ceza alan kişi, suç 4/6/2025 ve sonrasında işlendiyse yaklaşık 19 gün cezaevinde yatar. Kurumda geçmesi gereken süre 182 gün, denetimli serbestlik süresi bir yıl olduğundan çıkarma sıfır verir; sonucu onda bir tabanı belirler (m.105/A-1). Suç 4/6/2025 öncesinde işlendiyse bu taban uygulanmaz (Geçici m.11) ve kurumda geçen süre 0 gün çıkar. Ceza doğrudan açık cezaevinde başlar (m.14/2-a). Kısacası 1 yıl hapis cezasının yatarı, suç tarihine göre 19 gün veya 0 gün olur.

2 yıl ceza alan ne kadar yatar?

2 yıl ceza alan kişi, suç 4/6/2025 ve sonrasında işlendiyse yaklaşık 37 gün cezaevinde yatar. Kurumda geçmesi gereken süre 365 gün, yani bir yıldır ve denetimli serbestliğin tamamını karşılar; bu yüzden sonuç yine onda bir tabanıdır. 4/6/2025 öncesindeki suçlarda sonuç 0 gün olur. Ceza açık cezaevinde başlar. 2 yıl hapis cezası alan kişinin yatarı bu yüzden en fazla 37 gün olur.

3 yıl ceza alan ne kadar yatar?

3 yıl ceza alan kişi, suç 31/7/2023 sonrasında işlendiyse yaklaşık 183 gün (≈ 6 ay) cezaevinde yatar. Kurumda geçmesi gereken 548 gün, denetimli serbestlikten uzun olduğu için onda bir tabanı sonucu değiştirmez. Üç yıl, kasıtlı suçlarda cezanın doğrudan açık cezaevinde çekildiği üst sınırdır (m.14/2-a). Suç 30/3/2020 ve öncesinde işlendiyse denetimli serbestlik süresi üç yıl olarak uygulandığından (Geçici m.6/1) kurumda geçen süre 0 gün çıkar. Suç 31/3/2020 ile 31/7/2023 arasında işlendiyse Geçici m.10/6’nın üç yıl erken denetimli serbestlik imkânıyla bu süre 90 gün olabilir. 3 yılın yatarı, genel kuralda ≈ 6 ay olarak özetlenebilir.

5 yıl ceza alan ne kadar yatar?

5 yıl ceza alan kişi genel kurala tabi bir suçta yaklaşık 547 gün (≈ 1 yıl 6 ay) cezaevinde yatar; bunun 30 gün kapalı, 517 gün açık cezaevinde geçer. Aynı ceza suç türüne göre değişir: kasten öldürmede oran üçte iki olduğu için 852 gün, uyuşturucu ticaretinde ise oran dörtte üç olduğu için daha uzundur (aşağıdaki suç türü tablosu). Suç 30/3/2020 ve öncesinde işlendiyse Geçici m.6/1 nedeniyle sonuç 0 gün, suç 31/7/2023 ve öncesinde işlendiyse Geçici m.10/6 ile 90 gün olabilir. 5 yıl hapis cezası alan kişinin yatarı, genel kuralda ≈ 1 yıl 6 ay olarak özetlenebilir.

10 yıl ceza alan ne kadar yatar?

10 yıl ceza alan kişi genel kurala tabi bir suçta yaklaşık 1.461 gün (≈ 4 yıl) cezaevinde yatar. On yıl, açığa ayrılma ölçütünün değiştiği eşiktir: toplam ceza on yıl ve üzerindeyse kapalı kurumda bir ay değil cezanın onda biri geçirilir (Yönetmelik m.6/1-a). Bu yüzden kapalı süre 366 gün olur. Suç 30/3/2020 ve öncesinde işlendiyse denetimli serbestlik üç yıl uygulandığından sonuç 730 gün; suç 31/7/2023 ve öncesinde işlendiyse Geçici m.10/6 ile 365 gün olabilir. 10 yılın (10 senenin) yatarı, genel kuralda ≈ 4 yıl civarındadır.

15 yıl ceza alan ne kadar yatar?

15 yıl ceza alan kişi genel kurala tabi bir suçta yaklaşık 2.374 gün (≈ 6 yıl 6 ay) cezaevinde yatar ve bunun 548 gün kapalıda geçer. Uzun cezalarda kapalı süreyi onda bir kuralından çok ikinci ölçüt belirler: açığa ayrılabilmek için koşullu salıverilme tarihine yedi yıl veya daha az süre kalmış olmalıdır (Yönetmelik m.6/1-a). Suç 30/3/2020 ve öncesinde işlendiyse sonuç 1.643 gün olur.

10 ay ceza alan ne kadar yatar?

10 ay ceza alan kişi, suç 4/6/2025 ve sonrasında işlendiyse yaklaşık 15 gün cezaevinde yatar. Kurumda geçmesi gereken süre 150 gün olduğu için onda bir tabanı bu süreyi belirler (m.105/A-1). Suç bu tarihten önce işlendiyse sonuç 0 gün olur. Hapis cezasının ertelenmesi veya hükmün açıklanmasının geri bırakılması hâlinde ceza infaz edilmez; bu durumlar tabloya girmez.

1 yıl 8 ay ceza alan ne kadar yatar?

1 yıl 8 ay ceza alan kişi, suç 4/6/2025 ve sonrasında işlendiyse yaklaşık 31 gün cezaevinde yatar. Kurumda geçmesi gereken süre 302 gün olup bir yıllık denetimli serbestlikten kısadır; sonucu yine onda bir tabanı belirler. Suç bu tarihten önce işlendiyse kurumda geçen süre 0 gün çıkar.

2 yıl 1 ay ceza alan ne kadar yatar?

2 yıl 1 ay ceza alan kişi, suç 4/6/2025 ve sonrasında işlendiyse yaklaşık 38 gün cezaevinde yatar. Kurumda geçmesi gereken süre 380 gün, bir yılı az farkla aştığı için suç 4/6/2025 öncesindeyse sonuç 15 gün olur. Uyuşturucu kullanmak suçunda (TCK m.191) sık görülen bu süre genel oranla hesaplanır, çünkü bu suç üçte iki veya dörtte üç listelerinde yer almaz.

2 yıl 6 ay ceza alan ne kadar yatar?

2 yıl 6 ay ceza alan kişi yaklaşık 90 gün cezaevinde yatar. Kurumda geçmesi gereken 455 gün, denetimli serbestliği aştığı için onda bir tabanı sonucu değiştirmez; suç 4/6/2025 öncesinde işlenmiş olsa da sonuç 90 gün olur. Suç 30/3/2020 ve öncesinde işlendiyse kurumda geçen süre 0 gün çıkar.

3 yıl 4 ay ceza alan ne kadar yatar?

3 yıl 4 ay ceza alan kişi genel kurala tabi bir suçta yaklaşık 243 gün (≈ 8 ay) cezaevinde yatar. Ceza üç yılı aştığı için doğrudan açık kurumda başlamaz; ilk 30 gün kapalıda, kalan 213 gün açıkta geçer. Suç 31/7/2023 ve öncesinde işlendiyse Geçici m.10/6 ile kurumda geçen süre 90 gün olabilir.

4 yıl 2 ay ceza alan ne kadar yatar?

4 yıl 2 ay ceza alan kişi genel kurala tabi bir suçta yaklaşık 395 gün (≈ 1 yıl 1 ay) cezaevinde yatar ve bunun 30 gün kapalıda geçer. Suç 30/3/2020 ve öncesinde işlendiyse Geçici m.6/1’in üç yıllık denetimli serbestliği nedeniyle sonuç 0 gün olur.

Hırsızlıktan 5 yıl ceza alan ne kadar yatar?

Hırsızlıkta infaz hesaplama genel kurala göre yapılır. Hırsızlıktan 5 yıl ceza alan kişi, suç 4/6/2025 ve sonrasında işlendiyse ve mahsup yoksa yaklaşık 547 gün (≈ 1 yıl 6 ay) cezaevinde yatar; bunun 30 gün kapalıda geçer. Hırsızlık m.107/2’nin üçte iki listesinde ve m.108/9’un dörtte üç listesinde sayılmadığı için genel yarı oran uygulanır ve kurumda geçmesi gereken süre 913 gün olur. Nitelikli hırsızlıktan (TCK 142) mahkûm olanlarda açık cezaevine ayrılmak için koşullu salıverilme tarihine beş yıldan az süre kalması ayrıca aranır (Açık Ceza İnfaz Kurumlarına Ayrılma Yönetmeliği m.6/2-a). 5 yıllık cezada kurumda geçmesi gereken süre zaten beş yıldan kısa olduğu için bu şart sonucu değiştirmez; daha uzun cezalarda kapalıda geçen süreyi uzatabilir.

Kaç yılın yatarı yok? 6 ay hapis cezası alan yatar mı?

Kaç yılın yatarı yok sorusunun cevabı, infaz hesaplamada suç tarihine bağlıdır. Suç 4/6/2025 ve sonrasında işlendiyse yatarı olmayan hapis cezası yoktur: denetimli serbestlikten yararlanmak için, beş günden az olmamak üzere, kurumda geçirilmesi gereken sürenin en az onda biri kurumda geçirilmelidir (m.105/A-1). Bu yüzden 6 ay hapis cezası alan kişi de yaklaşık 9 gün cezaevinde yatar. Suç 1/8/2023 ile 3/6/2025 arasında işlendiyse genel kuralda 2 yıla kadar cezaların yatarı 0 gün çıkar, 2 yıl 1 ay ceza ise 15 gün verir. Suç 30/3/2020 ve öncesinde işlendiyse denetimli serbestlik üç yıl uygulandığı için (Geçici m.6/1) genel kuralda 6 yıla kadar cezaların yatarı 0 gün çıkar, 7 yıl ceza ise 182 gün verir. Bu hesaplar cezanın infaz edildiği hâller içindir: iki yıl veya daha az hapis cezası şartları varsa ertelenebilir (TCK m.51/1), kısa süreli hapis cezası adli para cezasına çevrilebilir (TCK m.50/1) ve hükmün açıklanmasının geri bırakılmasında ceza infaz edilmez.

Kırık ceza sürelerinde yatar hesaplama tablosu

Kırık ceza sürelerinde ceza hesaplama aynı kurallarla yapılır. Kırık ceza süreleri, indirimlerden sonra hükümde en sık görülen yıl ve ay birleşimleridir ve ne kadar yatar sorusu bu süreler için de sık sorulur. Aşağıdaki tablo, genel kurala tabi suçlarda bu süreler için fiilen cezaevinde geçecek süreyi iki dönem için gösterir. Fark, onda bir tabanının yalnız 4/6/2025 ve sonrasında işlenen suçlarda aranmasından doğar (Geçici m.11).

Suç türüne göre infaz hesaplama

Suç türüne göre infaz hesaplamada ve ceza hesaplamada ilk soru, hangi koşullu salıverilme oranının uygulanacağıdır; aynı cezayı alan iki kişiden hangisinin ne kadar yatacağını bu oran belirler. Oranlar tek bir maddede toplanmaz: genel kural ve üçte iki listesi m.107/2’de, örgüt suçları m.107/4’te, dörtte üç oranı m.108/9’da ve terör suçları 3713 sayılı Kanun m.17’de düzenlenir. Koşullu salıverilmenin ön şartı ise her suçta aynıdır: kurumdaki süre iyi hâlle geçirilmelidir (m.107/1). Şartlar ve geri alma için koşullu salıverilme yazısına bakın.

Aynı ceza, oran değiştiğinde farklı bir fiilî yatar üretir; suç türüne göre ne kadar yatar sorusunun cevabı bu yüzden değişir. Aşağıdaki tablo, üç oranı aynı ceza süreleri üzerinde karşılaştırır. Oran belirlendikten sonra hesap aynı sırayla ilerler; değişen yalnız kurumda geçmesi gereken süre ve buna bağlı olarak açığa ayrılma tarihidir.

Örgüt suçları ile terör suçları farklı normlara tabidir: örgüt kurmak, yönetmek veya örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenen suçlarda oran üçte ikidir (m.107/4), Terörle Mücadele Kanunu kapsamındaki suçlarda ise süreli hapis bakımından dörtte üçtür (3713 sayılı Kanun m.17). İki grupta da infaz hesaplama açık kurum ve denetimli serbestlik olmadan yapılır: terör ve örgütlü suçlardan hükümlü olanlar açık kurumlara ayrılamaz (Açık Ceza İnfaz Kurumlarına Ayrılma Yönetmeliği m.8/1-ç). İstisna, etkin pişmanlık hükümlerinden (TCK m.221, 4959 sayılı Kanun, mülga 4422 sayılı Kanun m.14) yararlananlarda koşullu salıverilmeye iki yıldan az, örgütten ayrıldığı idare ve gözlem kurulu kararıyla tespit edilenlerde bir yıldan az süre kala açığa ayrılmadır (m.6/2-c ve ç). Çocuk hükümlüler bu engelin dışındadır. Genel oran 2020’de 7242 sayılı Kanunla üçte ikiden yarıya indirilmiş, m.107/2’de sayılan suçlarda üçte iki korunmuştur.

İnfaz oranı 2/3 ne demek?

İnfaz oranı 2/3, hükümlünün koşullu salıverilebilmesi için süreli hapis cezasının üçte ikisini kurumda iyi hâlle çekmesi gerektiği anlamına gelir. Genel kural yarıdır; üçte iki oranı m.107/2'nin (a-h) bentlerinde sayılan suçlarda, örneğin kasten öldürmede (TCK 81, 82, 83), örgüt kurmak, yönetmek veya örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenen suçlarda (m.107/4) ve birinci defa tekerrürde (m.108/1) uygulanır. Üçte iki oranında 5 yıl ceza, suç 4/6/2025 ve sonrasında işlendiyse ve mahsup yoksa yaklaşık 852 gün yatar; aynı ceza genel kuralda 547 gün verir.

4/3 ceza hesaplama nedir?

4/3 ceza hesaplama olarak aranan oran dörtte üçtür ve doğru yazımı 3/4'tür. Bu oran her hapis cezasına uygulanmaz. Yetişkin hükümlülerde nitelikli cinsel saldırı (TCK 102/2), çocukların cinsel istismarı (TCK 103), nitelikli hâliyle reşit olmayanla cinsel ilişki (TCK 104/2-3) ve uyuşturucu imal ve ticaretinde (TCK 188) süreli hapis bakımından uygulanır (5275 m.108/9); bu fıkra çocuklar hakkında uygulanmaz (m.108/10). İkinci defa tekerrürde de süreli hapis cezaları bakımından oran dörtte üçtür (m.108/3) ve Terörle Mücadele Kanunu kapsamındaki suçlarda da aynı oran uygulanır (3713 sayılı Kanun m.17). Dörtte üç oranında 5 yıl ceza, suç 4/6/2025 ve sonrasında işlendiyse ve mahsup yoksa yaklaşık 1.004 gün yatar.

Uyuşturucudan ceza alan ne kadar yatar? (TCK 188, 190 ve 191)

Uyuşturucu suçlarında infaz hesaplama, cezanın hangi maddeden verildiğine bağlıdır; uyuşturucudan ceza alan kişinin ne kadar yatacağını bu ayrım belirler. Uyuşturucu veya uyarıcı madde imal ve ticareti (TCK 188) m.108/9’da sayılır ve yetişkin hükümlüde süreli hapis bakımından oran dörtte üçtür; ülke içinde satma, nakletme veya bulundurma fiillerinde ceza on yıldan az olamaz (TCK m.188/3). Açık cezaevine ayrılmada TCK 188’den mahkûm olanlar için koşullu salıverilme tarihine beş yıldan az süre kalması ayrıca aranır (Yönetmelik m.6/2-a). Kullanmak için satın alma, kabul etme, bulundurma veya kullanma ise TCK m.191’de düzenlenir ve iki yıldan beş yıla kadar hapis cezası öngörür; bu suç ne üçte iki ne de dörtte üç listesinde yer aldığı için genel yarı oranla hesaplanır. Uyuşturucu kullanılmasını kolaylaştırma (TCK 190) da bu listelerde sayılmaz ve yarı oranla hesaplanır, ancak açığa ayrılmada aynı beş yıl şartı aranır (Yönetmelik m.6/2-a).

Uyuşturucu ticaretinde infaz hesaplama sonucunda kapalı sürenin uzun olmasının nedeni beş yıl şartıdır: 10 yıl ceza alan hükümlü uyuşturucu ticaretinde yaklaşık 2.374 gün yatar ve bunun 914 gün kapalıda geçer. Ayrıntılar uyuşturucu ticareti ve uyuşturucu kullanma yazılarındadır.

Cinsel suçlarda infaz hesaplama

Cinsel suçlarda infaz hesaplama, suçun fıkrasına ve hükümlünün yaşına göre üç ayrı orana bağlanır. m.107/2’nin (d) bendi cinsel saldırıyı “madde 102, ikinci fıkra hariç”, reşit olmayanla cinsel ilişkiyi “madde 104, ikinci ve üçüncü fıkra hariç” biçiminde sayar ve bunlarla cinsel taciz (TCK 105) için oranı üçte iki yapar. Nitelikli cinsel saldırı (TCK 102/2), çocukların cinsel istismarı (TCK 103) ve nitelikli hâliyle reşit olmayanla cinsel ilişki (TCK 104/2-3) yetişkin hükümlüler bakımından bu listede yer almaz; oranları m.108/9 uyarınca dörtte üçtür. m.108/10 bu fıkrayı çocuklar hakkında uygulanmaz kıldığı için, cinsel dokunulmazlığa karşı suçlardan hüküm giyen çocukta oran m.107/2’nin (e) bendinden üçte ikiye döner. Açığa ayrılmada TCK 102 ve 103’ten mahkûm olanlarda koşullu salıverilme tarihine üç yıldan az süre kalması aranır (Yönetmelik m.6/2-b).

Ağırlaştırılmış müebbet kaç yıl yatar?

Ağırlaştırılmış müebbette infaz hesaplama oranla değil kanundaki sabit sürelerle yapılır. Ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasında koşullu salıverilme için kurumda otuz yıl iyi hâlle geçirilmelidir (5275 m.107/2). Bu süre suça ve cezanın birleşmesine göre artar. Ağırlaştırılmış müebbet özel bir infaz rejimine tabidir: hükümlü tek kişilik odada barındırılır ve hiçbir suretle kurum dışında çalıştırılamaz ve kendisine izin verilmez (m.25/1-a ve g); açığa ayrılmanın süre ölçütünü düzenleyen Yönetmelik m.6/1-b yalnız müebbet hapisten söz eder ve ağırlaştırılmış müebbet hükümlüleri açık kurumlara ayrılamaz (Yönetmelik m.8/1-a). Denetimli serbestlik de açık kurumda bulunmaya bağlı olduğu için (m.105/A-1 ve 2) ağırlaştırılmış müebbette uygulanmaz; koşullu salıverilmeye kadar geçen sürenin tamamı kapalı kurumda geçer. Müebbet hapiste ise koşullu salıverilme tarihine beş yıl kala açığa ayrılmak ve son bir yılı denetimli serbestlikle geçirmek mümkündür (Yönetmelik m.6/1-b; m.105/A-1). Aşağıdaki tablo kanundaki süreleri gösterir; müebbet hapis için aynı kalemler de yanında verilmiştir. Bu cezalarda ayrıntılı açıklama müebbet hapis kaç yıl yazısındadır.

Suç tarihine göre infaz hesaplama

Suç tarihine göre infaz hesaplama gerekir, çünkü koşullu salıverilme ile tekerrüre ilişkin hükümler değiştiğinde failin lehine olan kanun uygulanır (TCK m.7/2). İnfaz rejimine ilişkin hükümler kural olarak derhal uygulanır; ancak hapis cezasının ertelenmesi, koşullu salıverilme ve tekerrürle ilgili olanlar bu kuralın dışında tutulmuştur (TCK m.7/3). Denetimli serbestliği değiştiren düzenlemeler ise çoğunlukla kendi geçiş hükümleriyle belirli bir suç tarihine bağlanmıştır. Bu yüzden aynı ceza, suçun işlendiği döneme göre dört farklı sonuç verebilir; kaç yıl ceza alan ne kadar yatar sorusunun cevabı da suç tarihiyle değişir. Yargı paketlerinin geriye yürüyüp yürümediği 13. Yargı Paketi yazısında ayrıca ele alınmıştır.

Suç tarihine göre infaz hesaplama tablosundaki “Geçici m.10/6 ile” satırı bir ihtimaldir: talep ve en az üç ay açık kurumda kalma şartına bağlıdır, istisna suçlarda uygulanmaz ve ana sonuca eklenmez.

4/6/2025 ve sonrasında işlenen suçlar: onda bir tabanı ve girdi-çıktının sonu

4/6/2025 ve sonrasında işlenen suçlarda infaz hesaplamaya bir alt sınır girer: denetimli serbestlikten yararlanmak için kurumda asgari bir süre geçirilmelidir. Hükümlünün, beş günden az olmamak üzere, koşullu salıverilme tarihine kadar ceza infaz kurumunda geçirmesi gereken sürenin en az onda birini kurumda geçirmiş olması gerekir (m.105/A-1, 7550 sayılı Kanunla eklenen cümle). Uygulamada “girdi-çıktı” denilen, kısa cezada kuruma girip hemen ayrılma durumu bu cümleyle sona ermiştir. Kural geriye yürümez: Geçici m.11, düzenlemenin yürürlüğe girdiği tarihten önce işlenen suçlar bakımından uygulanmayacağını hükme bağlar. İnfaz hesaplama programı suç tarihine göre bu ayrımı yapar ve tabanı uygulamadığında bunu sonuçta yazar.

30/3/2020 ve öncesinde işlenen suçlar: Geçici m.6

30/3/2020 tarihine kadar işlenen suçlarda infaz hesaplama daha kısa bir yatar süresi verir, çünkü denetimli serbestliğin bir yıllık süresi üç yıl olarak uygulanır (Geçici m.6/1). Aynı dönemde sıfır-altı yaş grubu çocuğu bulunan kadın hükümlüler ile yetmiş yaşını bitirmiş hükümlülerde iki yıllık süre dört yıldır (Geçici m.6/2-a). Geçici m.6/1’in istisna listesi geniştir: kasten öldürme (TCK 81, 82, 83), üstsoya, altsoya, eşe veya kardeşe ya da kendini savunamayacak kişiye karşı kasten yaralama, neticesi sebebiyle ağırlaşmış yaralama (87/2-d), işkence ve eziyet, cinsel dokunulmazlığa karşı suçlar (102-105), özel hayata karşı suçlar (132-138), uyuşturucu imal ve ticareti (188), İkinci Kitap Dördüncü Kısım Dördüncü, Beşinci, Altıncı ve Yedinci Bölümünde tanımlanan suçlar ile Terörle Mücadele Kanunu kapsamındaki suçlar bu imkândan yararlanamaz.

31/7/2023 ve öncesinde işlenen suçlar: Geçici m.10/6

31/7/2023 tarihi ve öncesinde işlenmiş suçlarda infaz hesaplama, Geçici m.10/6’nın getirdiği iki ayrı kolaylık nedeniyle bir ihtimal satırı daha içerir. Kapalı kurumdaki hükümlülerden toplam cezası on yıldan az olanlar bir ayını, on yıl ve daha fazla olanlar üç ayını geçirip açık kuruma ayrılmasına üç yıl veya daha az kalanlar açığa ayrılabilir. Bu hükümlüler ile aynı tarih ve öncesinde işlenmiş suçlar nedeniyle açık kurumda bulunanlar, talepleri hâlinde ve en az üç ay açık kurumda kalmış olmak şartıyla denetimli serbestlikten üç yıl erken yararlandırılır.

Fıkranın istisna listesi şunlardır: kasten öldürmenin TCK 82/1-(d), (e) ve (f) bentleri, deprem nedeniyle bina veya diğer yapıların yıkılması, çökmesi ya da hasar alması sonucu meydana gelen öldürme suçları, cinsel dokunulmazlığa karşı suçlar (TCK 102, 103 ve 104/2-3), İkinci Kitap Dördüncü Kısım Dördüncü, Beşinci, Altıncı ve Yedinci Bölümünde tanımlanan suçlar, Terörle Mücadele Kanunu kapsamındaki suçlar ve örgüt faaliyeti kapsamında işlenen suçlar.

11. Yargı Paketi bu fıkrayı değiştirdi. 24/12/2025 tarihli 7571 sayılı Kanunla fıkradaki “31/7/2023 tarihi itibarıyla” ibaresi “31/7/2023 tarihi ve öncesinde işlenmiş suçlar nedeniyle” biçimine getirildi; ölçüt, hükümlünün belirli bir tarihte kurumda olup olmamasından suç tarihine kaydı. Aynı Kanunla istisna listesine kasten öldürmenin sayılan bentleri, deprem kaynaklı öldürme suçları ve cinsel suçlar eklendi, Geçici m.10’un yedinci ve sekizinci fıkraları yürürlükten kaldırıldı.

Geçici m.10/6’daki üç yıl, Geçici m.6’nın uzattığı sürelerle toplanmaz. İki düzenlemenin birbirine ekleneceğini söyleyen bir hüküm yoktur; araç bu imkânı ayrı bir ihtimal satırı ve ayrı bir tarih olarak gösterir.

Yıllara göre infaz hesaplama: 2021, 2022, 2023, 2024, 2025 ve 2026'da işlenen suçlar

Yıllara göre infaz hesaplamada önemli olan yıl, hesabın yapıldığı yıl değil suçun işlendiği yıldır. Denetimli serbestliğin süresi, onda bir tabanı ve Geçici m.10/6'nın erken çıkış imkânı suç tarihine bağlıdır; bu yüzden aynı ceza, suçun işlendiği yıla göre farklı bir yatar süresi verir. Aşağıdaki tablo, genel kurala tabi bir suçta aynı cezaların suç yılına göre ne kadar yattığını gösterir. 30/3/2020 ve öncesindeki suçların kuralları yukarıdaki Geçici m.6 bölümünde açıklanmıştır.

2021 ve 2022'de işlenen suçlarda infaz hesaplama

2021 ve 2022'de işlenen suçlarda infaz hesaplama, 7242 sayılı Kanundan sonraki genel kurala göre yapılır: oran genel kuralda yarıdır ve denetimli serbestlik koşullu salıverilmeye son bir yıldır (5275 m.107/2, m.105/A-1). Onda bir tabanı bu suçlara uygulanmaz (Geçici m.11). Bu yüzden 2021'de işlenen bir suçtan kesinleşen cezanın ne kadarı yatılır sorusunun cevabı, mahsup yoksa 1 yıl cezada 0 gün, 3 yıl cezada 183 gün, 5 yıl cezada 547 gün, 10 yıl cezada 1.461 gün olur. Bu yıllar 31/7/2023 öncesinde kaldığı için Geçici m.10/6'nın üç yıl erken denetimli serbestlik imkânı da uygulanabilir; istisna suçlar dışında 3 yıl cezada süre 90 gün, 10 yıl cezada 365 gün olabilir. 7571 sayılı Kanunla değişen fıkra, hükümlünün belirli bir tarihte kurumda bulunmasını değil suçun 31/7/2023 ve öncesinde işlenmiş olmasını ölçü alır.

2023'te işlenen suçlarda infaz hesaplama

2023'te işlenen suçlarda infaz hesaplama, suçun 31 Temmuz 2023'ten önce mi sonra mı işlendiğine göre ikiye ayrılır. Oran ve bir yıllık denetimli serbestlik iki durumda da aynıdır; fark Geçici m.10/6'dadır. Suç 31/7/2023 ve öncesinde işlendiyse istisna suçlar dışında üç yıl erken denetimli serbestlik imkânı vardır ve 3 yıl cezada kurumda geçen süre 183 gün yerine 90 gün, 10 yıl cezada 1.461 gün yerine 365 gün olabilir. Suç bu tarihten sonra işlendiyse bu imkân yoktur ve sonuç 183 gün ile 1.461 gün olarak kalır.

2024'te işlenen suçlarda infaz hesaplama

2024'te işlenen suçlarda infaz hesaplama, ne Geçici m.10/6'nın erken çıkış imkânını ne de onda bir tabanını içerir. Oran genel kuralda yarıdır, denetimli serbestlik son bir yıldır ve suç 4/6/2025'ten önce işlendiği için onda bir şartı aranmaz (Geçici m.11). Mahsup yoksa 1 yıl ve 2 yıl cezada kurumda geçen süre 0 gün ile 0 gün, 3 yıl cezada 183 gün, 5 yıl cezada 547 gün, 10 yıl cezada 1.461 gün olur. Yatar hesaplama 2024 için sonucu değiştiren başlıca kalemler bu yüzden suç türü, mahsup ve açığa ayrılma ölçütüdür.

2025 ve 2026'da işlenen suçlarda infaz hesaplama

2025 ve 2026'da işlenen suçlarda infaz hesaplama, 4 Haziran 2025 tarihine göre ayrılır. Bu tarihten önce işlenen suçlarda onda bir tabanı aranmaz ve 1 yıl cezada kurumda geçen süre 0 gün çıkabilir. 4/6/2025 ve sonrasında, dolayısıyla 2026'da işlenen suçlarda, denetimli serbestlikten yararlanmak için kurumda geçirilmesi gereken sürenin en az onda biri, beş günden az olmamak üzere kurumda geçirilmelidir (m.105/A-1). Bu yüzden 2026'da işlenen bir suçtan 1 yıl ceza alan kişi yaklaşık 19 gün, 2 yıl ceza alan yaklaşık 37 gün, 5 yıl ceza alan yaklaşık 547 gün yatar. Sayfadaki diğer tablolar bu güncel dönemi esas alır.

Detaylı yatar hesaplama nasıl yapılır? İnfaz hesaplama formülü

İnfaz hesaplama formülü kısaca şöyledir: fiilen cezaevinde geçecek süre, ceza ile koşullu salıverilme oranının çarpımından mahsup ve denetimli serbestlik süresi düşülerek bulunur; suç 4/6/2025 ve sonrasında işlendiyse sonuç onda bir tabanının altına inemez (5275 m.107/2, m.105/A-1; TCK m.63). Detaylı yatar hesaplama, yani adım adım infaz hesaplama, beş kalemi sırayla uygular. İnfaz hesaplama programının sonuç ekranı da aynı sırayı izler ve her kalemin yanında dayanağını gösterir.

1. Oran: Suça göre koşullu salıverilme oranı belirlenir ve ceza bu oranla çarpılır (m.107/2, m.107/4, m.108/9).
2. Mahsup: Tutuklulukta ve gözaltında geçen süre bu sonuçtan düşülür (TCK m.63).
3. Denetimli serbestlik: Koşulları varsa kalan sürenin son kısmı dışarıda geçirilir (m.105/A). Suç tarihine göre süre bir yıl, üç yıl veya özel durumda daha uzundur.
4. Onda bir tabanı: Suç 4/6/2025 ve sonrasında işlendiyse kurumda geçirilmesi gereken sürenin onda biri alt sınırdır (m.105/A-1; Geçici m.11).
5. Kapalı ve açık: Kalan sürenin ne kadarının kapalıda geçeceği Açık Ceza İnfaz Kurumlarına Ayrılma Yönetmeliği m.6’ya göre bulunur.

Koşullu salıverme hesaplama: tahliye tarihi nasıl bulunur?

Koşullu salıverme hesaplama, kurumda geçirilmesi gereken sürenin bulunmasıdır. Ceza suça göre oranla çarpılır (m.107/2) ve hüküm kesinleşmeden önce tutuklulukta veya gözaltında geçen süre bundan düşülür (TCK m.63); kalan süre kurumda iyi hâlle geçirildiğinde koşullu salıverilme tarihi gelir (m.107/1). Tarih geldiğinde karar kendiliğinden doğmaz: kurum idaresinin raporu üzerine infaz hâkimi karar verir (m.107/11). Denetimli serbestliğe ayrılma tarihi bu tarihten geriye doğru sayılır (m.105/A-1).

Örnek 1: genel suçtan 5 yıl ceza, 2 ay tutukluluk

Bu infaz hesaplama örneğinde suç 1 Eylül 2025’te işlenmiş, ceza 5 yıl, tutuklulukta geçen süre 2 ay ve cezaevine giriş 01 Ocak 2026 olsun. Oran yarıdır ve kurumda geçmesi gereken süre 913 gün olur. Mahsupla 60 gün düşülür ve 853 gün kalır. Denetimli serbestlik bir yıldır; onda bir tabanı (92 gün) bu cezada sonucu değiştirmez. Fiilen cezaevinde geçecek süre 487 gün (≈ 1 yıl 4 ay) olur: 30 gün kapalıda, 457 gün açıkta. İnfaz hesaplama programının ürettiği tarihler şöyledir: açığa geçiş 31 Ocak 2026, denetimli serbestliğe ayrılma 03 Mayıs 2027, koşullu salıverilme 03 Mayıs 2028, cezanın bihakkın bitişi 02 Kasım 2030.

Örnek 2: uyuşturucu ticaretinden 10 yıl ceza, 1 yıl tutukluluk

Bu infaz hesaplama örneğinde suç 1 Mart 2024’te işlenmiş, ceza TCK 188’den 10 yıl, tutuklulukta geçen süre 1 yıl olsun. Oran dörtte üçtür ve kurumda geçmesi gereken süre 2.739 gün olur. Mahsup sonrası 2.374 gün kalır, bunun son bir yılı denetimli serbestlikle geçer. Suç 4/6/2025 öncesinde işlendiği için onda bir tabanı uygulanmaz; suç 31/7/2023 sonrasında işlendiği için Geçici m.10/6 da uygulanmaz. Fiilen cezaevinde geçecek süre 2.008 gün (≈ 5 yıl 6 ay) olur ve bunun 548 gün kapalıda geçer. Açığa geçiş 03 Temmuz 2027, denetimli serbestliğe ayrılma 02 Temmuz 2031 tarihindedir.

Denetimli serbestlik süresi hesaplama

İnfaz hesaplamada denetimli serbestlik süresi, koşullu salıverilme tarihinden geriye doğru sayılır. Açık ceza infaz kurumunda veya çocuk eğitimevinde bulunan ve koşullu salıverilmesine bir yıl veya daha az süre kalan iyi hâlli hükümlülerin talebi hâlinde, cezanın koşullu salıverilme tarihine kadarki kısmı denetimli serbestlik tedbiri uygulanarak infaz edilebilir (m.105/A-1). Karar, kurum idaresinin değerlendirme raporu dikkate alınarak infaz hâkimi tarafından verilir. Tedbirin yükümlülükleri için denetimli serbestlik, elektronik izleme için elektronik kelepçe yazısına bakın.

“Yetmiş yaşını bitirmiş hükümlü” ibaresi m.105/A-3’te yer almaz. Dört yıllık süre yalnızca Geçici m.6/2-a’dan doğar ve 30/3/2020 tarihine kadar işlenen suçlarla, maddede sayılan istisna suçlar dışında sınırlıdır. Bu tarihten sonra işlenen bir suçta yetmiş yaşını bitirmiş hükümlü için genel bir yıllık süre uygulanır.

Kapalı ve açık cezaevi yatar hesaplama

Kapalı ve açık cezaevi yatar hesaplama, infaz hesaplamanın son kalemidir ve iki ayrı soruyu cevaplar: ceza hangi kurumda başlar ve kapalıdan açığa ne zaman geçilir. Kasıtlı suçlardan toplam üç yıl veya daha az hapis cezasına mahkûm olanların cezası doğrudan açık kurumda başlar; terör suçları, örgüt kurma, yönetme veya üyelik ile örgüt faaliyeti kapsamında işlenen suçlar, cinsel dokunulmazlığa karşı suçlar, ikinci defa mükerrirler ve koşullu salıverilmesi geri alındığı için cezası aynen infaz edilenler bu imkândan yararlanamaz (m.14/2-a). Taksirli suçlarda sınır beş yıldır ve bu bentte istisna listesi yoktur (m.14/2-b). Adli para cezası infaz sürecinde hapse çevrilenler ile tazyik hapsine tabi tutulanlar da doğrudan açık kurumda infaz edilir (m.14/2-c ve d).

Kapalıdan açığa geçişin süre ölçütü Açık Ceza İnfaz Kurumlarına Ayrılma Yönetmeliği m.6’dadır. Toplam cezası on yıldan az olanlar bir ayını, on yıl ve üzeri olanlar onda birini kurumlarda infaz edip iyi hâlli olan ve koşullu salıverilme tarihine yedi yıl veya daha az süre kalanlar açığa ayrılabilir (m.6/1-a). Müebbet hapiste koşullu salıverilme tarihine beş yıl veya daha az kalması aranır (m.6/1-b). Belirli suçlarda ek eşik vardır: TCK 142, 148, 149, 188 ve 190’dan mahkûm olanlarda koşullu salıverilme tarihine beş yıldan az; TCK 102 ve 103 ile eşe karşı işlenen 82/1-d, 86/3-a ve 96/2-b suçlarında üç yıldan az süre kalması gerekir (m.6/2). Kurumun işleyişi açık cezaevi yazısında açıklanmıştır.

Ağırlaştırılmış müebbet bu hesabın dışındadır. m.6/1-b beş yıllık süre koşulunu yalnızca “müebbet hapis cezasına mahkûm olup” ibaresiyle kurar. 5275 m.25 ise ağırlaştırılmış müebbetin infaz rejimini kapalı kuruma bağlar: hükümlü tek kişilik odada barındırılır (m.25/1-a) ve “hiçbir suretle ceza infaz kurumu dışında çalıştırılamaz ve kendisine izin verilmez” (m.25/1-g). Ağırlaştırılmış müebbet hükümlüleri açık kurumlara ayrılamaz (Yönetmelik m.8/1-a); infaz hesaplama programı bu ceza türünde açığa ayrılma tarihi üretmez ve denetimli serbestlik düşmez. Müebbette kurumda geçecek süreler için müebbet hapis kaç yıl yazısına bakın.

Bu ölçütler yalnızca sürenin en erken ne zaman dolduğunu gösterir. Ayrılma kararı, idare ve gözlem kurulunun m.89 uyarınca yaptığı değerlendirmeyle verilir; toplam on yıl ve daha fazla hapis cezasına mahkûm olanlar ile m.14/4’te sayılan suçlarda karar infaz hâkiminin onayından sonra uygulanır. Araç bu takdiri modellemez. m.6/2’deki eşiklerin bir kısmı ön şarta bağlıdır ve araç onları otomatik uygulamaz: üç yıllık eşik TCK 82/1-d, 86/3-a ve 96/2-b bakımından yalnız suç eşe karşı işlenmişse, bir yıllık eşik ise yalnız hükümlünün örgütten ayrıldığı idare ve gözlem kurulu kararıyla tespit edilmişse aranır.

Mükerrirlere özgü infaz rejimi hesaplama

Tekerrür ceza hesaplama, mükerrir hükümlülerde koşullu salıverilme oranının ve sürelerinin değişmesi demektir; birinci ve ikinci defa tekerrür farklı oranlara tabidir (5275 m.108/1 ve m.108/3).

1 kez mükerrirlere özgü infaz rejimi hesaplama

1 kez mükerrirlere özgü infaz rejiminde infaz hesaplama farklı bir oranla yapılır: süreli hapis cezasının üçte ikisinin kurumda iyi hâlle çekilmesi gerekir; ağırlaştırılmış müebbette otuzdokuz, müebbette otuzüç yıl, birden fazla süreli hapis cezasına mahkûmiyette en fazla otuziki yıl uygulanır (m.108/1). Oranı zaten üçte ikiden fazla olan suçlarda tabi olunan oran korunur; dörtte üçlük bir suç tekerrürle üçte ikiye düşmez. Örneğin genel suçtan 5 yıl ceza alan birinci kez mükerrirde kurumda geçmesi gereken süre 1.217 gün, fiilen cezaevinde geçecek süre 852 gün (≈ 2 yıl 4 ay) olur; aynı ceza tekerrür olmadan 547 gün verir.

Tekerrür nedeniyle koşullu salıverilme süresine eklenecek miktar, tekerrüre esas alınan cezanın en ağırından fazla olamaz (m.108/2). İnfaz hesaplama programı önceki cezanın miktarını girdi olarak almadığı için bu üst sınırı hesaplamaz; birinci kez tekerrürde çıkan sonuç bu sınır yönünden ayrıca kontrol edilmelidir. Tekerrürün şartları tekerrür (TCK m.58) yazısında açıklanmıştır.

2. kez mükerrirlere özgü infaz rejimi hesaplama

2. kez mükerrirde ceza hesaplama dörtte üç oranla yapılır. 2. kez mükerrirlere özgü infaz rejiminde süreli hapis cezaları bakımından koşullu salıverilme oranı dörtte üçtür ve m.108/2’deki üst sınır uygulanmaz (m.108/2-3, 7550 sayılı Kanunla eklenen cümleler). Hükümlü hakkında ikinci defa tekerrür hükümlerinin uygulanacağı hükümde belirtilir (m.108/3). Aynı örnekte, genel suçtan 5 yıl ceza alan ikinci kez mükerrirde kurumda geçmesi gereken süre 1.369 gün, fiilen cezaevinde geçecek süre 1.369 gün (≈ 3 yıl 9 ay) olur. İkinci defa mükerrir olanlar kasıtlı suçlarda cezaya doğrudan açık kurumda başlayamaz (m.14/2-a) ve sonradan da açık kurumlara ayrılamaz (Açık Ceza İnfaz Kurumlarına Ayrılma Yönetmeliği m.8/1-b). Denetimli serbestlik açık kurumda bulunmaya bağlı olduğu için (m.105/A-1 ve 2) bu hükümlüde uygulanmaz; bu yüzden örnekteki sürenin tamamı kapalı kurumda geçer.

Mükerrir denetim süresi bir indirim değildir. İnfaz hâkimi, mükerrir hakkında cezanın infazının tamamlanmasından sonra başlamak ve bir yıldan az olmamak üzere denetim süresi belirler (m.108/4); bu süre en fazla beş yıla kadar uzatılabilir (m.108/6). Bu süre m.105/A’daki denetimli serbestlikten farklıdır ve kurumda kalınacak süreden düşülmez. Aracın zaman çizelgesinde bu olay bihakkın tahliyeden sonra gösterilir.

Cezaevine girilmeyen hâller: adli para cezası, seçenek yaptırım, erteleme ve HAGB

Her ceza cezaevinde çekilmez; infaz hesaplamadan önce cezanın hangi biçimde hükmedildiğine bakılır. Hükmedilen bir yıl veya daha az süreli hapis cezası kısa süreli hapis cezasıdır (TCK m.49/2). Kısa süreli hapis cezası, suçlunun kişiliğine, sosyal ve ekonomik durumuna, yargılama sürecinde duyduğu pişmanlığa ve suçun işlenmesindeki özelliklere göre adli para cezasına veya kanunda sayılan diğer seçenek yaptırımlara çevrilebilir (TCK m.50/1).

İki yıl veya daha az süreyle hapis cezasına mahkûm edilen kişinin cezası ertelenebilir; fiili işlediği sırada on sekiz yaşını doldurmamış veya altmış beş yaşını bitirmiş kişilerde bu sınır üç yıldır (TCK m.51/1). Hapis cezasının ertelenmesi ve hükmün açıklanmasının geri bırakılması hâllerinde ceza bu aşamada infaz edilmez. Bu seçenekler yatar süresini tümüyle değiştirdiği için infaz hesabından önce bakılması gereken sorulardır.

Adli para cezası, belirlenen tam gün sayısının bir gün karşılığı olarak takdir edilen miktarla çarpılmasıyla hesaplanan meblağın hükümlü tarafından Devlet Hazinesine ödenmesinden ibarettir (TCK m.52/1); bu cezada kural olarak cezaevinde yatılmaz. Adli para cezasının ödenmemesi nedeniyle cezası hapse çevrilen hükümlüler ise denetimli serbestlik usulünden yararlanamaz (5275 m.105/A-4). Ayrıntı için adli para cezası yazısına bakın.

İnfaz süreci nasıl başlar? Çağrı kâğıdı ve yakalama emri

İnfaz süreci, kesinleşen mahkûmiyet kararının Cumhuriyet başsavcılığına verilmesiyle başlar ve infaz hesaplama da bu tarihten sonra somutlaşır. Hapis cezasını içeren kesinleşmiş kararlar, hangi hükümlü ve hangi cezanın infazına ilişkin olduğu belirtilerek başsavcılığa verilir; başsavcılık ilamı infaz defterine kaydeder ve cezanın süresine göre hükümlü hakkında çağrı kâğıdı veya yakalama emri çıkarır (5275 m.20/1-2). Çağrı kâğıdı hükümde gösterilen adrese tebliğ edilir; hükümlü adres değişikliğini bildirmezse bu adrese yapılan tebligat geçerlidir (m.20/3).

Çağrı kâğıdının tebliğinden sonra on gün içinde gelmeyen, kaçan veya kaçacağına dair şüphe uyandıran hükümlü hakkında Cumhuriyet savcısı yakalama emri çıkarır (m.19/1). Kasten işlenen suçlarda üç yıldan, taksirle işlenen suçlarda beş yıldan fazla hapis cezasının infazı için doğrudan yakalama emri çıkarılır (m.19/2). Adli para cezasından çevrilen hapsin infazında hükümlüye önce çağrı kâğıdı gönderilir (m.19/3). Kuruma alınan hükümlüye, kuruma alındığı ve salıverileceği tarihi, ceza süresini ve cezanın hangi hükme ilişkin olduğunu gösteren belge verilir (m.20/4); bu belge müddetnamedir.

Koşullu salıverilme kararını kim verir, ne zaman geri alınır?

Koşullu salıverilme kararını infaz hâkimi verir; infaz hesaplamada çıkan tarih kendiliğinden tahliye anlamına gelmez. Ceza infaz kurumu idaresi hükümlünün koşullu salıverilmesi hakkında gerekçeli bir rapor hazırlar ve infaz işlemlerinin yapıldığı yer infaz hâkimliğine verir; infaz hâkimi raporu uygun bulursa dosya üzerinden koşullu salıverilmeye karar verir, uygun bulmazsa gerekçesini kararında gösterir ve bu kararlara karşı itiraz yoluna gidilebilir (5275 m.107/11).

Koşullu salıverilen hükümlü bir denetim süresine tabi tutulur. Bu süre, kurumda geçirilmesi gereken süre kadardır ve süreli hapislerde hak ederek tahliye tarihini geçemez (m.107/6). Denetim süresi yükümlülüklere uygun ve iyi hâlli geçirilirse ceza infaz edilmiş sayılır (m.107/14); bu tarih bihakkın, yani hak ederek tahliye tarihidir. Hükümlü denetim süresinde hapis cezasını gerektiren kasıtlı bir suç işlerse veya infaz hâkiminin uyarısına rağmen yükümlülüklerine uymamakta ısrar ederse koşullu salıverilme kararı geri alınır (m.107/12). Geri almada, sonraki suç için verilen hapis cezasının iki katı veya yükümlülük ihlalinde takdir edilecek bir süre kurumda aynen çektirilir ve aynı hükmün infazında bir daha koşullu salıverilme kararı verilmez (m.107/13).

Çocuk hükümlülerde (SSÇ) infaz hesaplama

Çocuk hükümlülerde infaz hesaplama, yetişkin oranlarından farklı işler. Cinsel dokunulmazlığa karşı suçlardan (TCK 102, 103, 104 ve 105) ve uyuşturucu imal ve ticaretinden (TCK 188) hapis cezasına mahkûm olan çocuklarda oran üçte ikidir (m.107/2-e ve g). Yetişkinlerde bu suçların bir kısmına dörtte üç uygulayan m.108/9 çocuklar hakkında uygulanmaz (m.108/10). Örgüt kurmak, yönetmek veya örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenen suçlar ile Terörle Mücadele Kanunu kapsamındaki suçlardan mahkûm olan çocuklarda da oran üçte ikidir (m.107/2, son cümleler); m.107/4'teki ağırlaştırılmış süreler çocuklar hakkında uygulanmaz.

Koşullu salıverilme süresinin hesabında, hükümlünün on beş yaşını dolduruncaya kadar infaz kurumunda geçirdiği bir gün iki gün olarak dikkate alınır; kasten öldürme (TCK 81, 82 ve 83), TCK 102 ve 103, uyuşturucu imal ve ticareti (TCK 188) ve suç işlemek amacıyla örgüt kurma (TCK 220) bu kuralın dışındadır (m.107/5, 8/8/2026 tarihli 7593 sayılı Kanunla değişik). 30/3/2020 tarihine kadar işlenen suçlarda ise on beş yaşını dolduruncaya kadar geçirilen bir gün üç gün, on sekiz yaşını dolduruncaya kadar geçirilen bir gün iki gün sayılır (Geçici m.6/4). On sekiz yaşından küçük hükümlüler denetim süresinde eğitimlerine devam eder (m.107/8). İnfaz hesaplama programı doğum tarihinden çocuk hükümlüyü tespit edip oranı buna göre seçer; günlerin katlanarak sayılmasını ise hesaplamaz.

Tutukluluk ve gözaltı süresinin mahsubu

İnfaz hesaplamada tutukluluk ve gözaltı süresi, kurumda geçmesi gereken süreden düşülür. Hüküm kesinleşmeden önce gerçekleşen ve şahsi hürriyeti sınırlama sonucunu doğuran bütün haller nedeniyle geçirilmiş süreler, hükmolunan hapis cezasından indirilir (TCK m.63). Madde “bütün haller” dediği için mahsup yalnız aynı dosyadaki tutuklulukla sınırlı okunmaz; başka bir dosyadaki tutukluluk süresini eklemeden önce mahsup koşullarının bulunup bulunmadığı ayrıca belirlenmelidir. Mahsup, ceza hesaplamanın oran uygulandıktan sonraki kalemidir; araçta mahsup süresi yıl, ay ve gün alanlarıyla girilir. Ayrıntılar mahsup ve TCK m.63 yazısındadır.

Ceza içtima hesaplama: birden fazla cezada infaz

İçtimalı infaz hesaplama, yani birden fazla cezanın toplanarak yapılan ceza hesaplama, bu araçla yapılamaz. Bir kişi hakkında hükmolunan her ceza diğerinden bağımsızdır; başka başka kesinleşmiş hükümler bulunursa koşullu salıverilme hükümlerinin uygulanabilmesi için infaz hâkimliğinden toplama kararı istenir (5275 m.99). Adli para cezasından çevrilen ve infaz aşamasına gelen hapis cezaları da toplama kararına dahil edilir. Suç türleri veya infaz rejimleri farklı cezaları tek ceza gibi girmek sonucu değiştirebilir. Cezaların içtimaı yazısında toplama kararının kapsamı açıklanmıştır.

Ceza içtima hesaplamada toplanan cezalar için kanun üst sınır koyar. Birden fazla süreli hapis cezasına mahkûmiyet hâlinde koşullu salıverilme için kurumda geçirilmesi gereken süre en fazla yirmi sekiz yıldır (5275 m.107/3-e). Bu sınır örgüt kurmak, yönetmek veya örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenen suçlarda en fazla otuz iki yıl (m.107/4-e), tekerrür hâlinde de en fazla otuz iki yıldır (m.108/1-c). Müebbet ve ağırlaştırılmış müebbetle birleşen cezalar için yukarıdaki müebbet tablosundaki süreler uygulanır (m.107/3).

İnfaz hesabı neden farklı çıkabilir? Müddetname ile araç sonucu

Müddetname hesaplama, dosyaya ilişkin bağlayıcı infaz hesaplamadır ve süre belgesinde gösterilir. Bu sayfadaki infaz hesaplama programı ve tablolar ise forma girilen bilgilerle sınırlı bir ön hesaplamadır. Belgenin içeriği ve hesaba itiraz yolu müddetname nedir yazısında açıklanmıştır. Aşağıdaki durumlar araç sonucuyla dosyadaki hesap arasında fark doğurabilir.

Müddetname hesaplama nasıl yapılır?

Müddetname hesaplama, ilamı infaz eden Cumhuriyet başsavcılığının yaptığı resmî hesaptır. Başsavcılık kesinleşen ilamı infaz defterine kaydeder (5275 m.20/2) ve hükümlüye kuruma alındığı ve salıverileceği tarihi, ceza süresini ve cezanın hangi hükme ilişkin olduğunu gösteren belgeyi verir (m.20/4; Yönetmelik m.138). Hesapta bu sayfadaki kalemlerin aynısı kullanılır: suça göre koşullu salıverilme oranı, mahsup, denetimli serbestlik ve varsa tekerrür. Süreler gün, ay ve yıl hesabıyla belirlenir; bir ay otuz gündür, yıl ise resmî takvime göre hesaplanır (TCK m.61/6). Bu infaz hesaplama programı bir müddetname hesaplama programı gibi aynı tarihleri üretir ama bağlayıcı değildir; hesapta duraksama varsa infaz hâkimliğine başvurulur (m.98/1-b).

• Örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenen devletin güvenliğine / anayasal düzene / milli savunmaya karşı suçlardan (TCK 302-325) ağırlaştırılmış müebbet mahkûmiyetinde koşullu salıverilme hükümlerinin hiç uygulanmaması (5275 m.107/16); bu suçlar araçta modellenmemiştir
• Terör hükümlüsünde koşullu salıverilmeyi tamamen kaldıran engeller; firar/ayaklanma mahkûmiyeti veya üç defa hücre hapsi disiplin cezası (3713 s.K. m.17/2) ve hüküm kesinleştikten sonra yeniden 3713 kapsamında suç işlenmesi (m.17/3); bu hâllerde müebbette bihakkın tahliye TCK m.48 uyarınca belirlenir
• Çocuğa karşı işlenen suçtan müebbet mahkûmiyetinde m.108/1 sürelerinin uygulanması (5275 m.108/8); mağdurun çocuk olması suçun tanımı gereği kesin olmayan suçlarda (ör. kasten öldürme) mağdur yaşı girdi olarak alınmadığı için uygulanmaz
• Birden fazla cezanın içtimaı ve buna bağlı üst sınırlar (5275 m.107/3: 36/30/28 yıl; m.107/4: 40/34/32 yıl)
• On beş / on sekiz yaşından önce kurumda geçirilen günün katlanarak sayılması (5275 m.107/5 ve Geçici m.6/4)
• Tekerrür nedeniyle eklenecek miktarın üst sınırı, yani tekerrüre esas cezanın en ağırı (5275 m.108/2); ikinci defa tekerrürde bu sınır uygulanmaz
• Ağır hastalık / engellilik / kocama nedeniyle hayatını yalnız idame ettiremeyen ve altmışbeş yaşını bitirmiş hükümlülerde azami süre sınırının uygulanmaması (Geçici m.6/2-b)
• Açık kuruma ayrılma kararı: idare ve gözlem kurulu değerlendirmesi ve gereken hâllerde infaz hâkiminin onayı (5275 m.14/3, m.89)
• Yüksek güvenlikli kurumda infaz edilen cezalarda açığa ayrılma koşulları (Yönetmelik m.6/1-c)
• TCK İkinci Kitap Dördüncü Kısım Dördüncü, Beşinci ve Altıncı Bölümündeki suçlar (TCK 302-325). Bu suçların koşullu salıverilme hesabı aracın kapsamı dışındadır
• Mahsup edilen tutukluluk/gözaltı süresinin, m.105/A-1’in “onda bir” şartını karşılayıp karşılamadığı (2025 tarihli ek cümle); araç bu değerlendirmeyi yapmaz
• İnfaza ara verilen dönemlerde dışarıda geçen sürenin hukuki niteliği. Araç, girilen boşluğu infazdan saymaz ve hesaplanan tahliye tarihlerini bu süre kadar erteler; ancak firarda geçen süre ile izinli/hastanede geçen süre veya salıverilmenin geri alınması hâlleri birbirinden ayrılmaz. Sürenin infaza sayılıp sayılmayacağı dosyaya göre değişir (5275 m.97 ve m.98 kapsamındaki karar gerektirir)
• İyi hâl değerlendirmesi, disiplin cezaları ve koşullu salıverilme kararının geri alınması
• Adli para cezaları, seçenek yaptırımlar, HAGB ve erteleme

Müddetnamedeki hesaba itiraz: infaz hâkimliği mi, hükmü veren mahkeme mi?

Müddetnamedeki hesaba itirazın mercii, itirazın konusuna göre değişir. Çektirilecek cezanın hesabında duraksama olursa ya da cezanın kısmen veya tamamen yerine getirilip getirilemeyeceği ileri sürülürse infaz hâkimliğinden karar istenir (5275 m.98/1-b); oranın yanlış seçilmesi, mahsubun eksik işlenmesi veya denetimli serbestlik süresinin hatalı hesaplanması bu kapsamdadır. Mahkûmiyet hükmünün yorumunda duraksama olursa veya sonradan yürürlüğe giren kanun hükmünün TCK m.7 kapsamında değerlendirilmesi gerekirse karar hükmü veren mahkemeden istenir (m.98/1-a). Yanlış mercie yapılan başvuru zaman kaybettirir.

Başvurular cezanın infazını ertelemez; ancak mahkeme veya infaz hâkimliği olayın özelliğine göre infazın ertelenmesine veya durdurulmasına karar verebilir (m.98/2). Karar duruşma yapılmaksızın verilir; karar verilmeden önce Cumhuriyet savcısı ve hükümlünün görüşlerini yazılı olarak bildirmeleri istenebilir (m.101/1). Karara karşı itiraz yoluna gidilebilir (m.101/3).

Bağlayıcı süre müddetnamede gösterilir. Hesabı hükmün infazına ilişkin işlemleri yapan Cumhuriyet başsavcılığı yapar, uyuşmazlığı infaz hâkimliği çözer.