Silah Kaçakçılığı ve Ticareti Suçu Cezası (6136 m.12)

Silah kaçakçılığı ve silah ticareti suçu, 6136 sayılı Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Kanun’un 12. maddesinde düzenlenir. Ateşli silahları, mermilerini veya ana parçalarını ülkeye sokan, izinsiz yapan, bir yerden başka yere taşıyan, satan ya da satmak amacıyla bulunduran kişi beş yıldan on iki yıla kadar hapis ve beş yüz günden beş bin güne kadar adli para cezasıyla cezalandırılır (6136 sayılı Kanun m.12/1). Bu yazı, silah satışı, nakli veya kurusıkı dönüştürme iddiasıyla soruşturma ya da kovuşturma geçiren şüpheli veya sanık için silah kaçakçılığı cezasını, nitelikli hâlleri, ruhsatsız silah bulundurmadan farkını, tutuklamayı, görevli mahkemeyi ve zamanaşımını madde dayanaklarıyla açıklar.

1. Silah Kaçakçılığı: Öne Çıkanlar

• Silah kaçakçılığı ve silah ticaretinin temel cezası beş yıldan on iki yıla kadar hapis ve beş yüz günden beş bin güne kadar adli para cezasıdır (6136 sayılı Kanun m.12/1).
• Silah kaçakçılığı iki veya daha çok kişi tarafından birlikte işlenirse ceza sekiz yıldan on beş yıla kadar hapse çıkar; suç örgütü faaliyeti çerçevesinde işlenirse temel ceza bir kat artırılır (6136 sayılı Kanun m.12/2-3).
• Silah kaçakçılığında vahim nitelik iki ayrı artırım doğurur: nitelikli silah veya vahim miktarda yarı oranında, nitelikli silahın miktarı da vahimse bir kat (6136 sayılı Kanun m.12/4-5).
• Ruhsatsız silah satışı silah ticareti hükmüne girer; silahı yalnız satın alan, taşıyan veya bulunduran kişi ise iki yıldan dört yıla kadar hapis öngören 13. maddeye tabidir (6136 sayılı Kanun m.12/1, 13/1).
• Kurusıkı silahı gerçek silaha dönüştürmek 7533 sayılı Kanunla eklenen fıkra uyarınca izinsiz üretim sayılır (6136 sayılı Kanun m.12/6).
• Silah kaçakçılığı tutuklama, iletişimin dinlenmesi ve teknik takip kataloglarında sayılır; davaya ağır ceza mahkemesi bakar ve temel hâlde dava zamanaşımı on beş yıldır (CMK m.100/3-b, 135/8-b, 140/1-b; 5235 sayılı Kanun m.12; TCK m.66/1-d).

2. Silah Kaçakçılığı ve Silah Ticareti Suçu Nedir?

Silah kaçakçılığı ve silah ticareti suçu, 6136 sayılı Kanun kapsamındaki ateşli silahların, bunlara ait mermilerin veya ana ya da balistik önemi haiz parçaların izinsiz olarak ülkeye sokulması, ülkede yapılması, taşınması, satılması veya satılmak amacıyla bulundurulmasıdır (6136 sayılı Kanun m.12/1). Kanun “kaçakçılık” ve “ticaret” sözcüklerini maddenin metninde kullanmaz; bu adlar, maddenin saydığı fiillerin uygulamadaki toplu adıdır.

Silah kaçakçılığı suçu, silahın bir kişinin elinde bulunmasını değil, silahın dolaşıma girmesini cezalandırır. 6136 sayılı Kanun bu yüzden iki ayrı kademe kurar: silahı ülkeye sokma, yapma, taşıma ve satma fiilleri 12. maddede beş yıldan on iki yıla kadar hapisle, silahı satın alma, taşıma veya bulundurma fiilleri ise 13. maddede iki yıldan dört yıla kadar hapisle cezalandırılır (6136 sayılı Kanun m.12/1, 13/1). “Taşıma” fiili iki maddede de geçer; 12. madde silahı bir yerden diğer bir yere taşımayı, yollamayı veya taşımaya bilerek aracılık etmeyi nakil fiili olarak sayar.

Silah kaçakçılığı suçunun dayanağı 6136 sayılı Kanun’dur ve bu Kanun kapsamındaki suçlarda 1918 sayılı Kaçakçılığın Men ve Takibine Dair Kanun hükümleri uygulanmaz (6136 sayılı Kanun m.16). Tütün, akaryakıt ve gümrük eşyası gibi diğer kaçakçılık türleri kaçakçılık suçu ve cezası yazısında ele alınmıştır.

2.1. Silah Kaçakçılığı Suçunun Konusu: Silah, Mermi ve Parçalar

Silah kaçakçılığı suçunun konusu yalnız tam bir silah değildir. Madde, 6136 sayılı Kanun kapsamına giren ateşli silahları, bunlara ait mermileri ve namlu, sürgü, gövde, çerçeve, silindir, mekanizma başı, çıkarıcı, tırnak ve ateşleme iğnesinden oluşan ana veya balistik önemi haiz parçaları ayrı ayrı sayar (6136 sayılı Kanun m.12/1). Bu nedenle yalnız mermi veya yalnız namlu satışı da silah kaçakçılığı suçunun konusuna girer.

Kanunun kapsamı da aynı unsurlarla tanımlanır: ateşli silahlar, mermileri, ana veya balistik önemi haiz parçaları ve salt saldırı ve savunmada kullanılmak üzere yapılmış bıçak ve diğer aletler 6136 sayılı Kanun hükümlerine tabidir (6136 sayılı Kanun m.1). Bıçak ve diğer aletler 12. maddenin konusu değildir; bunların satışı ayrı bir maddede düzenlenir (aşağıda).

2.2. Silah Kaçakçılığı Suçunun Seçimlik Hareketleri

Silah kaçakçılığı suçu, maddede sayılan fiillerden herhangi birinin işlenmesiyle oluşur; fiillerin birlikte işlenmesi gerekmez (6136 sayılı Kanun m.12/1):

1. Ülkeye sokma: Silahı, mermiyi veya parçayı ülkeye sokmak, sokmaya kalkışmak veya ülkeye sokulmasına aracılık etmek. Kanun “sokmaya kalkışma”yı tamamlanmış fiil gibi aynı cezaya bağlar.
2. Ülkede yapma: Silahı, mermiyi veya parçayı 5201 sayılı Harp Araç ve Gereçleri ile Silâh, Mühimmat ve Patlayıcı Madde Üreten Sanayi Kuruluşlarının Denetimi Hakkında Kanun hükümleri dışında, yani izinsiz olarak ülkede yapmak.
3. Nakil: Bu suretle ülkeye sokulmuş veya ülkede yapılmış silahı, mermiyi veya parçayı bir yerden diğer bir yere taşımak, yollamak veya taşımaya bilerek aracılık etmek.
4. Satış: Aynı silahı, mermiyi veya parçayı satmak veya satmaya aracılık etmek.
5. Satış amacıyla bulundurma: Silahı, mermiyi veya parçayı bu amaçla, yani satmak veya nakletmek amacıyla elde tutmak.

Madde nakil ve satış fiillerini “bu suretle ülkeye sokulmuş ve ülkede yapılmış olan” silahlar için sayar (6136 sayılı Kanun m.12/1). Satılan veya taşınan silahın ülkeye nasıl girdiği ya da nerede yapıldığı bu nedenle silah kaçakçılığı suçunun oluşup oluşmadığını etkileyen bir olgudur.

3. Silah Kaçakçılığı Cezası Ne Kadar?

Silah kaçakçılığı cezası temel hâlde beş yıldan on iki yıla kadar hapis ve beş yüz günden beş bin güne kadar adli para cezasıdır; birlikte işleme, örgüt faaliyeti ve vahim nitelik bu aralığı yükseltir (6136 sayılı Kanun m.12/1-5). Hapis ve adli para cezası birlikte verilir; biri diğerinin seçeneği değildir.

Silah kaçak­çı­lı­ğı­nın hâli	Silah kaçakçılığı cezası	Dayanak
Temel hâl (sokma, yapma, nakil, satış, satış amacıyla bulundurma)	5 yıldan 12 yıla kadar hapis ve 500 günden 5.000 güne kadar adli para cezası	6136 m.12/1
İki veya daha çok kişinin birlikte işlemesi	8 yıldan 15 yıla kadar hapis ve 1.000 günden 10.000 güne kadar adli para cezası	6136 m.12/2
Suç örgütünün faaliyeti çer­çe­ve­sinde işlenmesi	Birinci fıkra cezaları bir kat artırılır	6136 m.12/3
Nitelikli silah (tüfek, tam otomatik, dürbünlü, susturuculu, hedef nok­ta­la­yı­cılı) veya vahim miktar	Yukarıdaki fık­ra­lar­daki cezalar yarı oranında artırılır	6136 m.12/4
Nitelikli silahın miktar bakımından da vahim olması	Birinci, ikinci ve üçüncü fıkra cezaları bir kat artırılır	6136 m.12/5
Kurusıkı silahı gerçek silaha dönüştürme	Bu madde hükümleri uygulanır; vahim değilse ceza üçte birinden yarısına kadar indirilir	6136 m.12/6

3.1. Silah Kaçakçılığında Birlikte İşleme ve Örgüt

Silah kaçakçılığı iki veya daha çok kişi tarafından birlikte işlendiğinde failler hakkında sekiz yıldan on beş yıla kadar hapis ve bin günden on bin güne kadar adli para cezasına hükmolunur (6136 sayılı Kanun m.12/2). Bu fıkra örgüt hâli dışında uygulanır; kanun birlikte işlemeyi örgüt faaliyetinden ayırır.

Silah kaçakçılığı, suç işlemek amacıyla kurulmuş bir örgütün faaliyeti çerçevesinde işlenirse verilecek cezalar bir kat artırılır (6136 sayılı Kanun m.12/3). Örgüt kurma, yönetme ve örgüte üyelik ise ayrı bir suçtur: örgütün faaliyeti çerçevesinde suç işlenirse bu suçlardan dolayı da ayrıca cezaya hükmolunur (TCK m.220/4). Kanun örgütün varlığı için en az üç üye arar (TCK m.220/1). Örgüt suçunun unsurları suç örgütü kurma ve örgüt üyeliği yazısında, silahlı örgüt ayrımı silahlı örgüt suçu yazısında açıklanmıştır.

3.2. Silah Kaçakçılığında Vahim Nitelik: Yarı Oranında mı, Bir Kat mı?

Silah kaçakçılığında vahim nitelik iki ayrı fıkrada ve iki ayrı oranda düzenlenir; artırım bir aralık olarak değil, sabit oran olarak yazılmıştır (6136 sayılı Kanun m.12/4-5):

• Yarı oranında artırım (m.12/4): Ateşli silah tüfek ya da seri ateşli, kısa sürede çok sayıda ve etkili biçimde mermi atabilen tam otomatik, dürbünlü, susturuculu veya hedef noktalayıcı aparat takılı tabanca veya bunların benzeriyse; ya da bu nitelikte olmayan silahların, mermilerin veya parçaların miktarı vahimse, yukarıdaki fıkralardaki cezalar yarı oranında artırılır.
• Bir kat artırım (m.12/5): Dördüncü fıkrada sayılan nitelikli silahlar ile benzerlerinin miktarı da vahimse birinci, ikinci ve üçüncü fıkralardaki cezalar bir kat artırılır.

“Yarıdan bir katına kadar” biçimindeki aralıklı artırım 6136 sayılı Kanun’da bıçak ve diğer aletler için yazılmıştır (6136 sayılı Kanun m.15). Silah kaçakçılığında ise hangi fıkranın uygulanacağı silahın niteliğine ve miktara göre belirlenir; kanun “vahim miktar” için bir sayı vermez. Silahın m.12/4’te sayılan niteliklerden olup olmadığı bu nedenle dosyadaki kriminal inceleme raporuyla belirlenen bir olgudur.

4. Silah Ticareti ile Ruhsatsız Silah Bulundurma Farkı

Silah ticareti ile ruhsatsız silah bulundurma arasındaki fark, fiilin silahı dolaşıma sokup sokmadığıdır. Satmak, satmaya aracılık etmek veya satmak amacıyla bulundurmak 12. maddeye; satın almak, taşımak veya bulundurmak 13. maddeye girer (6136 sayılı Kanun m.12/1, 13/1). İki madde arasındaki ceza farkı büyüktür:

Kar­şı­laş­tırma	Silah ticareti (m.12)	Ruhsatsız silah bulundurma ve taşıma (m.13)
Fiil	Ülkeye sokma, yapma, nakil, satış, satış amacıyla bulundurma	Satın alma, taşıma, bulundurma
Temel ceza	5 yıldan 12 yıla kadar hapis	2 yıldan 4 yıla kadar hapis
Vahim nitelik	Yarı oranında veya bir kat artırım	5 yıldan 8 yıla kadar hapis
Tek silahın ev veya işyerinde bulun­du­rul­ması	Hafif­le­til­miş hâl yok	1 yıldan 3 yıla kadar hapis
Görevli mahkeme	Ağır ceza mahkemesi	Asliye ceza mahkemesi

Dayanak: 6136 sayılı Kanun m.12/1-5, 13/1-3; 5235 sayılı Kanun m.11-12. Ruhsatsız silah taşıma ve bulundurmanın ayrıntısı ruhsatsız silah cezası yazısındadır.

4.1. Ruhsatsız Silah Satışı Hangi Maddeye Girer?

Ruhsatsız silah satışı silah ticareti hükmüne, yani 6136 sayılı Kanun’un 12. maddesine girer; silahı satan da satışa aracılık eden de beş yıldan on iki yıla kadar hapisle cezalandırılır (6136 sayılı Kanun m.12/1). Aynı satışta silahı satın alan kişinin fiili ise 13. maddede sayılan “satın alma”dır ve iki yıldan dört yıla kadar hapis gerektirir (6136 sayılı Kanun m.13/1).

Silah ticaretinde maddenin lafzı satışın sayısını, sürekliliğini veya kazanç amacını unsur olarak saymaz; “satar” fiili tek bir satışı da kapsar (6136 sayılı Kanun m.12/1). Buna karşılık satış kastı olmadan yalnız silahı elde tutmak 13. maddedeki bulundurmadır. Tek satışın veya satış iddiasının hangi maddeye gireceği, iddianamede fiilin nasıl tanımlandığına ve satışı gösteren delillere göre belirlenir; bu yüzden iddianamede m.12 mi m.13 mü yazdığı hem ceza aralığını hem de görevli mahkemeyi değiştirir.

4.2. Kaçak Silah Yakalatmanın Cezası

Kaçak silahla yakalanan kişinin fiili satış, nakil veya ülkeye sokma değilse silah kaçakçılığı değil, ruhsatsız silah taşıma veya bulundurmadır ve iki yıldan dört yıla kadar hapis ile yüz günden beş yüz güne kadar adli para cezası gerektirir (6136 sayılı Kanun m.13/1). Silah m.12/4’te sayılanlardan ise ya da silah, mermi veya parça sayı veya nitelik bakımından vahimse ceza beş yıldan sekiz yıla kadar hapistir. M.12/4 dışındaki tek bir silahın mutat sayıdaki mermisiyle ev veya işyerinde bulundurulmasında ise ceza bir yıldan üç yıla kadar hapistir (6136 sayılı Kanun m.13/1-3).

4.3. Yasak Bıçak Satmak Silah Ticareti midir?

Yasak bıçak satmak silah ticareti değildir; 6136 sayılı Kanun’un 4. maddesinde yazılı bıçak veya diğer aletleri satan, satmaya aracılık eden, satın alan, taşıyan veya bulunduranlar ayrı bir maddeye göre altı aydan bir yıla kadar hapis ve adli para cezasıyla cezalandırılır (6136 sayılı Kanun m.15). Bıçakların sayı veya nitelik bakımından vahim olması hâlinde bu ceza yarıdan bir katına kadar artırılır.

5. Kurusıkı Silahı Dönüştürmek: Silah Kaçakçılığı Hükümlerine Göre Üretim

Kurusıkı silahı dönüştürmek, silah kaçakçılığı hükümlerine göre cezalandırılan bir üretim fiilidir. Ses veya gaz fişeği ya da benzerlerini atabilen kurusıkı silahı teknik özelliklerinde değişiklik yaparak 6136 sayılı Kanun’a tabi silah hâline dönüştürmek, 5201 sayılı Kanun hükümleri dışında yapılmış üretim sayılır (6136 sayılı Kanun m.12/6).

Kurusıkı dönüştürmede ceza, silah kaçakçılığının diğer fıkralarındaki cezalardır; dönüştürülen silah sayı ve nitelik bakımından vahim değilse verilecek ceza üçte birinden yarısına kadar indirilir (6136 sayılı Kanun m.12/6). Bu fıkra 21/11/2024 tarihli 7533 sayılı Kanunla maddeye eklenmiştir. Dönüştürülmüş silahı satın alan, taşıyan veya bulunduran kişi ise 13. maddeye tabidir; aynı Kanun, “ses veya gaz fişeği atabilen silah iken bu Kanun hükümlerine tabi silah vasfına dönüştürülen silahları” 13. maddenin konusu olarak da saymıştır (6136 sayılı Kanun m.13/1).

Silah kaçakçılığı hükümlerinde 2024’teki bu ekleme, fiilin işlendiği tarihi önemli kılar. Suçun işlendiği zaman yürürlükte bulunan kanun ile sonradan yürürlüğe giren kanunun hükümleri farklıysa failin lehine olan kanun uygulanır (TCK m.7/2). Fıkra eklenmeden önce işlenen bir dönüştürme fiilinde, fiilin o tarihteki hükümlere göre hangi suçu oluşturduğu bu nedenle ayrıca karşılaştırılır.

6. Silah Kaçakçılığında Etkin Pişmanlık Var mı?

Silah kaçakçılığında özel bir etkin pişmanlık hükmü yoktur; 6136 sayılı Kanun, silah kaçakçılığı ve ticareti için cezayı kaldıran veya indiren bir pişmanlık düzenlemesi içermez. Örgüt suçlarına ilişkin etkin pişmanlık hükmü ise gönüllü olarak teslim olup örgütün yapısı ve faaliyeti çerçevesinde işlenen suçlarla ilgili bilgi veren kişi hakkında yalnız “örgüt kurmak, yönetmek veya örgüte üye olmak suçundan dolayı” cezaya hükmolunmamasını düzenler (TCK m.221/4). Bu hüküm, örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenen silah ticaretinin cezasını kaldırmaz. Ayrıntı: örgütte etkin pişmanlık.

Silah kaçakçılığında failin fiilden sonraki ve yargılama sürecindeki pişmanlığını gösteren davranışları, hâkim tarafından takdiri indirim nedeni olarak göz önünde bulundurulabilir; bu hâlde ceza altıda birine kadar indirilir ve indirim nedenleri kararda gerekçeleriyle gösterilir (TCK m.62/1-2). Takdiri indirimin koşulları TCK 62 takdiri indirim yazısında açıklanmıştır. Suçun icra hareketlerinden gönüllü vazgeçen fail ise teşebbüsten dolayı cezalandırılmaz; ancak tamamlanan kısım başlı başına bir suç oluşturuyorsa o suçun cezası verilir (TCK m.36).

7. Silah Kaçakçılığında Tutuklama, Dinleme ve Teknik Takip

Silah kaçakçılığı, ceza muhakemesindeki en ağır koruma tedbirlerinin uygulanabildiği katalog suçlar arasında adıyla sayılır. Ceza Muhakemesi Kanunu dört ayrı hükümde “6136 sayılı Kanunda tanımlanan silah kaçakçılığı (madde 12) suçları”nı ayrıca anar:

• Tutuklama: Silah kaçakçılığının işlendiği hususunda somut delillere dayanan kuvvetli şüphe sebepleri varsa tutuklama nedeni var sayılabilir (CMK m.100/3-b). Tutuklama yine de işin önemi ve beklenen cezayla ölçülü olmalıdır (CMK m.100/1). Tutuklamanın genel koşulları tutuklama nedir yazısındadır.
• İletişimin dinlenmesi ve kayda alınması: Dinleme, kayda alma ve sinyal bilgilerinin değerlendirilmesi yalnız sayılan suçlarda uygulanabilir; silah kaçakçılığı bu suçlar arasındadır (CMK m.135/8-b).
• Teknik araçlarla izleme: Başka suretle delil elde edilemiyorsa şüpheli veya sanığın kamuya açık yerlerdeki faaliyetleri ve işyeri teknik araçlarla izlenebilir, ses veya görüntü kaydı alınabilir (CMK m.140/1-b).
• Malvarlığına elkoyma: Suçtan elde edildiğine dair kuvvetli şüphe bulunan taşınmaz, araç, banka hesabı ve diğer malvarlığı değerlerine elkoyma hükmü silah kaçakçılığı suçları hakkında da uygulanır (CMK m.128/1-2-b).

Silah kaçakçılığı ile ruhsatsız silah bulundurma arasındaki madde farkı bu yüzden yalnız ceza aralığını değiştirmez. 13. madde bu katalogların hiçbirinde sayılmaz; iddianamede veya soruşturma evrakında m.12 yazılması, dinleme ve teknik takip gibi tedbirlerin hangi suça dayandırıldığını da belirler.

7.1. Silah Kaçakçılığında Silahların Müsaderesi

Silah kaçakçılığı suçunun konusu olan silahlar, mermiler ve parçalar müsadere edilir. Üretimi, bulundurulması, kullanılması, taşınması, alım ve satımı suç oluşturan eşya müsadere edilir (TCK m.54/4); kasıtlı bir suçun işlenmesinde kullanılan veya suçtan meydana gelen eşya da iyiniyetli üçüncü kişilere ait olmamak koşuluyla müsadere edilir (TCK m.54/1). Müsaderenin kapsamı müsadere ne demek yazısında açıklanmıştır.

8. Silah Kaçakçılığında Erteleme ve Adli Para Cezasına Çevirme

Silah kaçakçılığının temel cezası beş yıldan başladığı için bu suçtan verilen hapis cezası kural olarak ertelenemez ve adli para cezasına çevrilemez. İki kurum ayrı süre sınırlarına bağlıdır:

• Cezanın ertelenmesi: Yalnız iki yıl veya daha az süreyle hapis cezasına mahkûm edilen kişinin cezası ertelenebilir; fiili işlediği sırada on sekiz yaşını doldurmamış veya altmış beş yaşını bitirmiş kişiler bakımından bu sınır üç yıldır (TCK m.51/1). Ayrıntı: hapis cezasının ertelenmesi.
• Adli para cezasına çevirme: Hükmedilen bir yıl veya daha az süreli hapis cezası kısa süreli hapis cezasıdır ve adli para cezasına çevrilebilir (TCK m.49/2, 50/1-a). Ayrıntı: adli para cezası nedir.

Silah kaçakçılığında hükmolunan cezanın bu sınırlara inip inmeyeceği, kurusıkı dönüştürmedeki indirim (6136 sayılı Kanun m.12/6) ve takdiri indirim (TCK m.62/1) gibi somut dosyada uygulanan indirimlere bağlıdır. Kanun bu hesap için sabit bir sonuç öngörmez.

9. Silah Kaçakçılığı Davasında Görevli Mahkeme ve Zamanaşımı

Silah kaçakçılığı davasına ağır ceza mahkemesi bakar ve temel hâlde dava zamanaşımı on beş yıldır. Ağır ceza mahkemeleri, ağırlaştırılmış müebbet hapis, müebbet hapis ve on yıldan fazla hapis cezalarını gerektiren suçlarla ilgili dava ve işlere bakar (5235 sayılı Kanun m.12); silah kaçakçılığının temel hâlinde üst sınır on iki yıldır (6136 sayılı Kanun m.12/1). Ağır ceza mahkemelerinin görev alanı ağır ceza mahkemesi nedir yazısında açıklanmıştır.

Ruhsatsız silah bulundurma ve taşıma ise en ağır kademesinde sekiz yıl hapis gerektirir (6136 sayılı Kanun m.13/2) ve ağır ceza mahkemesinin görevine giren suçlar arasında sayılmaz. Bu davalara, ağır ceza mahkemelerinin görevleri dışında kalan dava ve işlere bakan asliye ceza mahkemesi bakar (5235 sayılı Kanun m.11). Asliye ceza mahkemesinin görevi asliye ceza mahkemesi nedir yazısındadır.

9.1. Silah Kaçakçılığında Dava Zamanaşımı

Silah kaçakçılığında dava zamanaşımı süresi cezanın kanunda yazılı üst sınırına göre belirlenir (TCK m.66/4). Temel hâldeki on iki yıllık üst sınır, beş yıldan fazla ve yirmi yıldan az hapis cezasını gerektiren suçlar için öngörülen on beş yıllık süreye girer (TCK m.66/1-d). Dosyadaki mevcut deliller itibarıyla suçun daha ağır cezayı gerektiren nitelikli hâlleri de süre hesabında göz önünde bulundurulur (TCK m.66/3); örgüt veya vahim nitelik artırımı üst sınırı yükselttiğinde süre de değişebilir. Zamanaşımının işleyişi TCK 66 dava zamanaşımı yazısında ele alınmıştır.

9.2. Silah Kaçakçılığı Şikâyete Bağlı mı?

Silah kaçakçılığı şikâyete bağlı değildir. 6136 sayılı Kanun’un 12. maddesi soruşturmayı şikâyet koşuluna bağlamaz; suç savcılıkça re’sen soruşturulur ve kovuşturulur (6136 sayılı Kanun m.12).

10. Silah Kaçakçılığı İddiasında Dosyada Nelere Bakılır?

Silah kaçakçılığı iddiasında savunmanın dayandığı sorular, maddenin fıkralarına karşılık gelir. Hangi fıkranın uygulanacağı ceza aralığını, görevli mahkemeyi ve uygulanabilecek koruma tedbirlerini birlikte değiştirir:

1. İddianamedeki madde ve fıkra: Fiilin m.12/1’deki satış veya nakil olarak mı, m.13/1’deki bulundurma veya satın alma olarak mı tanımlandığı okunur (6136 sayılı Kanun m.12/1, 13/1).
2. Silahın niteliği: Kriminal inceleme raporunun silahı m.12/4’te sayılan tam otomatik, dürbünlü, susturuculu veya hedef noktalayıcılı silahlardan sayıp saymadığı incelenir; artırımın yarı oranında mı bir kat mı olacağı buna bağlıdır (6136 sayılı Kanun m.12/4-5).
3. Miktar: Silah, mermi veya parça sayısının “vahim” olarak nitelenip nitelenmediği ayrıca tartışılır; kanun bu kavram için bir sayı vermez (6136 sayılı Kanun m.12/4).
4. Fail sayısı ve örgüt isnadı: Birlikte işleme (m.12/2) ile örgüt faaliyeti (m.12/3) farklı cezalar doğurur; örgüt isnadında örgütün varlığı ve en az üç üye koşulu ayrıca incelenir (TCK m.220/1).
5. Suç tarihi: Kurusıkı dönüştürme iddiasında fiilin 7533 sayılı Kanunla eklenen fıkradan önce mi sonra mı işlendiği ve lehe kanun karşılaştırması incelenir (6136 sayılı Kanun m.12/6, TCK m.7/2).
6. Koruma tedbirlerinin dayanağı: Dinleme veya teknik takip kararının silah kaçakçılığı suçuna dayandırılıp dayandırılmadığı ve katalog koşullarının karşılanıp karşılanmadığı okunur (CMK m.135/8-b, 140/1-b).

Madde metni Resmî Gazete’de yayımlanmış hâliyle Mevzuat Bilgi Sistemi’ndeki 6136 sayılı Kanun sayfasından okunabilir.