Dövizle Askerlik: Şartları, Ücreti ve Başvurusu

Dövizle askerlik, yurt dışında yaşayan Türk vatandaşının askerlik hizmetini silahaltına girmeden, yurt dışında en az üç yıl çalışmış ya da bulunmuş olmak, uzaktan eğitimi tamamlamak ve kanundaki tutarı avro olarak peşin ödemek şartıyla yerine getirmiş sayılmasıdır. 1 Temmuz–31 Aralık 2026 döneminde dövizle askerlik ücreti 472.653,60 TL’nin ödeme günündeki avro karşılığıdır. Bu yazı, yurt dışında çalışan, orada doğup büyüyen ya da başka bir devletin de vatandaşı olan askerlik yükümlüsü erkek için dövizle askerlik şartlarını, ücretini, başvuru adımlarını ve başvurunun iptal edildiği durumları anlatır.

1. Dövizle Askerlik: Öne Çıkanlar

• Dövizle askerlik için yurt içinde geçirilen süreler hariç en az üç yıl (1095 gün) yurt dışında fiilen çalışmak gerekir (Askeralma Kanunu m.39/1; Askeralma Yönetmeliği m.73/1).
• Yurt dışında ikamet eden çifte vatandaşlar ile yurt dışında doğup süresiz ikamet iznine sahip olanlar, en az üç yıl yabancı ülkede bulunmuşlarsa çalışma şartı aranmaz (Askeralma Kanunu m.39/2).
• Dövizle askerlik ücreti, 1 Temmuz–31 Aralık 2026 döneminde 472.653,60 TL’dir; avro karşılığı ödeme günündeki Merkez Bankası döviz alış kuruyla hesaplanır (Askeralma Kanunu m.39/1).
• Dövizle askerlikte önce Millî Savunma Bakanlığının uzaktan eğitimi tamamlanır, ardından bağlı bulunulan Türk konsolosluğuna başvurulup ödeme peşin yapılır (Askeralma Yönetmeliği m.78/1).
• Dövizle askerlik işlemlerinde yetki ve sorumluluk Dışişleri Bakanlığındadır (Askeralma Kanunu m.39/10).
• Dövizle askerlik başvurusunu tamamladıktan sonra kapsamdan çıkma talebi kabul edilmez ve ödenen para geri verilmez (Askeralma Kanunu m.39/4, m.39/5).

2. Dövizle Askerlik Nedir?

Dövizle askerlik, yurt dışında bulunan Türk vatandaşının Askeralma Kanunu’ndaki usul ve esasları yerine getirmesi hâlinde askerlik hizmetini yapmış sayılmasıdır (7179 sayılı Askeralma Kanunu m.3/1-ğ). Bu yolda yükümlü askerî birliğe katılmaz. Şartları taşıyan, uzaktan eğitimi alan ve kanundaki döviz tutarını peşin ödeyen yükümlü askerlik hizmetini yerine getirmiş sayılır (m.39/1).

Seferberlik ve savaş hâlinde dövizle askerlik hükümleri uygulanmaz (m.39/11).

2.1. Dövizle Askerlik ile Bedelli Askerlik Farkı

Dövizle askerlik ile bedelli askerlik arasındaki temel fark eğitim ve kişi bakımındandır. Bedelli askerlikte yükümlü, bedeli silahaltına alınmadan önce peşin öder ve ayrıca bir aylık temel askerlik eğitimini tamamlar (Askeralma Kanunu m.9/1). Dövizle askerlikte temel eğitim yoktur; yükümlü Millî Savunma Bakanlığının uzaktan eğitimini alır ve tutarı yurt dışındaki konsolosluğa avro olarak öder (m.39/1).

Dövizle askerlik yalnız yurt dışında üç yıl çalışmış ya da bulunmuş yükümlüye açıktır; bedelli askerlikte böyle bir yurt dışı şartı yoktur, ama Bakanlıkça belirlenen sayıdan fazla istekli olursa yararlanacaklar kurayla seçilir (m.9/2). İki yolun tutarı da 300.000 gösterge rakamının memur aylık katsayısıyla çarpımına dayanır; dövizle askerlikte bu tutar avroya çevrilerek ödenir (m.9/1, m.39/1).

2.2. Dövizle Askerlik Kaç Yaşına Kadar Yapılır?

Dövizle askerlik için Askeralma Kanunu m.39 ayrı bir yaş sınırı saymaz. Dövizle askerlik, askerlik çağına girmiş yükümlüye uygulanır (Askeralma Yönetmeliği m.80/1-a). Askerlik çağı, nüfus kayıtlarına göre her erkeğin 20 yaşına girdiği yılın 1 Ocak gününden başlar ve 41 yaşına girdiği yılın 1 Ocak gününde biter (Askeralma Kanunu m.3/1-a).

Dövizle askerlikle karıştırılan 35 yaş sınırı yurt dışı ertelemeye aittir. Yurt dışında çalışanların ve ikamet eden çifte vatandaşların askerlik işlemleri, en geç 35 yaşını tamamladıkları yılın sonuna kadar ertelenebilir (m.38/1). Erteleme ile dövizle askerlik arasındaki fark aşağıda ayrı başlıkta anlatılmıştır.

3. Dövizle Askerlik Şartları Nelerdir?

Dövizle askerlik şartları, yükümlünün yurt dışındaki statüsüne göre iki ayrı gruba ayrılır. Yurt dışında çalışanlar için üç yıl fiilen çalışma aranır; yurt dışında ikamet eden çifte vatandaşlar ile yurt dışında doğup süresiz ikamet iznine sahip olanlar için ise üç yıl fiilen yabancı ülkede bulunmak yeterlidir (Askeralma Kanunu m.39/1, m.39/2). İki grupta da uzaktan eğitimi tamamlamak, dövizle askerlik dışında başka bir askerlik hizmetine başlamamış olmak ve kanundaki döviz tutarını peşin ödemek gerekir (Askeralma Yönetmeliği m.73/1).

3.1. Dövizle Askerlik Şartları: Yurt Dışında Çalışanlar

Dövizle askerlikten çalışma şartıyla yararlanacak kişi, Türkiye Cumhuriyeti tarafından tanınmış bir yabancı ülkede işçi, işveren ya da bir meslek veya sanat mensubu olmalıdır. Bu statü, iltica başvurusu dışında elde edilmiş ve çalışma iznini de içeren bir oturma izni ya da doğrudan çalışma izniyle kurulmuş olmalıdır. Yabancı bayraklı gemide iş sözleşmesine bağlı olarak gemi adamı sertifikasında yazılı mesleğini icra edenler de bu gruptadır (Askeralma Kanunu m.39/1).

Bu gruptaki yükümlünün yurt içinde geçirdiği süreler hariç en az üç yıl, yani toplam 1095 gün fiilen çalışmış olması gerekir (Askeralma Kanunu m.39/1-a; Askeralma Yönetmeliği m.73/1-b). Yabancı ülkede faaliyet gösteren bir Türk şirketinde çalışmak da sayılır; bunun için işyerinin o ülkede ticari faaliyette bulunma ve gelir elde etme izni olmalı, ücret de o ülkede elde edilen gelirden ve döviz olarak ödenmelidir (Askeralma Yönetmeliği m.73/8).

3.2. Dövizle Askerlik Şartları: Çifte Vatandaşlar ve Süresiz İkamet İzni Olanlar

Dövizle askerlik, yurt dışında ikamet eden ve çok vatandaşlık hakkına sahip olanlar ile yurt dışında doğup yurt dışında ikamet eden ve süresiz ikamet iznine sahip olanlar için çalışma şartı aranmadan uygulanır. Bu kişilerin en az üç yıl fiilen yabancı ülkelerde bulunması yeterlidir (Askeralma Kanunu m.39/2). Süre, yurt içinde geçirilen günler hariç 1095 gündür (Askeralma Yönetmeliği m.73/1-ç).

Bu gruptaki bulunma süresi her ülkede sayılmaz. Çifte vatandaşın yalnız vatandaşı olduğu ülkelerde bulunduğu süreler, yurt dışında doğup süresiz ikamet iznine sahip olanın ise yalnız süresiz ikamet izni bulunan ülkede geçirdiği süreler bulunma süresi olarak kabul edilir (Askeralma Yönetmeliği m.73/2). Çifte vatandaşın, yabancı ülke vatandaşlığını kazanmadan önce o ülkede oturma veya çalışma izniyle geçirdiği süreler de bulunma süresine eklenir (Askeralma Yönetmeliği m.73/5). Çifte vatandaşlığın nüfus kaydına nasıl işlendiği ve askerlik dışındaki sonuçları çifte vatandaşlık yazısında anlatılmıştır.

3.3. Dövizle Askerlik 1095 Gün Hesaplama

Dövizle askerlikte 1095 gün, yurt içinde geçirilen günler düşüldükten sonra kalan yurt dışı çalışma ya da bulunma süresidir (Askeralma Yönetmeliği m.73/1-b, m.73/1-ç). Farklı ülkelerde, farklı zaman aralıklarında geçen süreler belgelendirilirse toplanır (Askeralma Yönetmeliği m.73/2).

Dövizle askerlikte çalışanların süresi hesaplanırken şu süreler sayılmaz (Askeralma Yönetmeliği m.73/3-a):

• Ücretin veya maaşın Türkiye’den transfer edildiği süreler.
• Yabancı ülkede resmî görevle bulunulan süreler.
• Geçerli oturma ve çalışma izni olmadan geçen ya da izni iltica nedeniyle alınmış süreler.
• Gemi adamı cüzdanı ve geçerli iş sözleşmesi olmadan ya da Türk bayraklı gemide çalışılan süreler.
• Yurt içinde geçirilen süreler.

Bazı durumlarda çalışılmayan süreler de çalışma süresine eklenir. İşsizlik sigortası alanlar, mülklerinin kira ya da benzeri geliriyle geçinenler, malûliyet yardımı alanlar, eşi çalıştığı ya da hane geliri yeterli olduğu için işsizlik veya malûliyet yardımı alamayanlar ve resmî kurumlardan sosyal yardım alarak geçinenler, bu durumlarını belgelerse bu sürelerin tamamı fiilen çalışma süresinden sayılır (Askeralma Yönetmeliği m.73/4). Buna karşılık aile birleşimi anlaşmaları kapsamında askerliği ertelenen yükümlünün oturma veya çalışma izni olmadan çalıştığı süreler sayılmaz (Askeralma Yönetmeliği m.73/11).

Yurda giriş ve çıkış tarihleri kontrol edilirken girişi olmayan çıkışlar, çıkışı olmayan girişler ve aynı güne ait giriş ve çıkışlar dikkate alınmaz. Kayıtlarda eksik görünen giriş veya çıkış, kullanılmış seyahat bileti, pasaport kaşesi ya da yurt içinde veya yurt dışında görülen tedaviye ilişkin rapor gibi belgelerle kanıtlanabilir (Askeralma Yönetmeliği m.73/7).

3.4. Dövizle Askerlikten Kimler Yararlanamaz?

Dövizle askerlikten bazı yükümlüler, yurt dışında üç yıl bulunmuş olsalar bile yararlanamaz:

• Öğrenciler: Yurt dışında öğrenciliğine bağlı olarak ikamet izni almış olan yükümlü dövizle askerlikten yararlanamaz. Mevcut oturma veya çalışma izni ona işçi, işveren ya da meslek veya sanat mensubu statüsü sağlıyor ve diğer şartlar da varsa yararlanabilir (Askeralma Yönetmeliği m.73/13).
• İltica edenler, izinsiz yaşayanlar ve resmî görevliler: Yabancı ülkeye iltica talebiyle sığınanların, oturma veya çalışma izni olmadan yaşayanların ve yabancı ülkede resmî görevli olarak bulunanların başvurusu, bu durumu sona erdirip kanundaki statülerden birini ya da çok vatandaşlığı kazanmadıkça kabul edilmez (Askeralma Yönetmeliği m.73/9).
• Geçerli pasaportu olmayanlar: Başvuru tarihinde geçerli bir pasaport ibraz edemeyenin başvurusu kabul edilmez (Askeralma Yönetmeliği m.73/10).
• Başka statüde askerliğe başlamış olanlar: Dövizle askerlik dışında başka bir askerlik hizmetine başlamış olmamak şarttır (Askeralma Yönetmeliği m.73/1-c).
• Eski kanuna göre kapsamdan çıkarılanlar: Mülga 1111 sayılı Askerlik Kanunu’na göre dövizle askerlik kapsamından çıkarılanlar bu Kanun kapsamında yeniden yararlanamaz (Askeralma Kanunu m.39/9).

4. Dövizle Askerlik Ücreti 2026’da Ne Kadar?

Dövizle askerlik ücreti, 1 Temmuz–31 Aralık 2026 tarihleri arasında yapılacak ödemeler için 472.653,60 TL’dir. Ödeme Türk lirasıyla değil, bu tutarın avro karşılığıyla yapılır. Avro tutarı, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasınca döviz miktarının yatırılacağı gün tespit edilen döviz alış kuruna göre belirlenir (Askeralma Kanunu m.39/1). Bu nedenle dövizle askerliğin avro karşılığı tek bir sabit rakam değildir; ödeme günü değişince avro tutarı da değişir.

Dövizle askerlik ücretinin TL tutarı Askeralma Kanunu’ndaki hesaplamadan doğar. Kanun, bedelli askerlik maddesindeki gösterge rakamının memur aylık katsayısıyla çarpılmasıyla bulunan tutarı esas alır (Askeralma Kanunu m.39/1). Paris Başkonsolosluğu’nun notu bu hesaplamayı 300.000 gösterge rakamı üzerinden yapar; bedelli askerlik bedelinin göstergesi de 300.000’dir (m.9/1). Memur aylık katsayısı değiştikçe TL tutarı da değişir; konsolosluk duyuruları tutarı bu nedenle dönem dönem yeniden belirler.

Dövizle askerlik ücretinin kaynağı: 472.653,60 TL tutarı ve 1 Temmuz–31 Aralık 2026 dönemi, Dışişleri Bakanlığına bağlı Lyon Başkonsolosluğu’nun 7 Temmuz 2026 tarihli bilgi notunda ve Paris Başkonsolosluğu’nun 7 Temmuz 2026 tarihli notunda aynı rakamla yer alır. Dövizle askerlik işlemlerinde yetki ve sorumluluk Dışişleri Bakanlığındadır (Askeralma Kanunu m.39/10). Bu tutar bir idari duyurudur, mevzuat değildir ve Resmî Gazete’de yayımlanmaz. Memur aylık katsayısıyla birlikte değişir. Ödeme yapmadan önce başvurulacak konsolosluğun güncel duyurusu kontrol edilmelidir.

Dövizle askerlik ödemesi peşin yapılır (Askeralma Yönetmeliği m.75/7). Avro kullanmayan ama parası konvertibl olan ülkelerde bulunanlar avro dışındaki konvertibl dövizle öder; parası konvertibl olmayan ülkelerde çalışanlar ise belirlenen konvertibl dövizlerden biriyle ödeme yapabilir (Askeralma Yönetmeliği m.75/2, m.75/3). Döviz tahsilatına ve özel döviz hesabına aktarmaya ilişkin transfer ücreti ile diğer masraflar, yurt dışı temsilcilik tarafından yükümlüden ayrıca tahsil edilir (Askeralma Kanunu m.39/8). Ödemenin nakit mi yoksa başka bir yolla mı alınacağını konsolosluk kendi duyurusunda belirtir; Lyon Başkonsolosluğu’nun notuna göre o başkonsoloslukta ödeme vezneye nakit yapılır ve taksitlendirme yapılmaz.

4.1. Dövizle Askerlik Ücreti Düşecek mi?

Dövizle askerlik ücreti kanunda sabit bir avro tutarı olarak yazılmaz; tutar, gösterge rakamının memur aylık katsayısıyla çarpımının avro karşılığıdır (Askeralma Kanunu m.39/1). Bu nedenle “1.000 avro” gibi sabit bir tutar bugünkü kanunda yoktur. Ücret, memur aylık katsayısı değiştikçe TL olarak, kur değiştikçe avro olarak değişir.

Dövizle askerlik ücretinin hesaplama yöntemini değiştirmek, Askeralma Kanunu m.39’un değiştirilmesini gerektirir. Bu yazının güncellendiği tarihte m.39/1 yukarıdaki hesaplamayı taşımaktadır. Ödeme planlanırken kesinleşmemiş bir indirim beklentisi yerine başvurulacak konsolosluğun güncel duyurusu esas alınır.

5. Dövizle Askerlik Başvurusu Nasıl Yapılır?

Dövizle askerlik başvurusu, yükümlünün bağlı bulunduğu Türk konsolosluğuna yapılır; başvurudan önce Millî Savunma Bakanlığının uzaktan eğitimi tamamlanır (Askeralma Yönetmeliği m.78/1). Başvuruyu yükümlü kendisi yapabileceği gibi vekili ya da vasisi de yapabilir. Adımlar şöyledir:

1. Uzaktan eğitim: Yükümlü, Millî Savunma Bakanlığının verdiği dövizle askerlik uzaktan eğitimini tamamlar (Askeralma Kanunu m.39/1-b; Askeralma Yönetmeliği m.73/1-a). Eğitim dovizle.msb.gov.tr adresinden alınır; Lyon Başkonsolosluğu, konsolosluğa gelmeden önce bu sitede eğitimin yapılması gerektiğini yazar.
2. Belgeler: Yükümlü, statüsüne göre çalışma ya da bulunma süresini gösteren belgeleri hazırlar (Askeralma Yönetmeliği m.74/1).
3. Konsolosluk başvurusu: Uzaktan eğitimde başarılı olan yükümlü, belgelerle birlikte bağlı bulunduğu Türk konsolosluğuna kendisi, vekili ya da vasisi aracılığıyla başvurur (Askeralma Yönetmeliği m.78/1-a).
4. Peşin ödeme: Belirlenen döviz miktarı konsolosluğa peşin ödenir (Askeralma Yönetmeliği m.78/1-b).
5. Başvuru belgesinin imzalanması: Konsoloslukça düzenlenen Dövizle Askerlik Hizmeti Başvuru Belgesi’nin ilgili bölümleri imzalanır ve başvuru tamamlanır (Askeralma Yönetmeliği m.78/1-c).

Dövizle askerlik için başvuru tarihi önemlidir. Yükümlünün işlemleri, başvuru tarihinde yararlanma şartlarını taşıyorsa dövizle askerlik kapsamında yürütülür (Askeralma Yönetmeliği m.73/2).

5.1. Dövizle Askerlik Başvurusu Ne Zaman Tamamlanmış Sayılır?

Dövizle askerlik başvurusu, uzaktan eğitimi bitirmek ya da ödeme yapmakla tamamlanmış sayılmaz. Başvurunun gerçekleşmesi için uzaktan eğitimin tamamlanması, belgelerin konsolosluğa verilmesi, konsolosluğun incelemesiyle hak sahipliğinin tespit edilmesi, dövizin ödenmesi ve yükümlü hakkında dövizle askerlik başvuru belgesinin düzenlenmesi gerekir (Askeralma Yönetmeliği m.73/12).

Konsolosluk, başvurusu kabul edilen yükümlü için Dövizle Askerlik Hizmeti Başvuru Belgesi’ni iki suret düzenler; bir suretini yükümlüye verir (Askeralma Yönetmeliği m.80/1-c). Askerlik şubesi belgeyi onaylar, bir suretini konsolosluğa gönderir ve yükümlünün yurt dışı adresine yazılı olarak bildirir (Askeralma Yönetmeliği m.81/1-ç).

5.2. Dövizle Askerlik Terhis Belgesi

Dövizle askerlikte terhis belgesinin karşılığı, askerlik şubesinin düzenlediği “Muvazzaf Askerlik Hizmetini Yerine Getirmiş Sayılanlara Mahsus Belge”dir. Askerlik şubesi bu belgeyi, başvuru ve ödemelerini süresi içinde tamamladığı tespit edilen yükümlü hakkında düzenler (Askeralma Yönetmeliği m.81/1-e). Belge, yükümlünün askerlik hizmetini dövizle askerlik yoluyla yerine getirmiş sayıldığını gösterir (Askeralma Kanunu m.39/1).

5.3. Dövizle Askerlik Başvurusu İçin Gerekli Belgeler

Dövizle askerlik başvurusu için istenen belgeler yükümlünün statüsüne göre değişir (Askeralma Yönetmeliği m.74/1):

• İşçiler: İltica dışında alınmış ve işçi statüsü sağlayan çalışma izinli oturma izni ya da çalışma izni; işverenin düzenlediği, çalışma tarihlerini gösteren ve en az 1095 gün çalışmayı kanıtlayan belge; umuma mahsus Türkiye Cumhuriyeti pasaportu.
• İşverenler: İşveren statüsü sağlayan oturma belgesi; yabancı ülkede bir işyerini en az 1095 gün işveren olarak çalıştırdığını kanıtlayan belge; umuma mahsus pasaport.
• Meslek veya sanat icra edenler: Mesleğin fiilen icrasına imkân veren izin belgesi; en az 1095 gün meslek veya sanatın fiilen icra edildiğini gösteren belge; umuma mahsus pasaport.
• Yurt dışında ikamet eden çifte vatandaşlar: Yabancı ülke vatandaşlık kimlik belgesi ya da yabancı ülke pasaportu.
• Gemi adamları: Gemiyi işleten şirketin ya da yetkilendirdiği kişinin düzenlediği ve en az 1095 gün gemi adamı olarak çalışmayı gösteren iş sözleşmeleri; gemi adamı cüzdanı; umuma mahsus pasaport.

Kendisi devlet görevlisi olmadığı hâlde eşinin ya da birinci derece kan veya kayın hısmının görevi nedeniyle diplomatik, hizmet ya da hususi pasaport taşıyan yükümlüden, çalışma izinli oturma izni veya çalışma izni belgesini ibraz etmesi hâlinde umuma mahsus pasaport istenmez (Askeralma Yönetmeliği m.74/2).

6. Dövizle Askerlik ile Yurt Dışı Erteleme Arasındaki Fark

Dövizle askerlik, askerlik hizmetini yerine getirilmiş saydırır; yurt dışı erteleme ise askerlik işlemlerini yalnız belirli bir tarihe kadar erteler. Yabancı ülkede çalışma izinli oturma izniyle ya da doğrudan çalışma izniyle işçi, işveren veya meslek mensubu olarak bulunanlar, yabancı bayraklı gemilerde gemi adamı olanlar ve yurt dışında ikamet eden çifte vatandaşlar, konsolosluğa başvurursa askerlik işlemleri 35 yaşını tamamladıkları yılın sonuna kadar ertelenebilir (Askeralma Kanunu m.38/1).

Yurt dışı ertelemenin süresi, yükümlünün iznine göre değişir. Süresiz çalışma izinli oturma izni ya da doğrudan çalışma izni olanlar ile ikamet eden çifte vatandaşlarda erteleme, doğum yılına göre 35 yaşını tamamlayacakları yılın 31 Aralık tarihine kadar verilir. Süreli izni olanlarda ise erteleme, oturma veya çalışma izinlerinden uzun olanının bitimini izleyen yılın 31 Aralık tarihine kadar sürer (Askeralma Yönetmeliği m.64/1).

Yurt dışı erteleme bazı durumlarda iptal edilir. Erteleme şartlarını taşımadığı anlaşılanların, erteleme süresinde herhangi bir takvim yılının yarısından fazlasını Türkiye’de geçirenlerin, erteleme nedeni ortadan kalkanların ve kendi isteğiyle vazgeçenlerin ertelemesi iptal edilir (Askeralma Kanunu m.38/2). Yoklamasını yaptırmayanlar için uygulanan yaptırım yoklama kaçağı cezası yazısında anlatılmıştır.

7. Dövizle Askerlik Başvurusunun İptali ve Para İadesi

Dövizle askerlik başvurusu kabul edildikten sonra da iptal edilebilir. Başvurusu kabul edilenlerden aşağıdaki durumda olanlar dövizle askerlikten yararlanamaz ve başvuruları Bakanlıkça iptal edilir (Askeralma Kanunu m.39/3):

• Ödemesi gereken döviz tutarını ödemeyenler.
• Ücret veya maaşı Türkiye’den transfer edilenler.
• Yabancı ülkede resmî görevle bulunanlar.
• Dövizle askerlik dışında başka bir statüde fiilî askerlik hizmetine başlamış olanlar.
• Oturma veya çalışma iznini iltica nedeniyle aldığı anlaşılanlar.
• Başvuru belgelerinde sahtecilik yapan ya da resmî belgenin düzenlenmesinde yalan beyanda bulunarak idareyi yanıltanlar.
• Yararlanma şartlarından birini taşımadığı sonradan tespit edilenler.

Dövizle askerlik başvurusu sahtecilik ya da yalan beyan nedeniyle iptal edilen kişi, şartları sonradan taşısa bile bir daha dövizle askerlikten yararlanamaz (Askeralma Kanunu m.39/6). Başka bir statüde fiilî askerliğe başlamak dışında kalan nedenlerle başvurusu iptal edilen kişi ise şartları sonradan sağlarsa yeniden yararlanabilir; daha önce ödediği tutar, ödeyeceği miktardan düşülür (Askeralma Yönetmeliği m.76/3).

Dövizle askerlik için ödenen tutar bazı durumlarda iade edilir. Başvurusu iptal edilenlere, ödeme yaptığı hâlde başvuru işlemleri tamamlanmamış olanlara ve fazla ödeme yapanlara, talep etmeleri hâlinde ödenen tutar kendilerine, vekillerine ya da mirasçılarına iade tarihindeki kura göre Türk lirası olarak, Türkiye’de gösterecekleri banka hesabına ödenir (Askeralma Kanunu m.39/4). İade başvurusu Türkiye’de kayıtlı olunan askerlik şubesine, yurt dışında ise konsolosluğa yapılır; dilekçede kişinin kendi adına açılmış TL hesabının IBAN’ı, T.C. kimlik numarası ve iletişim bilgileri yazılır (Askeralma Yönetmeliği m.77/2).

Dövizle askerlik başvurusunu tamamladıktan sonra kapsamdan çıkmak isteyenin talebi kabul edilmez (Askeralma Kanunu m.39/5). Ödeme ve başvuru işlemleri tamamlandıktan sonra kapsamdan çıkmak isteyenlere, askerliğe elverişsiz hâle gelenlere, vefat edenlere, Türk vatandaşlığından çıkmasına izin verilenlere ve Türk vatandaşlığını kaybedenlere geri ödeme yapılmaz (m.39/4). Türk vatandaşlığından çıkma usulü vatandaşlıktan çıkma yazısında anlatılmıştır.

7.1. Dövizle Askerlik Geçici 2. Madde

Dövizle askerlikte geçici 2. madde, mülga 1111 sayılı Askerlik Kanunu’na göre dövizle askerlik kapsamından çıkarılmış olanlara tanınan bir defalık başvuru imkânıdır ve başvuru süresi 31 Aralık 2025’te sona ermiştir. Madde, ödemesi gereken dövizi ödemediği ya da herhangi bir takvim yılında toplam 184 gün veya daha fazla Türkiye’de bulunduğu için kapsamdan çıkarılan yükümlüleri kapsıyordu (Askeralma Kanunu geçici m.2/1).

Geçici 2. maddeden yararlanmak için 31 Aralık 2025 tarihine kadar yurt dışı temsilciliğe ya da askerlik şubesine başvurmak ve 40.000 gösterge rakamının memur aylık katsayısıyla çarpımı kadar avroyu başvuru tarihinden itibaren 10 iş günü içinde ayrıca ödemek gerekiyordu. Daha önce ödenen döviz m.39/1’deki tutardan azsa eksik kısım da aynı sürede ödenecekti (Askeralma Kanunu geçici m.2/1). Bu süre içinde başvurmamış olanlar için kural, eski kanuna göre kapsamdan çıkarılanların yeniden yararlanamayacağıdır (m.39/9).

8. Dövizle Askerlik Golden Visa ile Yapılabilir mi?

Dövizle askerlik için yatırım karşılığı verilen oturma izni tek başına yeterli olmayabilir. Kanun, yurt dışında çalışanlar için iltica dışında elde edilmiş, çalışma iznini de içeren oturma izni ya da doğrudan çalışma izniyle en az üç yıl fiilen çalışmayı arar (Askeralma Kanunu m.39/1). Golden Visa adıyla verilen bir iznin bu nitelikte olup olmadığı, izni veren devletin resmî metnine bakılarak belirlenir.

Yunanistan’ın yatırımcı oturma izni bu ayrıma bir örnektir: Yunan Göç Kodu, taşınmaz yatırımıyla verilen oturma izninin çalışma hakkı tanımadığını yazar. Ayrıntısı Yunanistan Golden Visa yazısındadır. BAE’nin on yıllık iznine ilişkin değerlendirme ise Dubai Golden Visa yazısında yer alır. Golden Visa sahibi aynı ülkede ayrıca çalışma izni alıp üç yıl fiilen çalışırsa çalışma şartı bu izin üzerinden değerlendirilir (Askeralma Kanunu m.39/1). Yabancı ülkenin vatandaşlığını da kazanmış olan kişi ise çifte vatandaş olarak m.39/2 kapsamında değerlendirilir.