6306 sayılı Kanun, tam adıyla Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun, kamuoyunda kentsel dönüşüm kanunu olarak bilinir. Kanun; afet riski altındaki alanlar ile bu alanlar dışındaki riskli yapıların bulunduğu arsa ve arazilerde, fen ve sanat norm ve standartlarına uygun, sağlıklı ve güvenli yaşama çevreleri oluşturmak üzere iyileştirme, tasfiye ve yenilemenin usul ve esaslarını belirler (6306 sayılı Kanun m.1). Kanunun uygulanmasına ilişkin ayrıntılar, Başkanlıkça hazırlanan Uygulama Yönetmeliği ile düzenlenir (6306 sayılı Kanun m.8/7).
Bu yazıda 6306 sayılı Kanunun hangi maddesinin neyi düzenlediğini, tapudaki “riskli yapıdır” kaydını, Kanundaki süreleri, karar çoğunluğunu, vergi ve harç istisnalarını, müteahhide ilişkin hükümleri, dava yolunu, Uygulama Yönetmeliğini ve Kanunun son hâlini açıklıyoruz.
1. 6306 Sayılı Kanunun Temel Kavramları
6306 sayılı Kanun üç ayrı uygulama alanı tanımlar ve kuralların çoğu bu üç kavrama göre değişir (6306 sayılı Kanun m.2/1):
| Kavram | Kanundaki tanım | Kim belirler |
|---|---|---|
| Riskli yapı | Riskli alan içinde veya dışında olup ekonomik ömrünü tamamlamış olan ya da yıkılma veya ağır hasar görme riski taşıdığı ilmî ve teknik verilere dayanılarak tespit edilen yapı | Lisanslı kurum ve kuruluşlar, Başkanlık veya İdare (m.3/1) |
| Riskli alan | Zemin yapısı veya üzerindeki yapılaşma sebebiyle can ve mal kaybına yol açma riski taşıyan alan | Cumhurbaşkanı |
| Rezerv yapı alanı | Kanun uyarınca yapılacak uygulamalarda kullanılmak üzere belirlenen alan | TOKİ’nin veya İdarenin talebiyle ya da resen Bakanlık |
6306 sayılı Kanunda “İdare” belediye ve mücavir alan sınırları içinde belediyeleri, bu sınırlar dışında il özel idarelerini, büyükşehirlerde büyükşehir belediyelerini ve Bakanlık tarafından yetkilendirilmesi hâlinde ilçe belediyelerini ifade eder. “Başkanlık” ise Kentsel Dönüşüm Başkanlığıdır (6306 sayılı Kanun m.2/1-b · m.2/1-f).
6306 sayılı Kanun riskli alan için ayrıca ölçüt koyar. Kamu düzeni veya güvenliğinin olağan hayatı durduracak şekilde bozulduğu yerlerde planlama ya da altyapı hizmetleri yetersiz olan, imar mevzuatına aykırı yapılaşma bulunan veya yapısı hasarlı olan alanlar ile üzerindeki toplam yapı sayısının en az %65’i imar mevzuatına aykırı olan alanlar da Cumhurbaşkanınca riskli alan olarak kararlaştırılabilir (6306 sayılı Kanun ek m.1/1). Riskli alanın dönüşüm sürecindeki yeri kentsel dönüşüm yazımızda açıklanmıştır.
2. 6306 Sayılı Kanunun Maddeleri: Hangi Madde Neyi Düzenler?
6306 sayılı Kanunun uygulamaya yön veren hükümleri ilk dokuz madde ile ek ve geçici maddelerdedir. 10 ile 23. maddeler başka kanun ve kararnamelerde değişiklik yapar; bu hükümlerin büyük bölümü ilgili metinlere işlenmiştir (6306 sayılı Kanun m.10 · m.23).
| Madde | Düzenlediği konu |
|---|---|
| m.1 | Amaç |
| m.2 | Tanımlar: riskli yapı, riskli alan, rezerv yapı alanı, İdare, Başkanlık |
| m.3 | Riskli yapı tespiti, itiraz, tapuya bildirim; lisanslı kuruluşlara yaptırımlar |
| m.4 | Riskli alanlarda imar ve yapılaşmanın durdurulması; elektrik, su ve doğal gazın kesilmesi |
| m.5 | Anlaşma esası, yardımlar, tahliye ve yıktırma, masrafların tahsili |
| m.6 | Uygulama esasları: salt çoğunluk kararı, pay satışı, acele kamulaştırma, hak sahipliği, dava süresi, müteahhit hükümleri |
| m.6/A | Yıkılacak derecede riskli yapıların bulunduğu alanlarda resen uygulama |
| m.7 | Gelirler, krediler, faiz desteği, vergi ve harç istisnaları |
| m.8 | Yönetmelik yetkisi, engelleme hâlinde suç duyurusu, müteahhit teminatı |
| m.9 | Diğer kanunlarla ilişki |
| ek m.1 | Riskli alan ölçütleri ve riskli alan kararına karşı dava |
| ek m.2 | Başkanlığın yaptırdığı yapılara ruhsat ve yapı kullanma izni |
| ek m.3 · ek m.4 | Başkanlığın gelirleri ve dönüşüm projeleri özel hesabının kapatılması |
| geçici m.5 | Başkanlığın 31/12/2027’ye kadar iç borçlanması |
3. 6306 Sayılı Kanun Gereğince Riskli Yapıdır: Tapudaki Kayıt
6306 sayılı Kanun gereğince riskli yapı olarak tespit edilen yapı, tapu kütüğünün beyanlar hanesine işlenir. Riskli yapılar, tespit tarihinden itibaren en geç on iş günü içinde Başkanlık veya İdare tarafından tapu müdürlüğüne bildirilir. Tespite ilişkin bilgileri içeren tutanak yapıya asılır, maliklere e-Devlet Kapısı üzerinden bildirilir ve muhtarlıkta on beş gün süreyle ilan edilir. Tespit, muhtarlıktaki ilanın son günü ayni ve şahsi hak sahiplerine tebliğ edilmiş sayılır (6306 sayılı Kanun m.3/2).
6306 sayılı Kanun kapsamında riskli yapı tespitini öncelikle malikler, masrafları kendilerine ait olmak üzere Başkanlıkça lisanslandırılan kurum ve kuruluşlara yaptırır. Başkanlık veya İdare tespiti resen de yapabilir ya da süre vererek maliklerden isteyebilir; süresinde yaptırılmazsa tespit Başkanlıkça veya İdarece yapılır (6306 sayılı Kanun m.3/1). Kaydın anlamı, kaldırılması ve tespite itiraz yolu riskli yapı tespiti yazımızda ayrıntılı olarak açıklanmıştır.
4. 6306 Sayılı Kanundaki Süreler
6306 sayılı Kanundaki sürelerin her biri farklı bir işleme ve farklı bir başlangıç anına bağlıdır. Karıştırıldığında hak kaybı doğar; en sık karıştırılan ikisi, teknik heyete yapılan on beş günlük itiraz ile idare mahkemesinde açılan otuz günlük davadır.
| Süre | İşlem | Başlangıç | Dayanak |
|---|---|---|---|
| On beş gün | Riskli yapı tespitine itiraz (teknik heyete) | Tespitin tebliği | 6306 sayılı Kanun m.3/1 |
| İki gün | Resen uygulamada riskli yapı tespitine itiraz | Kapıya asma ve muhtarlıkta ilanla tebliğ | 6306 sayılı Kanun m.6/A-2 |
| On iş günü | Riskli yapının tapuya bildirilmesi | Tespit tarihi | 6306 sayılı Kanun m.3/2 |
| En fazla doksan gün | Malikin yapıyı yıktırması | Süre verilmesi | 6306 sayılı Kanun m.5/3 |
| On beş gün | Karara katılmayanın teklifi incelemesi veya kabulü | Bildirim | 6306 sayılı Kanun m.6/1 |
| Otuz gün | Anlaşma sağlanamazsa acele kamulaştırma yolu | Arsa maliklerine tebligat | 6306 sayılı Kanun m.6/2 |
| Otuz gün | İdari işleme karşı dava | Tebliğ tarihi | 6306 sayılı Kanun m.6/9 |
| Altı ay | Kat irtifakı kurulmazsa haciz ve tedbir yasağının kalkması | Yapım işine başlanması | 6306 sayılı Kanun m.6/10 |
| Bir yıl · altı ay | Müteahhit işe başlamaz veya işi durdurursa fesih kararı | Anlaşma veya karar (bir yıl) · inşai faaliyetin durması (altı ay) | 6306 sayılı Kanun m.6/14 |
| İki yıl (bir yıl uzatılabilir) | Riskli alan ve rezerv yapı alanında imar ve yapılaşmanın durdurulması | Durdurma işlemi | 6306 sayılı Kanun m.4/1 |
6306 sayılı Kanundaki otuz günlük dava süresi, idare mahkemelerindeki altmış günlük genel süreden kısadır (İYUK m.7/1). Genel süreye güvenerek beklemek davanın süre aşımından reddine yol açabilir.
5. 6306 Sayılı Kanunda Karar Çoğunluğu ve Pay Satışı
6306 sayılı Kanun oybirliği aramaz. Riskli alanlarda ve rezerv yapı alanlarında uygulama yapılan etap veya adada, riskli yapılarda ise yapının bulunduğu parselde; yeniden bina yaptırılması, payların satışı, kat karşılığı veya hasılat paylaşımı ve diğer usullerle yeniden değerlendirme konusunda, yapının paydaşı olup olmadıklarına bakılmaksızın sahip olunan hisseler oranında paydaşların salt çoğunluğuyla karar verilir (6306 sayılı Kanun m.6/1).
6306 sayılı Kanuna göre bu karara katılmayanların arsa payları, Başkanlıkça rayiç değeri tespit ettirilerek ve bu değerden az olmamak üzere anlaşma sağlayan diğer paydaşlara açık artırma usulüyle satılır (6306 sayılı Kanun m.6/1). Karara katılmayan malikin durumu ve satışın iptalinin sonuçları kentsel dönüşümde 1 kişi itiraz ederse ne olur yazımızda, ödeme gücü olmayan malikin seçenekleri kentsel dönüşümde parası olmayan malik yazımızda açıklanmıştır.
6. 6306 Sayılı Kanunda Tahliye ve Yıkım
6306 sayılı Kanun, riskli yapıların yıktırılmasında öncelikle malikler ile anlaşma yoluna gidilmesini esas alır (6306 sayılı Kanun m.5/1). Maliklere yıktırma için doksan günden fazla olmamak üzere süre verilir; bu sürede yıktırılmayan yapının idari makamlarca yıktırılacağı bildirilir. Verilen süre içinde de yıktırılmazsa tahliye ve yıktırma mülki amirler tarafından yapılır veya yaptırılır (6306 sayılı Kanun m.5/3).
6306 sayılı Kanunda tahliye ve yıktırma masraflarını malik öder. Başkanlık veya İdare tarafından yapılan ya da yaptırılan riskli yapı tespit, tahliye ve yıktırma masrafları, hisseleri oranında maliklerden 6183 sayılı Kanuna göre tahsil edilir (6306 sayılı Kanun m.5/4). Tahliye ve yıktırmaya ilişkin tebligat, tutanağın yapıya asılması, e-Devlet Kapısı üzerinden bildirim ve muhtarlıkta on beş günlük ilanla yapılır; ilanın son günü tebliğ edilmiş sayılır (6306 sayılı Kanun m.5/5).
6306 sayılı Kanun uygulamayı engellemeyi de yaptırıma bağlar. Başkanlık, TOKİ veya İdare talep ederse, hak sahiplerinin görüşü alınarak Kanun kapsamındaki yapılar ile riskli yapılara elektrik, su ve doğal gaz verilmez ve verilen hizmetler durdurulur (6306 sayılı Kanun m.4/3). Riskli yapıların tespiti, tahliyesi, yıktırılması ve değerleme işlemlerini engelleyenler hakkında Cumhuriyet başsavcılığına suç duyurusunda bulunulur (6306 sayılı Kanun m.8/3). Kiracının tahliye sürecindeki hakları kentsel dönüşümde kiracının hakları yazımızdadır.
6.1. 6306 Sayılı Kanun m.6/A: Resen Uygulama
6306 sayılı Kanunun 6/A maddesi, yıkılacak derecede riskli yapıların bulunduğu alanlar ile kendiliğinden çöken veya zeminin kayması, heyelan, su baskını, kaya düşmesi, yangın, patlama gibi sebeplerle ağır hasar gören ya da ağır hasar görme riski bulunan yapıların bulunduğu alanlarda dönüşümün maliklerin ve ilgililerin muvafakati aranmaksızın Başkanlıkça resen yapılmasına imkân verir (6306 sayılı Kanun m.6/A-1). Bu kapsamda riskli yapı listesi yapının kapısına asılır ve muhtarlıkta iki gün ilan edilir; itiraz süresi de iki gündür ve itirazlar üç gün içinde karara bağlanır (6306 sayılı Kanun m.6/A-2). Bu uygulamalarda maliklere, kiracılara ve yapıda ikamet eden sınırlı ayni hak sahiplerine taşınma yardımı yapılabilir (6306 sayılı Kanun m.6/A-3).
7. 6306 Sayılı Kanunda Yardımlar, Kredi ve Faiz Desteği
6306 sayılı Kanun, anlaşma ile tahliye edilen yapıların maliklerine, kiracılarına ve yapıda ikamet etmek şartıyla sınırlı ayni hak sahiplerine geçici konut veya işyeri tahsisi ya da kira yardımı ve yapım için yardım yapılabileceğini düzenler (6306 sayılı Kanun m.5/1). Maliklere ve en az bir yıldır ikamet eden kiracılara konut, işyeri, arsa, kredi veya konut sertifikası verilebilir (6306 sayılı Kanun m.6/3). Hak sahiplerinin bankalardan kullanacağı kredilere faiz desteği verilebilir ve bu krediler konut finansmanı amaçlı kredilerden sayılır (6306 sayılı Kanun m.7/6).
6306 sayılı Kanundaki bu kalemlerin tutarları Kanunda yazılı değildir; Cumhurbaşkanı kararı ve Başkanlık düzenlemeleriyle belirlenir. Kira yardımının kimlere ve ne kadar süre ödendiği kentsel dönüşüm kira yardımı yazımızda açıklanmıştır.
8. 6306 Sayılı Kanunda Vergi ve Harç İstisnaları
6306 sayılı Kanun, dönüşüm sürecindeki işlemlerin önemli bir bölümünü vergi ve harçtan istisna eder. Bakanlık, Başkanlık, TOKİ, İller Bankası, İdare ve dönüşüme konu yapıların inşasını yüklenen müteahhit ile malik ve en az bir yıldır kiracı veya sınırlı ayni hak sahibi olarak riskli yapıyı kullanan kişilerden birinin taraf olduğu işlemler bu kapsamdadır (6306 sayılı Kanun m.7/9). İstisna kapsamındaki işlemler şunlardır:
- Kanun kapsamındaki taşınmazların dönüşümden önce ilk satışı, devri, tescili ve ipotek tesisi; dönüşüm sonucu oluşan yeni yapıların malik, müteahhit ve en az bir yıldır kiracı veya sınırlı ayni hak sahibi olarak riskli yapıyı kullanan kişilere ilk satışı, devri, tescili ve ipotek tesisi.
- Kanun kapsamındaki bir yapıdan dolayı başka bir parselde yeni yapı yapılması ya da mevcut bir yapının satın alınması veya ipotek tesisi.
- Yeni yapıların müteahhit, kamu kurumları ve gayrimenkul yatırım ortaklıklarınca gerçekleştirilen ilk satışı, devri, tescili ve ipotek tesisi.
6306 sayılı Kanuna göre bu işlemler noter harcı, tapu harcı, belediyelerce alınan ücret ve harçlar, veraset ve intikal vergisi, döner sermaye ücreti ve damga vergisinden istisnadır; hak sahiplerine kullandırılan krediler dolayısıyla lehe alınan paralar da banka ve sigorta muameleleri vergisinden istisnadır (6306 sayılı Kanun m.7/9). Ayrıca riskli alanlarda, rezerv yapı alanlarında ve riskli yapıların bulunduğu parsellerde, mevcut inşaat alanının bir buçuk katına kadar olan yeni inşaat alanı için belediyelerce harç ve ücret alınmaz (6306 sayılı Kanun m.7/10).
8.1. Kentsel Dönüşüm Tapu Masrafı ve Harç Muafiyeti Hangi İşlemleri Kapsar?
Kentsel dönüşüm tapu masrafının iki kalemi, tapu harcı ve döner sermaye ücreti, 6306 sayılı Kanunda sayılan işlemlerde alınmaz (6306 sayılı Kanun m.7/9). Muafiyet işleme ve tarafa bağlıdır. İşlemin tarafı Bakanlık, Başkanlık, TOKİ, İller Bankası, İdare, işi yüklenen müteahhit ya da malik veya en az bir yıldır kiracı veya sınırlı ayni hak sahibi olarak riskli yapıyı kullanan kişilerden biri olmalıdır. İşlem de maddede sayılan ilk satış, devir, tescil ve ipotek işlemlerinden biri olmalıdır (6306 sayılı Kanun m.7/9).
Maddenin saydığı işlemler, Kanun kapsamındaki taşınmazın dönüşümden önceki ilk satışı, devri, tescili ve ipotek tesisi ile dönüşüm sonucu oluşan yeni bağımsız bölümün malike, müteahhide ve riskli yapıyı kullanan kişilere ilk satışı, devri, tescili ve ipotek tesisidir. Kanun, dönüşüm konusu bir yapı nedeniyle Kanun kapsamındaki veya bunların dışındaki parsellerde yeni yapı yapılmasını veya mevcut bir yapının satın alınmasını ve yeni yapıların müteahhit, kamu kurumları ve gayrimenkul yatırım ortaklıklarınca yapılan ilk satışını da muafiyete dahil eder (6306 sayılı Kanun m.7/9). Yeni bağımsız bölümün bu ilk işlemden sonraki satışları maddede sayılmaz. Dönüşüm işleri Bakanlık, Başkanlık, TOKİ, İller Bankası veya İdarenin sermayesinin yarısından fazlasına sahip olduğu şirketlerce yürütülüyorsa aynı muafiyetler bu şirketlerin işlemlerine de uygulanır (6306 sayılı Kanun m.7/9).
9. 6306 Sayılı Kanunda Müteahhide İlişkin Hükümler
6306 sayılı Kanun, müteahhidin işi yarım bırakması riskine karşı dört güvence öngörür:
- Teminat: Kanun kapsamındaki projelerde yapım işini üstlenen müteahhit, yapı ruhsatı alınmadan önce bina tamamlama sigortası yaptırmak veya Başkanlıkça belirlenen diğer teminat ve şartları sağlamak zorundadır (6306 sayılı Kanun m.8/6).
- Haciz yasağı: Taşınmazlar müteahhide devredilmişse, malikler adına kat irtifakı kuruluncaya kadar müteahhidin üçüncü kişilere olan borçları için bu taşınmazlara haciz ve tedbir uygulanamaz; yapım işine başlanmasından itibaren altı ay içinde kat irtifakı kurulmazsa bu koruma kalkar (6306 sayılı Kanun m.6/10).
- Satış sınırı: Müteahhit payına düşen bağımsız birimler, İdarenin belirlediği tamamlanma oranının yüzde on altındaki oranda satılabilir; daha yüksek oranda satış için bütün maliklerin muvafakati gerekir (6306 sayılı Kanun m.6/13).
- Fesih: Müteahhitten kaynaklanan sebeplerle bir yıl içinde işe başlanmamışsa veya iş durdurulmuş ve en az altı aydır yeterli ekip ve ekipmanla devam edilmiyorsa, sözleşmelerin feshi için hisseleri oranında maliklerin salt çoğunluğuyla karar alınabilir (6306 sayılı Kanun m.6/14).
6306 sayılı Kanundaki fesih yolunun Başkanlık tespitiyle işleyen adımları kentsel dönüşümde müteahhit mağdurları yazımızda açıklanmıştır.
10. 6306 Sayılı Kanunda Dava Yolu
6306 sayılı Kanun uyarınca tesis edilen idari işlemlere karşı tebliğ tarihinden itibaren otuz gün içinde, İdari Yargılama Usulü Kanunu uyarınca dava açılabilir (6306 sayılı Kanun m.6/9). Riskli yapı tespitine karşı teknik heyete yapılan itiraz bir dava değildir; itiraz sonucu tesis edilen işleme karşı dava ayrıca açılır.
6306 sayılı Kanunda riskli alan kararına karşı dava için ayrı kural vardır. Riskli alan kararına karşı Resmî Gazete’de yayımı tarihinden itibaren dava açılabilir; uygulama işlemleri üzerine riskli alan kararına karşı dava açılamaz (6306 sayılı Kanun ek m.1/2-a). Riskli alan kararına itiraz etmek isteyen malik, kararın uygulanmasını beklememelidir.
11. 6306 Sayılı Kanun Uygulama Yönetmeliği
6306 sayılı Kanun Uygulama Yönetmeliği, Kanunun nasıl uygulanacağını adım adım düzenleyen yönetmeliktir. Kanun, riskli yapıların tespit usulünü, risklilik kriterlerini, itirazları inceleyecek teknik heyetleri ve Kanunun uygulanmasına dair diğer usul ve esasları Başkanlıkça hazırlanacak yönetmeliklere bırakır (6306 sayılı Kanun m.8/7). Yönetmelik bu yetkiye dayanır (6306 Sayılı Kanunun Uygulama Yönetmeliği m.2/1) ve 15/12/2012 tarihli ve 28498 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanmıştır.
6306 sayılı Kanun Uygulama Yönetmeliğinin amacı; riskli yapılar ile riskli alan ve rezerv yapı alanlarının tespitine, riskli yapıların yıktırılmasına, yapılacak planlamaya, dönüştürülecek taşınmazların değerinin tespitine, hak sahipleriyle yapılacak anlaşmaya ve yardımlara, yeniden yapılacak yapılara ve Kanun kapsamındaki diğer uygulamalara ilişkin usul ve esasları belirlemektir (6306 Sayılı Kanunun Uygulama Yönetmeliği m.1/1). Kanun hangi işlemin yapılacağını söyler; Yönetmelik o işlemin hangi belgeyle, hangi mercie ve hangi bildirim usulüyle yapılacağını gösterir. Riskli yapı tespitine itirazın hangi müdürlüğe verileceği ya da karara katılmayan malike teklifin nasıl bildirileceği gibi sorular bu nedenle Yönetmelikten cevaplanır.
11.1. 6306 Sayılı Kanun Uygulama Yönetmeliği Hangi Konuları Düzenler?
6306 sayılı Kanun Uygulama Yönetmeliğinin uygulamada en çok başvurulan maddeleri ve Kanunda karşılık gelen hükümler şunlardır:
| Yönetmelik maddesi | Düzenlediği konu | Kanundaki karşılığı |
|---|---|---|
| m.4 · m.5 | Rezerv yapı alanının ve riskli alanın tespiti | m.2 · ek m.1 |
| m.6 · m.7 | Riskli yapı tespitinde görev alacak kuruluşlar; riskli yapıların tespiti ve itiraz | m.3 |
| m.8 | Riskli yapıların yıktırılması | m.5 |
| m.9 · m.10 | Teknik heyetlerin kurulması ve çalışma usulü | m.3/1 · m.8/7 |
| m.12 · m.13 | Taşınmazların değerinin tespiti; maliklerle sözleşme ve teminat | m.6 |
| m.14 | Kiracı veya sınırlı ayni hak sahiplerine konut ve işyeri verilmesi | m.6/3 |
| m.15 · m.15/A | Salt çoğunluk kararı, toplantı ve bildirim; karara katılmayanların arsa paylarının açık artırmayla satışı | m.6/1 |
| m.16 | Kira yardımı ve diğer yardımlar | m.5/1 |
| m.17 | Tahliye ve yıkım | m.5 |
Riskli yapı tespitine itiraz, teknik heyetin çalışması ve tapudaki kaydın kaldırılması riskli yapı tespiti yazımızda; toplantı, bildirim ve açık artırma usulü kentsel dönüşümde 1 kişi itiraz ederse ne olur yazımızda; kira yardımı kentsel dönüşüm kira yardımı yazımızda Yönetmelik hükümleriyle birlikte açıklanmıştır.
11.2. 6306 Sayılı Kanun Uygulama Yönetmeliğinde 4 Şubat 2026 Değişikliği
6306 sayılı Kanun Uygulama Yönetmeliği en son 4 Şubat 2026 tarihli ve 33158 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 6306 Sayılı Kanunun Uygulama Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik ile değiştirildi. Değişiklik yayımı tarihinde yürürlüğe girdi ve şu hükümleri yeniden yazdı:
- Salt çoğunluk kararı ve bildirim (m.15/2): Riskli yapının bulunduğu parselde yeniden bina yaptırılması, payların satışı ve kat karşılığı gibi konularda hisseleri oranında paydaşların salt çoğunluğuyla verilecek kararın yapıların yıktırılmış olması şartı aranmaksızın alınabileceği açıkça yazıldı. Toplantıya çağrı muhtarlıkta veya yapı henüz yıktırılmamışsa bina kapısında ya da duyuru panosunda on beş gün ilanla veya noter aracılığıyla yapılır. Karara katılmayan malike teklif, tapuya elektronik tebligat adresi bildirmişse bu adrese, bildirmemişse noter aracılığıyla veya muhtarlıkta on beş gün ilanla bildirilir; elektronik bildirim adrese ulaştığı tarihi izleyen beşinci günün sonunda yapılmış sayılır.
- Yapı ruhsatı öncesi satış başvurusu (m.15/4): Salt çoğunluk kararına dayanan yapı ruhsatı başvurusundan önce kararın katılmayan maliklere tebliğ edilmiş ve bu maliklerin paylarının satışı için Müdürlüğe veya yetki devri varsa İdareye başvurulmuş olması gerekir.
- Riskli yapı şerhinin terkini (m.8/9): Yıkımdan sonra arsa hâline gelen taşınmazdaki riskli yapı şerhi terkin edilir; yerine taşınmazın 6306 sayılı Kanun kapsamında olduğuna dair belirtme yapılır ve parseldeki işlemler Kanun kapsamında yürütülür.
- Tevhit, ifraz ve imar hakkı aktarımı (m.15/8 · m.15/10 · m.16/11): Parsel birleştirme ve ifraz hâlinde hangi parselin Kanun kapsamında kalacağı ile imar hakkı başka parsele aktarıldığında tapu harç ve ücret muafiyetinden hangi oranda yararlanılacağı yeniden düzenlendi.
- Açık artırma belgeleri (m.15/A): Satış başvurusuna maliklerin toplantıya davet edildiğine dair belgeler ve toplantı tutanağı da eklenir; ilk satışta pay satılamazsa sonraki satışlar on beş gün ilan edilir ve bütün maliklere e-Devlet üzerinden bildirilir.
- Müteahhit teminatı (geçici m.5): 1/1/2024’ten itibaren düzenlenen yapı ruhsatları kapsamında verilen teminatlar, müteahhit isterse değişen yüzde altı teminat oranına göre yeniden düzenlenir.
Yönetmeliği yürütme görevi de Kentsel Dönüşüm Başkanına verildi (6306 Sayılı Kanunun Uygulama Yönetmeliği m.22).
12. 6306 Sayılı Kanun Son Hali: Son Değişiklikler
6306 sayılı Kanunun son hali, 2012’de kabul edildiğinden bu yana yapılan değişikliklerin işlendiği metindir. Bugünkü metni belirleyen son iki kanun değişikliği şunlardır:
- 7471 sayılı Kanun (7/11/2023): Kentsel Dönüşüm Başkanlığı tanımı eklendi (m.2/1-f); riskli yapı tespiti, tapuya bildirim ve e-Devlet üzerinden bildirim yeniden düzenlendi (m.3/1-2); yıktırma süresine ilişkin cümleler değiştirildi ve süre doksan günü aşamaz hâle geldi (m.5/3); yapım için yardımın usul ve esaslarını belirleme yetkisi Cumhurbaşkanına verildi (m.5/1); Başkanlığın gelirleri ve dönüşüm projeleri özel hesabının 31/12/2027’de kapatılması düzenlendi (ek m.3 · ek m.4).
- 7566 sayılı Kanun (4/12/2025): Başkanlığa, 31/12/2027 tarihine kadar Kanun kapsamındaki uygulamalarda kullanılmak üzere kamu bankalarından iç borçlanma yetkisi verildi; anapara, faiz ve borçlanma giderlerinin toplamı, taksitli toplam alacak miktarının yüzde yirmi beşini aşamaz (6306 sayılı Kanun geçici m.5).
6306 sayılı Kanunun son hali, Uygulama Yönetmeliğinde yapılan değişikliklerden ayrıdır. 4 Şubat 2026 değişikliği Yönetmeliği değiştirmiştir, Kanunun metnini değiştirmemiştir; bu değişikliğin kapsamı bir önceki bölümde açıklanmıştır.
Sıkça Sorulan Sorular
6306 sayılı Kanun nedir?
6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun, kamuoyunda kentsel dönüşüm kanunu olarak bilinir. Amacı, afet riski altındaki alanlar ile bu alanlar dışındaki riskli yapıların bulunduğu arsa ve arazilerde sağlıklı ve güvenli yaşama çevreleri oluşturmak üzere iyileştirme, tasfiye ve yenilemenin usul ve esaslarını belirlemektir (6306 sayılı Kanun m.1).
6306 sayılı Kanuna göre riskli yapı nedir?
Riskli yapı, riskli alan içinde veya dışında olup ekonomik ömrünü tamamlamış olan ya da yıkılma veya ağır hasar görme riski taşıdığı ilmî ve teknik verilere dayanılarak tespit edilen yapıdır (6306 sayılı Kanun m.2/1-d).
Tapuda "6306 sayılı Kanun gereğince riskli yapıdır" ne demek?
Yapının riskli yapı olarak tespit edildiğini gösteren kayıttır. Riskli yapılar, tapu kütüğünün beyanlar hanesinde belirtilmek üzere tespit tarihinden itibaren en geç on iş günü içinde Başkanlık veya İdare tarafından tapu müdürlüğüne bildirilir (6306 sayılı Kanun m.3/2).
6306 sayılı Kanuna göre riskli yapı tespitine itiraz süresi kaç gündür?
Riskli yapı tespitlerine karşı malikler veya kanuni temsilcileri on beş gün içinde itiraz edebilir; itirazları teknik heyetler inceler (6306 sayılı Kanun m.3/1). Yıkılacak derecede riskli yapıların bulunduğu alanlardaki resen uygulamada bu süre iki gündür (6306 sayılı Kanun m.6/A-2).
6306 sayılı Kanunda yıkım süresi ne kadar?
Riskli yapıların yıktırılması için maliklere doksan günden fazla olmamak üzere süre verilir. Bu sürede yıktırılmazsa yapının idari makamlarca yıktırılacağı bildirilir (6306 sayılı Kanun m.5/3).
6306 sayılı Kanunda karar için kaç kişinin onayı gerekir?
Yeniden bina yaptırılması, payların satışı, kat karşılığı veya hasılat paylaşımı gibi konularda, yapının paydaşı olup olmadıklarına bakılmaksızın sahip olunan hisseler oranında paydaşların salt çoğunluğuyla karar verilir (6306 sayılı Kanun m.6/1).
6306 sayılı Kanuna göre dava açma süresi kaç gündür?
Bu Kanun uyarınca tesis edilen idari işlemlere karşı tebliğ tarihinden itibaren otuz gün içinde İdari Yargılama Usulü Kanunu uyarınca dava açılabilir (6306 sayılı Kanun m.6/9). Riskli alan kararına karşı dava ise kararın Resmî Gazete'de yayımı tarihinden itibaren açılabilir (6306 sayılı Kanun ek m.1/2-a).
6306 sayılı Kanun kapsamında tapu harcı alınır mı?
Kanunda sayılan işlemler; noter harcı, tapu harcı, belediyelerce alınan ücret ve harçlar, veraset ve intikal vergisi, döner sermaye ücreti ve damga vergisinden istisnadır (6306 sayılı Kanun m.7/9). İstisna, Kanunun saydığı taraflar ve işlemlerle sınırlıdır.
Kentsel dönüşümde tapu masrafı ödenir mi?
Kentsel dönüşümde tapu masrafının kalemleri olan tapu harcı ve döner sermaye ücreti, 6306 sayılı Kanunda sayılan işlemlerde alınmaz. Bu işlemler, Kanun kapsamındaki taşınmazın dönüşümden önceki ilk satışı, devri, tescili ve ipotek tesisi ile yeni bağımsız bölümün malike, müteahhide ve en az bir yıldır riskli yapıyı kullanan kiracı veya sınırlı ayni hak sahibine ilk satışı, devri, tescili ve ipotek tesisidir (6306 sayılı Kanun m.7/9). Yeni bağımsız bölümün bu ilk işlemden sonraki satışları maddede sayılmaz.
6306 sayılı Kanunda belediye harcı alınır mı?
Riskli alanlarda, rezerv yapı alanlarında ve riskli yapıların bulunduğu parsellerde gerçek kişilerce ve özel hukuk tüzel kişilerince uygulamada bulunulması hâlinde, mevcut inşaat alanının bir buçuk katına kadar olan yeni inşaat alanı için belediyelerce harç ve ücret alınmaz (6306 sayılı Kanun m.7/10).
6306 sayılı Kanun Uygulama Yönetmeliği nedir?
6306 Sayılı Kanunun Uygulama Yönetmeliği, Kanunun uygulanmasına ilişkin usul ve esasları belirleyen yönetmeliktir. Riskli yapılar ile riskli alan ve rezerv yapı alanlarının tespitini, riskli yapıların yıktırılmasını, taşınmazların değerinin tespitini, hak sahipleriyle yapılacak anlaşmayı ve yardımları düzenler (6306 Sayılı Kanunun Uygulama Yönetmeliği m.1). Kanun, bu usul ve esasların Başkanlıkça hazırlanacak yönetmeliklerle düzenlenmesini öngörür (6306 sayılı Kanun m.8/7). Yönetmelik 15/12/2012 tarihli ve 28498 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanmıştır.
6306 sayılı Kanun Uygulama Yönetmeliğinde 2026'da ne değişti?
4 Şubat 2026 tarihli ve 33158 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikle salt çoğunluk kararının yapıların yıktırılmış olması şartı aranmaksızın alınabileceği yazıldı, toplantıya çağrı ve karara katılmayan malike bildirim usulü yeniden düzenlendi (m.15/2), yıkımdan sonra riskli yapı şerhinin yerine 6306 kapsamında olduğuna dair belirtme yapılması kabul edildi (m.8/9) ve tevhit ile imar hakkı aktarımında harç muafiyetinin oranı belirlendi (m.16/11). Değişiklik yayımı tarihinde yürürlüğe girdi.
6306 sayılı Kanunda son değişiklik ne zaman yapıldı?
Kanuna 4/12/2025 tarihli 7566 sayılı Kanunla geçici 5. madde eklendi. Bu maddeye göre Başkanlık, 31/12/2027 tarihine kadar Kanun kapsamındaki uygulamalarda kullanılmak üzere kamu bankalarından iç borçlanma yapabilir (6306 sayılı Kanun geçici m.5).
İlgili çalışma alanı: Gayrimenkul Hukuku
← Tüm makaleler